Phát lộ tháp cổ dưới nền chùa Phật Tích
Giadinh.net - Trong khi đào móng xây dựng lại tòa Tam bảo thuộc Dự án trùng tu, tôn tạo chùa Phật Tích (Tiên Du, Bắc Ninh), đội thi công thuộc Trung tâm tu bổ di tích Trung ương đã phát hiện nền móng của một tòa tháp cổ hình vuông có nhiều đặc điểm giống với ngôi bảo tháp cao đến 42m nguy nga tráng lệ được xây dựng từ thời Lý, mà sử sách đã ghi lại.
![]() Toàn cảnh móng tháp chùa Phật Tích được phát lộ. (Ảnh: Phạm Văn Triệu) |
Kỹ thuật xây móng có một không hai
Theo báo cáo của đội khai quật Viện Khảo cổ học thì tháp cổ này tồn tại giữa ba tầng văn hóa, tương ứng với ba lớp đất có niên đại lịch sử khác nhau. Ở tầng văn hóa thứ nhất có đất sét màu vàng, lẫn nhiều mảnh ngói có niên đại thế kỷ XVII. Đây có thể là lớp đất được hình thành vào thời Lê hoặc là lớp san lấp khi ngôi chùa thời Lê bị phá huỷ.
Ở tầng văn hóa thứ hai tồn tại ở dạng đất sét thuần túy, không chứa di vật, phát lộ thành hai khoảng ở hai bên phía đông và tây của đường lên chùa, dày trung bình 60cm. Ở đáy của lớp này chứa các vật liệu kiến trúc gạch, ngói của thời Trần và thời Lê. Theo suy đoán, khi chùa thời Lý - Trần bị xuống cấp, người ta đã tiến hành san gạt, sau đó xây dựng ngôi chùa mới thời Lê trên nền móng cũ.
![]() |
Khi phát lộ nền tháp, các đội đào móng đã phát hiện ra nền móng có hình vuông trong lòng rỗng. Phần đáy của móng tháp cao 8,70m so với bờ giếng cổ thời Lý ở dưới cổng chùa. Móng tháp có hai tầng xây giật cấp, chồng lên nhau. Gạch xây tháp đều được xếp theo hàng ngang, phần đầu gạch đâm ra ngoài, mỗi hàng trung bình xếp 6 viên gạch với nhiều kích thước khác nhau. Chất kết dính để xây dựng tháp hoàn toàn là đất sét nhuyễn, không hề có bất kỳ một chút vôi vữa hay chất kết dính nào khác. Các mạch vữa mỏng đến nỗi nhìn bề ngoài chẳng khác gì các viên gạch được xếp chồng lên nhau.
![]() Chất kết dính là đất sét nhuyễn nên tháp trông như một khối liền. (Ảnh: Phạm Văn Triệu) |
Trong cuốn Nghệ thuật Đông Dương của kiến trúc sư nổi tiếng người Pháp L. Bezacier – người đã tiến hành trùng tu lại chùa Phật Tích trước năm 1945, cũng đã từng dành riêng một chương để nói về chùa Phật Tích xưa. Trong đó, ông miêu tả cuộc khảo cổ thám sát ngôi tháp đo được chiều ngang phần móng là 8,5m. Căn cứ vào đó, Bezacier cho rằng ngọn tháp cao tới 42m. Dựa vào các nguồn tài liệu và kết quả giám định tại tháp với việc móng tháp được xây dựng rất kiên cố, có qui mô lớn, thuộc loại tháp nhiều tầng, điều đó chứng tỏ đây là cây tháp khá quy mô, xứng đáng với truyền tụng dân gian rằng “đứng ở kinh đô Thăng Long vẫn thấy tháp”.
Gợi mở xuất xứ nguồn gốc gạch xây Hoàng thành Thăng Long
![]() Những trang trí thời Lý trên đài sen bệ tượng khảo quật được. |
![]() Đầu chim thần Karari - dấu tích của Phật giáo Ấn Độ được tìm thấy trong khuôn viên tháp chùa. |
|
Nền móng tòa bảo tháp có hình vuông nằm ở phía trước pho tượng Phật A Di Đà, cách hàng thú đá phía trước là 8m và cách tháp đá Linh Quang 21m. Kích thước chân tháp 9,1m x 9,1m, tường tháp mỗi cạnh dày trung bình 2,4m đến 2,43m, lòng tháp rộng 4,18 đến 4,20m, diện tích 82,81 m2, chân tháp được xây bằng gạch thời Lý, chắc chắn, đẹp, phản ánh đỉnh cao của nghệ thuật thời Lý. |
Hà Tùng Long
Phú Thọ: Những vi phạm tại các trang trại gia công cho C.P. nhìn từ kết quả kiểm tra?
