Phát lộ tháp cổ dưới nền chùa Phật Tích
Giadinh.net - Trong khi đào móng xây dựng lại tòa Tam bảo thuộc Dự án trùng tu, tôn tạo chùa Phật Tích (Tiên Du, Bắc Ninh), đội thi công thuộc Trung tâm tu bổ di tích Trung ương đã phát hiện nền móng của một tòa tháp cổ hình vuông có nhiều đặc điểm giống với ngôi bảo tháp cao đến 42m nguy nga tráng lệ được xây dựng từ thời Lý, mà sử sách đã ghi lại.
![]() Toàn cảnh móng tháp chùa Phật Tích được phát lộ. (Ảnh: Phạm Văn Triệu) |
Kỹ thuật xây móng có một không hai
Theo báo cáo của đội khai quật Viện Khảo cổ học thì tháp cổ này tồn tại giữa ba tầng văn hóa, tương ứng với ba lớp đất có niên đại lịch sử khác nhau. Ở tầng văn hóa thứ nhất có đất sét màu vàng, lẫn nhiều mảnh ngói có niên đại thế kỷ XVII. Đây có thể là lớp đất được hình thành vào thời Lê hoặc là lớp san lấp khi ngôi chùa thời Lê bị phá huỷ.
Ở tầng văn hóa thứ hai tồn tại ở dạng đất sét thuần túy, không chứa di vật, phát lộ thành hai khoảng ở hai bên phía đông và tây của đường lên chùa, dày trung bình 60cm. Ở đáy của lớp này chứa các vật liệu kiến trúc gạch, ngói của thời Trần và thời Lê. Theo suy đoán, khi chùa thời Lý - Trần bị xuống cấp, người ta đã tiến hành san gạt, sau đó xây dựng ngôi chùa mới thời Lê trên nền móng cũ.
![]() |
Khi phát lộ nền tháp, các đội đào móng đã phát hiện ra nền móng có hình vuông trong lòng rỗng. Phần đáy của móng tháp cao 8,70m so với bờ giếng cổ thời Lý ở dưới cổng chùa. Móng tháp có hai tầng xây giật cấp, chồng lên nhau. Gạch xây tháp đều được xếp theo hàng ngang, phần đầu gạch đâm ra ngoài, mỗi hàng trung bình xếp 6 viên gạch với nhiều kích thước khác nhau. Chất kết dính để xây dựng tháp hoàn toàn là đất sét nhuyễn, không hề có bất kỳ một chút vôi vữa hay chất kết dính nào khác. Các mạch vữa mỏng đến nỗi nhìn bề ngoài chẳng khác gì các viên gạch được xếp chồng lên nhau.
![]() Chất kết dính là đất sét nhuyễn nên tháp trông như một khối liền. (Ảnh: Phạm Văn Triệu) |
Trong cuốn Nghệ thuật Đông Dương của kiến trúc sư nổi tiếng người Pháp L. Bezacier – người đã tiến hành trùng tu lại chùa Phật Tích trước năm 1945, cũng đã từng dành riêng một chương để nói về chùa Phật Tích xưa. Trong đó, ông miêu tả cuộc khảo cổ thám sát ngôi tháp đo được chiều ngang phần móng là 8,5m. Căn cứ vào đó, Bezacier cho rằng ngọn tháp cao tới 42m. Dựa vào các nguồn tài liệu và kết quả giám định tại tháp với việc móng tháp được xây dựng rất kiên cố, có qui mô lớn, thuộc loại tháp nhiều tầng, điều đó chứng tỏ đây là cây tháp khá quy mô, xứng đáng với truyền tụng dân gian rằng “đứng ở kinh đô Thăng Long vẫn thấy tháp”.
Gợi mở xuất xứ nguồn gốc gạch xây Hoàng thành Thăng Long
![]() Những trang trí thời Lý trên đài sen bệ tượng khảo quật được. |
![]() Đầu chim thần Karari - dấu tích của Phật giáo Ấn Độ được tìm thấy trong khuôn viên tháp chùa. |
|
Nền móng tòa bảo tháp có hình vuông nằm ở phía trước pho tượng Phật A Di Đà, cách hàng thú đá phía trước là 8m và cách tháp đá Linh Quang 21m. Kích thước chân tháp 9,1m x 9,1m, tường tháp mỗi cạnh dày trung bình 2,4m đến 2,43m, lòng tháp rộng 4,18 đến 4,20m, diện tích 82,81 m2, chân tháp được xây bằng gạch thời Lý, chắc chắn, đẹp, phản ánh đỉnh cao của nghệ thuật thời Lý. |
Hà Tùng Long
Màu may mắn của 12 con giáp năm Bính Ngọ 2026: Chọn đúng màu, vận khí đổi chiều
Đời sống - 1 giờ trướcGĐXH - Theo phong thủy phương Đông, mỗi năm mang một trường năng lượng riêng và màu sắc đóng vai trò quan trọng trong việc hỗ trợ, cân bằng vận mệnh của từng con giáp.
