Phát lộ tháp cổ dưới nền chùa Phật Tích
Giadinh.net - Trong khi đào móng xây dựng lại tòa Tam bảo thuộc Dự án trùng tu, tôn tạo chùa Phật Tích (Tiên Du, Bắc Ninh), đội thi công thuộc Trung tâm tu bổ di tích Trung ương đã phát hiện nền móng của một tòa tháp cổ hình vuông có nhiều đặc điểm giống với ngôi bảo tháp cao đến 42m nguy nga tráng lệ được xây dựng từ thời Lý, mà sử sách đã ghi lại.
![]() Toàn cảnh móng tháp chùa Phật Tích được phát lộ. (Ảnh: Phạm Văn Triệu) |
Kỹ thuật xây móng có một không hai
Theo báo cáo của đội khai quật Viện Khảo cổ học thì tháp cổ này tồn tại giữa ba tầng văn hóa, tương ứng với ba lớp đất có niên đại lịch sử khác nhau. Ở tầng văn hóa thứ nhất có đất sét màu vàng, lẫn nhiều mảnh ngói có niên đại thế kỷ XVII. Đây có thể là lớp đất được hình thành vào thời Lê hoặc là lớp san lấp khi ngôi chùa thời Lê bị phá huỷ.
Ở tầng văn hóa thứ hai tồn tại ở dạng đất sét thuần túy, không chứa di vật, phát lộ thành hai khoảng ở hai bên phía đông và tây của đường lên chùa, dày trung bình 60cm. Ở đáy của lớp này chứa các vật liệu kiến trúc gạch, ngói của thời Trần và thời Lê. Theo suy đoán, khi chùa thời Lý - Trần bị xuống cấp, người ta đã tiến hành san gạt, sau đó xây dựng ngôi chùa mới thời Lê trên nền móng cũ.
![]() |
Khi phát lộ nền tháp, các đội đào móng đã phát hiện ra nền móng có hình vuông trong lòng rỗng. Phần đáy của móng tháp cao 8,70m so với bờ giếng cổ thời Lý ở dưới cổng chùa. Móng tháp có hai tầng xây giật cấp, chồng lên nhau. Gạch xây tháp đều được xếp theo hàng ngang, phần đầu gạch đâm ra ngoài, mỗi hàng trung bình xếp 6 viên gạch với nhiều kích thước khác nhau. Chất kết dính để xây dựng tháp hoàn toàn là đất sét nhuyễn, không hề có bất kỳ một chút vôi vữa hay chất kết dính nào khác. Các mạch vữa mỏng đến nỗi nhìn bề ngoài chẳng khác gì các viên gạch được xếp chồng lên nhau.
![]() Chất kết dính là đất sét nhuyễn nên tháp trông như một khối liền. (Ảnh: Phạm Văn Triệu) |
Trong cuốn Nghệ thuật Đông Dương của kiến trúc sư nổi tiếng người Pháp L. Bezacier – người đã tiến hành trùng tu lại chùa Phật Tích trước năm 1945, cũng đã từng dành riêng một chương để nói về chùa Phật Tích xưa. Trong đó, ông miêu tả cuộc khảo cổ thám sát ngôi tháp đo được chiều ngang phần móng là 8,5m. Căn cứ vào đó, Bezacier cho rằng ngọn tháp cao tới 42m. Dựa vào các nguồn tài liệu và kết quả giám định tại tháp với việc móng tháp được xây dựng rất kiên cố, có qui mô lớn, thuộc loại tháp nhiều tầng, điều đó chứng tỏ đây là cây tháp khá quy mô, xứng đáng với truyền tụng dân gian rằng “đứng ở kinh đô Thăng Long vẫn thấy tháp”.
Gợi mở xuất xứ nguồn gốc gạch xây Hoàng thành Thăng Long
![]() Những trang trí thời Lý trên đài sen bệ tượng khảo quật được. |
![]() Đầu chim thần Karari - dấu tích của Phật giáo Ấn Độ được tìm thấy trong khuôn viên tháp chùa. |
|
Nền móng tòa bảo tháp có hình vuông nằm ở phía trước pho tượng Phật A Di Đà, cách hàng thú đá phía trước là 8m và cách tháp đá Linh Quang 21m. Kích thước chân tháp 9,1m x 9,1m, tường tháp mỗi cạnh dày trung bình 2,4m đến 2,43m, lòng tháp rộng 4,18 đến 4,20m, diện tích 82,81 m2, chân tháp được xây bằng gạch thời Lý, chắc chắn, đẹp, phản ánh đỉnh cao của nghệ thuật thời Lý. |
Hà Tùng Long
3 khung giờ sinh Âm lịch của đàn ông bị cho là "số khổ": Càng về sau càng thấm
Đời sống - 1 giờ trướcGĐXH - Theo tử vi, những người đàn ông sinh vào các giờ Âm lịch phải trải qua nhiều biến cố trước khi ổn định cuộc sống.