Đời sống - 8 giờ trướcGĐXH - Ngoài trang trại của ông Nguyễn Thành Công, cơ quan chức năng xã Cao Đương, tỉnh Phú Thọ xác định thêm các trang trại khác cũng vi phạm các quy định về đất đai, môi trường và tài nguyên nước, trong đó có những cơ sở chăn nuôi gia công cho Công ty Cổ phần chăn nuôi C.P. Việt Nam.
Tin mới nhất về tình hình mưa, rét tại Hà Nội và các vùng miền trong dịp Tết Nguyên đán 2026
Thời sự - 8 giờ trướcGĐXH - Cơ quan khí tượng đã có những nhận định sơ bộ về thời tiết các khu vực trên cả nước dịp Tết Nguyên đán Bính Ngọ 2026.
Hà Nội: Cảnh hoang tàn, ô nhiễm bên trong dự án công viên sinh thái Vĩnh Hưng bỏ hoang nhiều năm
Đời sống - 8 giờ trướcGĐXH - Được kỳ vọng trở thành không gian công cộng hiện đại góp phần cải thiện môi trường sống tại cửa ngõ phía Nam Hà Nội, thế nhưng sau nhiều năm, dự án Công viên sinh thái Vĩnh Hưng (phường Vĩnh Hưng) vẫn chỉ là một khu vực nhếch nhác, hoang hóa...
Cụ bà ‘hốt hoảng’ khi nhận 2 tỷ đồng từ tài khoản lạ
Đời sống - 10 giờ trướcTrong 1 ngày, tài khoản bà Châu bất ngờ nhận được 4 lượt chuyển khoản từ một tài khoản lạ, với tổng số tiền gần 2 tỷ đồng, bà hốt hoảng đi trình báo công an.
Năm 2026 có phải là năm nhuận Dương lịch không?
Đời sống - 13 giờ trướcGĐXH - Bước sang năm 2026, nhiều người thắc mắc liệu đây có phải là năm nhuận hay không, bởi khái niệm "nhuận" trong Dương lịch và Âm lịch không hoàn toàn giống nhau.
Chi tiết các điểm bắn pháo hoa dịp Tết Nguyên đán Bính Ngọ 2026 tại Hà Nội
Đời sống - 13 giờ trướcGĐXH - Hà Nội sẽ tổ chức bắn pháo hoa chào năm mới Tết Nguyên đán Bính Ngọ 2026 tại 33 điểm với 34 trận địa.
Danh tính hai tên cướp ngân hàng ở Gia Lai
Pháp luật - 15 giờ trướcGĐXH - Công an tỉnh Gia Lai đã bắt giữ thành công 2 kẻ cướp Ngân hàng Vietcombank – Chi nhánh Gia Lai. Hai đối tượng gồm: Phạm Anh Tài (SN 1990, trú 21 Đặng Thái Thân, phường Kon Tum, tỉnh Quảng Ngãi) và Lê Văn Ân (SN 1993, trú xã Đăk Cẩm, tỉnh Quảng Ngãi).
Những ngày sinh Âm lịch được cho là 'để phúc cho con'
Đời sống - 15 giờ trướcGĐXH - Có những ngày sinh Âm lịch được xem là mang "phúc khí bền lâu", người sinh ra sống hiền lành, nhân hậu, đặc biệt con cái cũng được hưởng lộc từ đức độ của cha mẹ.
LPBank đồng hành cùng dự án 'Thoát khỏi sàn nhà', hỗ trợ trẻ em bại não tại Ninh Bình
Xã hội - 18 giờ trướcHơn cả một hoạt động thiện nguyện, chương trình trao tặng dụng cụ phục hồi chức năng cho trẻ bại não tại Ninh Bình đã mang đến niềm hy vọng, tiếp thêm động lực cho nhiều gia đình khó khăn trước thềm năm mới. Qua đó, Ngân hàng Lộc Phát Việt Nam (LPBank) tiếp tục khẳng định dấu ấn của một ngân hàng phát triển song hành cùng trách nhiệm cộng đồng.
Trung tâm Hội nghị Hàm Rồng đổ nát, hoang tàn
Xã hội - 18 giờ trướcGĐXH - Trung tâm Hội nghị hơn 160 tỷ đồng tại Thanh Hóa đang bị bỏ hoang, xuống cấp trầm trọng, khung cảnh tan hoang như vừa bước ra từ tâm bão.
Những ngày sinh Âm lịch được cho là 'để phúc cho con'
Đời sốngGĐXH - Có những ngày sinh Âm lịch được xem là mang "phúc khí bền lâu", người sinh ra sống hiền lành, nhân hậu, đặc biệt con cái cũng được hưởng lộc từ đức độ của cha mẹ.