Công an triệu tập người phụ nữ túm tóc, hành hung hàng xóm tại hành lang chung cư Hà Nội
Pháp luật - 3 giờ trướcGĐXH - Liên quan vụ người phụ nữ hành hung hàng xóm tại hành lang chung cư Hà Nội, Công an phường Từ Liêm đã triệu tập bà N.V.A (cư dân chung cư CT5-ĐN2, đường Trần Hữu Dực) để làm rõ vụ việc.
Ngăn chặn nhóm học sinh mang hung khí chuẩn bị đánh nhau
Xã hội - 4 giờ trướcGĐXH - Để giải quyết mâu thuẫn, nhóm học sinh cấp 2 ở Hà Tĩnh mang theo hung khí để đánh nhau, lực lượng chức năng phát hiện kịp thời ngăn chặn.
Xe giường nằm cháy rụi trên cao tốc
Xã hội - 4 giờ trướcGĐXH - Đang lưu thông trên tuyến cao tốc Bắc - Nam đoạn qua địa bàn Hà Tĩnh, chiếc xe khách bất ngờ bốc cháy dữ dội, tài xế may mắn thoát nạn.
Hà Nội: Ô tô con gây tai nạn liên hoàn khiến 1 người tử vong lúc sáng sớm
Đời sống - 6 giờ trướcGĐXH - Sáng 10/1, Đội CSGT đường bộ số 4 (Phòng CSGT Công an TP Hà Nội) xác nhận đã xảy ra một vụ tai nạn giao thông liên hoàn nghiêm trọng tại khu vực cầu vượt Vọng (phường Kim Liên) khiến một người đàn ông tử vong tại chỗ.
Ông Phan Bá Mạnh làm Phó Tổng Biên tập Tạp chí Kinh tế Môi trường
Thời sự - 6 giờ trướcNhà báo Phan Bá Mạnh được bổ nhiệm giữ chức vụ Phó Tổng Biên tập Tạp chí Kinh tế Môi trường.
Thông tin ai cũng muốn biết: 5 vị trí việc làm mới của công chức
Đời sống - 7 giờ trướcGĐXH - Chính phủ ban hành Nghị định số 361/2025/NĐ-CP quy định về vị trí việc làm công chức. Dưới đây là những thông tin cụ thể.
Tháng sinh Âm lịch của người có cuộc đời thường ít tai ương, hậu vận an yên
Đời sống - 8 giờ trướcGĐXH - Theo quan niệm phương Đông, có những tháng sinh Âm lịch được xem là "thời điểm vàng" khi con người chào đời. Người sinh vào những tháng này thường mang theo phúc khí bền lâu, cuộc sống ít sóng gió, hậu vận an yên.
Hà Nội: Vi phạm giao thông 'hạ nhiệt', Camera AI chỉ ghi nhận 5 trường hợp vượt đèn đỏ ngày 9/1
Thời sự - 8 giờ trướcGĐXH - Trong 24 giờ qua (từ trưa 8/1 đến trưa 9/1/2026), hệ thống Camera AI thí điểm ghi nhận ý thức của người tham gia giao thông có sự cải thiện rõ rệt. Số lượng vi phạm tại các "điểm nóng" giảm sâu, đặc biệt không ghi nhận trường hợp nào vi phạm làn đường hay đi ngược chiều.
Lộ diện chân dung 2 tên trộm phá khóa cửa hàng, trộm 51 điện thoại ở Hà Nội
Pháp luật - 9 giờ trướcGĐXH - Công an phường Xuân Phương (Hà Nội) đã bắt giữ 2 đối tượng phá khóa cửa hàng, trộm 51 điện thoại ở một cửa hàng di động. Danh tính 2 tên trộm đã được xác định.
Chuyển khoản nhầm gần 500 triệu, cô gái được cơ quan công an hỗ trợ nhận lại
Đời sốngGĐXH - Sau khi nhận được trình báo của chị Nhung, chỉ huy Công an đặc khu Vân Đồn đã chỉ đạo cán bộ, chiến sỹ khẩn trương xác minh, liên hệ, trao đổi trực tiếp với công dân nhận được số tiền chuyển khoản nhầm để trao trả.




