Phát lộ tháp cổ dưới nền chùa Phật Tích
Giadinh.net - Trong khi đào móng xây dựng lại tòa Tam bảo thuộc Dự án trùng tu, tôn tạo chùa Phật Tích (Tiên Du, Bắc Ninh), đội thi công thuộc Trung tâm tu bổ di tích Trung ương đã phát hiện nền móng của một tòa tháp cổ hình vuông có nhiều đặc điểm giống với ngôi bảo tháp cao đến 42m nguy nga tráng lệ được xây dựng từ thời Lý, mà sử sách đã ghi lại.
![]() Toàn cảnh móng tháp chùa Phật Tích được phát lộ. (Ảnh: Phạm Văn Triệu) |
Kỹ thuật xây móng có một không hai
Theo báo cáo của đội khai quật Viện Khảo cổ học thì tháp cổ này tồn tại giữa ba tầng văn hóa, tương ứng với ba lớp đất có niên đại lịch sử khác nhau. Ở tầng văn hóa thứ nhất có đất sét màu vàng, lẫn nhiều mảnh ngói có niên đại thế kỷ XVII. Đây có thể là lớp đất được hình thành vào thời Lê hoặc là lớp san lấp khi ngôi chùa thời Lê bị phá huỷ.
Ở tầng văn hóa thứ hai tồn tại ở dạng đất sét thuần túy, không chứa di vật, phát lộ thành hai khoảng ở hai bên phía đông và tây của đường lên chùa, dày trung bình 60cm. Ở đáy của lớp này chứa các vật liệu kiến trúc gạch, ngói của thời Trần và thời Lê. Theo suy đoán, khi chùa thời Lý - Trần bị xuống cấp, người ta đã tiến hành san gạt, sau đó xây dựng ngôi chùa mới thời Lê trên nền móng cũ.
![]() |
Khi phát lộ nền tháp, các đội đào móng đã phát hiện ra nền móng có hình vuông trong lòng rỗng. Phần đáy của móng tháp cao 8,70m so với bờ giếng cổ thời Lý ở dưới cổng chùa. Móng tháp có hai tầng xây giật cấp, chồng lên nhau. Gạch xây tháp đều được xếp theo hàng ngang, phần đầu gạch đâm ra ngoài, mỗi hàng trung bình xếp 6 viên gạch với nhiều kích thước khác nhau. Chất kết dính để xây dựng tháp hoàn toàn là đất sét nhuyễn, không hề có bất kỳ một chút vôi vữa hay chất kết dính nào khác. Các mạch vữa mỏng đến nỗi nhìn bề ngoài chẳng khác gì các viên gạch được xếp chồng lên nhau.
![]() Chất kết dính là đất sét nhuyễn nên tháp trông như một khối liền. (Ảnh: Phạm Văn Triệu) |
Trong cuốn Nghệ thuật Đông Dương của kiến trúc sư nổi tiếng người Pháp L. Bezacier – người đã tiến hành trùng tu lại chùa Phật Tích trước năm 1945, cũng đã từng dành riêng một chương để nói về chùa Phật Tích xưa. Trong đó, ông miêu tả cuộc khảo cổ thám sát ngôi tháp đo được chiều ngang phần móng là 8,5m. Căn cứ vào đó, Bezacier cho rằng ngọn tháp cao tới 42m. Dựa vào các nguồn tài liệu và kết quả giám định tại tháp với việc móng tháp được xây dựng rất kiên cố, có qui mô lớn, thuộc loại tháp nhiều tầng, điều đó chứng tỏ đây là cây tháp khá quy mô, xứng đáng với truyền tụng dân gian rằng “đứng ở kinh đô Thăng Long vẫn thấy tháp”.
Gợi mở xuất xứ nguồn gốc gạch xây Hoàng thành Thăng Long
![]() Những trang trí thời Lý trên đài sen bệ tượng khảo quật được. |
![]() Đầu chim thần Karari - dấu tích của Phật giáo Ấn Độ được tìm thấy trong khuôn viên tháp chùa. |
|
Nền móng tòa bảo tháp có hình vuông nằm ở phía trước pho tượng Phật A Di Đà, cách hàng thú đá phía trước là 8m và cách tháp đá Linh Quang 21m. Kích thước chân tháp 9,1m x 9,1m, tường tháp mỗi cạnh dày trung bình 2,4m đến 2,43m, lòng tháp rộng 4,18 đến 4,20m, diện tích 82,81 m2, chân tháp được xây bằng gạch thời Lý, chắc chắn, đẹp, phản ánh đỉnh cao của nghệ thuật thời Lý. |
Hà Tùng Long
3 khung giờ sinh Âm lịch mang theo phúc khí: Trẻ lớn lên bình an, cuộc đời suôn sẻ hơn người
Đời sống - 30 phút trướcGĐXH - Nhiều quan niệm phương Đông cho rằng giờ sinh Âm lịch có thể ảnh hưởng nhất định đến vận mệnh của một đứa trẻ.
