Phát lộ tháp cổ dưới nền chùa Phật Tích
Giadinh.net - Trong khi đào móng xây dựng lại tòa Tam bảo thuộc Dự án trùng tu, tôn tạo chùa Phật Tích (Tiên Du, Bắc Ninh), đội thi công thuộc Trung tâm tu bổ di tích Trung ương đã phát hiện nền móng của một tòa tháp cổ hình vuông có nhiều đặc điểm giống với ngôi bảo tháp cao đến 42m nguy nga tráng lệ được xây dựng từ thời Lý, mà sử sách đã ghi lại.
![]() Toàn cảnh móng tháp chùa Phật Tích được phát lộ. (Ảnh: Phạm Văn Triệu) |
Kỹ thuật xây móng có một không hai
Theo báo cáo của đội khai quật Viện Khảo cổ học thì tháp cổ này tồn tại giữa ba tầng văn hóa, tương ứng với ba lớp đất có niên đại lịch sử khác nhau. Ở tầng văn hóa thứ nhất có đất sét màu vàng, lẫn nhiều mảnh ngói có niên đại thế kỷ XVII. Đây có thể là lớp đất được hình thành vào thời Lê hoặc là lớp san lấp khi ngôi chùa thời Lê bị phá huỷ.
Ở tầng văn hóa thứ hai tồn tại ở dạng đất sét thuần túy, không chứa di vật, phát lộ thành hai khoảng ở hai bên phía đông và tây của đường lên chùa, dày trung bình 60cm. Ở đáy của lớp này chứa các vật liệu kiến trúc gạch, ngói của thời Trần và thời Lê. Theo suy đoán, khi chùa thời Lý - Trần bị xuống cấp, người ta đã tiến hành san gạt, sau đó xây dựng ngôi chùa mới thời Lê trên nền móng cũ.
![]() |
Khi phát lộ nền tháp, các đội đào móng đã phát hiện ra nền móng có hình vuông trong lòng rỗng. Phần đáy của móng tháp cao 8,70m so với bờ giếng cổ thời Lý ở dưới cổng chùa. Móng tháp có hai tầng xây giật cấp, chồng lên nhau. Gạch xây tháp đều được xếp theo hàng ngang, phần đầu gạch đâm ra ngoài, mỗi hàng trung bình xếp 6 viên gạch với nhiều kích thước khác nhau. Chất kết dính để xây dựng tháp hoàn toàn là đất sét nhuyễn, không hề có bất kỳ một chút vôi vữa hay chất kết dính nào khác. Các mạch vữa mỏng đến nỗi nhìn bề ngoài chẳng khác gì các viên gạch được xếp chồng lên nhau.
![]() Chất kết dính là đất sét nhuyễn nên tháp trông như một khối liền. (Ảnh: Phạm Văn Triệu) |
Trong cuốn Nghệ thuật Đông Dương của kiến trúc sư nổi tiếng người Pháp L. Bezacier – người đã tiến hành trùng tu lại chùa Phật Tích trước năm 1945, cũng đã từng dành riêng một chương để nói về chùa Phật Tích xưa. Trong đó, ông miêu tả cuộc khảo cổ thám sát ngôi tháp đo được chiều ngang phần móng là 8,5m. Căn cứ vào đó, Bezacier cho rằng ngọn tháp cao tới 42m. Dựa vào các nguồn tài liệu và kết quả giám định tại tháp với việc móng tháp được xây dựng rất kiên cố, có qui mô lớn, thuộc loại tháp nhiều tầng, điều đó chứng tỏ đây là cây tháp khá quy mô, xứng đáng với truyền tụng dân gian rằng “đứng ở kinh đô Thăng Long vẫn thấy tháp”.
Gợi mở xuất xứ nguồn gốc gạch xây Hoàng thành Thăng Long
![]() Những trang trí thời Lý trên đài sen bệ tượng khảo quật được. |
![]() Đầu chim thần Karari - dấu tích của Phật giáo Ấn Độ được tìm thấy trong khuôn viên tháp chùa. |
|
Nền móng tòa bảo tháp có hình vuông nằm ở phía trước pho tượng Phật A Di Đà, cách hàng thú đá phía trước là 8m và cách tháp đá Linh Quang 21m. Kích thước chân tháp 9,1m x 9,1m, tường tháp mỗi cạnh dày trung bình 2,4m đến 2,43m, lòng tháp rộng 4,18 đến 4,20m, diện tích 82,81 m2, chân tháp được xây bằng gạch thời Lý, chắc chắn, đẹp, phản ánh đỉnh cao của nghệ thuật thời Lý. |
Hà Tùng Long
Quy định mới nhất về xử phạt vi phạm giao thông đường bộ phổ biến năm 2026
Đời sống - 4 phút trướcGĐXH - Dưới đây là hành vi vi phạm giao thông phổ biến và các mức xử phạt theo quy định của Nghị định 168/2024/NĐ-CP. Người tham gia giao thông nên biết để tránh bị xử phạt.
Lưu ý của Công an TPHCM khi đốt pháo hoa dịp Tết
Xã hội - 37 phút trướcPháo hoa dù mang lại không khí nhưng tiềm ẩn nhiều nguy cơ về cháy, nổ.
Cho bạn mượn xe mô tô tự gây tai nạn tử vong, bị khởi tố
Pháp luật - 1 giờ trướcGiao xe cho người đã uống rượu bia, không đủ điều kiện điều khiển, sau đó người này tự gây tai nạn tử vong, chủ xe bị khởi tố.
Bắt 17 đối tượng trong đường dây sản xuất thuốc giả, thực phẩm chức năng cực lớn
Pháp luật - 1 giờ trướcLiên quan tới đường dây sản xuất thuốc giả, thực phẩm chức năng cực lớn, VKSND tỉnh Thanh Hóa vừa phê chuẩn lệnh khởi tố, bắt tạm giam 17 đối tượng
Người sinh 3 tháng Âm lịch này nhân duyên đại vượng: Ngày càng giàu nhờ nhiều mối quan hệ
Đời sống - 1 giờ trướcGĐXH - Theo tử vi, người sinh vào một số tháng Âm lịch nhất định thường có nhân duyên tốt đẹp, biết gây dựng mối quan hệ bền chặt, nhờ đó mà con đường làm ăn hanh thông, tài lộc ngày càng dồi dào.
Thuê xe tự lái dịp Tết: Hết loại giá rẻ
Xã hội - 2 giờ trướcThị trường cho thuê xe tự lái dịp Tết đang thiếu dòng phổ thông giá rẻ do quá nhiều khách chọn
Thời tiết ngày 15/2: Miền Bắc nắng ấm trước khi đón đợt không khí lạnh mới
Xã hội - 3 giờ trướcGĐXH - Trước khi khối không khí lạnh tăng cường mạnh, khu vực Bắc Bộ duy trì trạng thái có mưa vài nơi, nhiệt độ cao nhất phổ biến từ 24 – 27 độ C, thời tiết chưa rét.
Sau Tết là một cuộc đời khác: Ai thuộc 4 con giáp này coi chừng tiền về không kịp đếm
Đời sống - 3 giờ trướcGĐXH - Theo dự báo tử vi năm Bính Ngọ 2026, có 4 con giáp được cát tinh soi chiếu mạnh mẽ, tài lộc bất ngờ đảo chiều, mở ra một năm mới rủng rỉnh tiền bạc.
Giữ 'hồn' bạc giữa màn sương Đèo Gió ở Thái Nguyên
Đời sống - 16 giờ trướcGĐXH - Giữa Đèo Gió quanh năm mù sương, ông Triệu Tiến Liềm ở xã Ngân Sơn, tỉnh Thái Nguyên vẫn lặng lẽ giữ nghề chạm bạc của người Dao Tiền dù mỗi sản phẩm mất cả tháng mới hoàn thiện và thu nhập chẳng đủ mưu sinh.
Hà Nội: Công bố danh sách 2.162 phương tiện vi phạm giao thông được phát hiện qua Camera AI từ 1/1 - 10/1
Pháp luật - 16 giờ trướcGĐXH - Chỉ trong 10 ngày đầu năm 2026 (từ ngày 1/1 - 10/1), hệ thống Camera AI tại Hà Nội đã phát hiện hơn 2.100 trường hợp vi phạm, trong đó có 1442 xe máy và 740 ô tô.
Cận Tết về xem 'thủ phủ' buôn bán loài vật gắn liền với người nông dân
Đời sốngGĐXH - Cuối tháng Chạp, chợ trâu, bò Nghiên Loan (Thái Nguyên) nhộn nhịp hơn bao giờ hết khi hàng nghìn con gia súc được đưa về giao dịch, tạo nên bức tranh kinh tế – văn hóa đặc sắc giữa vùng cao.