Công an xác định nguyên nhân ban đầu ô tô Lexus tông loạt xe trên phố Trung Kính (Hà Nội)
Thời sự - 1 giờ trướcGĐXH - Theo cơ quan chức năng, nguyên nhân dẫn đến vụ ô tô Lexus tông loạt xe trên phố Trung Kính (Hà Nội) khiến 2 người nhập viện là do tài xế buồn ngủ.
Đề nghị truy tố các đối tượng mua bán, vận chuyển hơn 25kg ma túy tại Hà Nội
Pháp luật - 1 giờ trướcGĐXH - Qua điều tra và xác minh, Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an TP Hà Nội thu giữ hơn 25kg ma túy các loại và 1 khẩu súng cùng 10 viên đạn. Cơ quan chức năng đề nghị truy tố các đối tượng trong vụ án theo quy định của pháp luật.
Top hộ chiếu (passport) quyền lực nhất thế giới 2026 – Việt Nam thứ hạng bao nhiêu?
Đời sống - 1 giờ trướcGĐXH - Top 10 hộ chiếu (passport) quyền lực nhất thế giới năm 2026 đã được Henley Passport Index công bố. Trong đó Việt Nam đứng thứ hạng thứ 84 thế giới.
Thời tiết Hà Nội lại mưa rét khi không khí lạnh tràn về?
Thời sự - 1 giờ trướcGĐXH - Theo dự báo thời tiết, khoảng ngày 27–28/3, miền Bắc đón không khí lạnh tăng cường yếu lệch đông gây ra mưa rào và dông. Các khu vực trong đó có Thủ đô Hà Nội nhiệt độ giảm nhẹ.
TP.HCM chính thức công bố lịch thi vào lớp 10
Giáo dục - 1 giờ trướcLịch thi vào lớp 10 công lập tại TP.HCM diễn ra 2 ngày 1/6 và 2/6 theo kế hoạch tuyển sinh đầu cấp mới được UBND TP.HCM ban hành.
Tin sáng 26/3: Những quy tắc xét tuyển lớp 10 Hà Nội học sinh buộc phải nắm vững; Thời tiết cực đoan: Nam Bộ nắng gắt, Bắc Bộ đón đợt nóng sớm
Xã hội - 2 giờ trướcGĐXH - Kỳ thi vào lớp 10 công lập tại Hà Nội năm 2026 ghi nhận những điều chỉnh quan trọng về quy chế và quyền lợi dự tuyển; Thời tiết cả nước bắt đầu có đợt nắng nóng diện rộng.
Tìm thấy thêm nạn nhân vụ chìm tàu trên sông ở Phú Thọ
Thời sự - 11 giờ trướcGĐXH - Tối 25/3, Công an tỉnh Phú Thọ cho biết, lực lượng chức năng đã tìm thấy thêm một thi thể nạn nhân trong vụ chìm tàu chở hàng xảy ra trên sông Hồng, đoạn giáp ranh giữa tỉnh Phú Thọ và TP Hà Nội.
Bắt tạm giam thanh niên nhiều lần gây rối trật tự tại đặc khu Phú Quý
Xã hội - 13 giờ trướcCông an tỉnh Lâm Đồng đã thi hành lệnh bắt tạm giam một nam thanh niên tại đặc khu Phú Quý do liên tục gây rối trật tự công cộng, dù trước đó đã bị áp dụng biện pháp cấm đi khỏi nơi cư trú.
Siết chặt xử phạt vi phạm đường sắt, mức phạt cao nhất 30 triệu đồng
Xã hội - 13 giờ trướcChính phủ vừa ban hành Nghị định số 81/2026/NĐ-CP quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực giao thông đường sắt, trong đó siết chặt các chế tài đối với hoạt động kinh doanh đường sắt.
Nhân chứng kể giây phút bắc thang giải cứu 7 người trong vụ cháy nhà ở Hà Nội
Thời sựGĐXH - Ông Nguyễn Văn Nghĩa (50 tuổi, quê Ninh Bình) nói: "Lúc đó thấy trên nhà người ta có nhiều người mắc kẹt quá, tôi lấy cây sắt phá hết các cửa sổ cho nó thoát khói, thoát khí ra ngoài thì người bên trong mới không bị ngạt”.