Nguyên nhân nam thanh niên sát hại người phụ nữ bằng nhiều nhát dao
Pháp luật - 1 giờ trướcGĐXH - Tại cơ quan công an, Nguyễn Văn Dũng khai nhận hành vi phạm tội cùng động cơ khi gây ra án mạng khiến một người phụ nữ tử vong.
Bật mí nguyên nhân gây mưa dông kèm thời tiết cực đoan ở khu vực Bắc Bộ và Trung Bộ
Thời sự - 1 giờ trướcGĐXH - Theo dự báo thời tiết, nhiều tỉnh thành Bắc Bộ, Trung Bộ tiếp tục có mưa dông mạnh do rãnh áp thấp vắt ngang qua khu vực Bắc Trung Bộ và vùng hội tụ gió trên cao vẫn hoạt động mạnh. Cảnh báo sấm sét, mưa đá có thể đi kèm trong mưa dông.
Tin sáng 24/1: Hà Nội dự kiến cấm xe máy xăng theo giờ tại vùng lõi Hoàn Kiếm; nhiều đường bay du lịch cháy vé dịp 30/4-1/5
Xã hội - 1 giờ trướcGĐXH - Từ ngày 1/7, Hà Nội sẽ triển khai thí điểm vùng phát thải thấp (LEZ) tại một số khu vực trong vành đai 1; vé máy bay dịp lễ 30/4 đang bước vào giai đoạn cao điểm khi nhu cầu di chuyển tăng nhanh ở cả hai đầu Hà Nội và TP.HCM.
Năm 2026, làm thêm giờ của người lao động được quy định thế nào?
Đời sống - 1 giờ trướcGĐXH - Làm thêm giờ là khoảng thời gian làm việc ngoài thời giờ làm việc bình thường theo quy định của pháp luật, thỏa ước lao động tập thể hoặc nội quy lao động. Năm 2026, làm thêm giờ của người lao động được quy định thế nào?
Tiến sĩ gốc Việt tại Mỹ tham gia điều phối loạt hội nghị AI lớn nhất thế giới
Giáo dục - 2 giờ trướcNhà khoa học AI Nguyễn Minh Lâm hiện làm việc tại tập đoàn IBM, đồng thời tham gia điều phối học thuật tại các hội nghị AI hàng đầu như NeurIPS, ICML.
Cá voi liên tiếp xuất hiện gần bờ biển Mũi Né báo hiệu điều gì?
Đời sống - 12 giờ trướcChỉ trong ít ngày, vùng biển Mũi Né, tỉnh Lâm Đồng liên tiếp ghi nhận cá voi xuất hiện gần bờ và đây là tín hiệu tích cực cho môi trường biển.
Án mạng ở Phú Quốc xuất phát từ việc 'có bạn trai mới nhưng… giấu'
Pháp luật - 12 giờ trướcPhát hiện bạn gái có bạn trai mới nhưng giấu mình nên Trương Quốc Đạt nảy sinh ghen tuông rồi gây ra án mạng tại Phú Quốc
Hà Nội: Khởi tố kẻ trộm xe SH 160i của bạn cùng phòng rồi đem bán 20 triệu
Pháp luật - 13 giờ trướcGĐXH - Phát hiện bạn cùng phòng để chìa khóa xe sơ hở, một đối tượng đã nảy sinh ý định trộm cắp tài sản, lấy xe mang đi bán với giá rẻ. Vụ việc nhanh chóng được Công an phường Yên Hòa điều tra, làm rõ và thu hồi tài sản.
Nghi phạm sát hại người phụ nữ ở Quảng Trị được phát hiện tại quán Internet
Xã hội - 14 giờ trướcGĐXH - Người phụ nữ được phát hiện tử vong sau khi có xích mích với nam thanh niên. Nghi phạm được phát hiện đang lẩn trốn trong một quán Internet.
18 tuyến phố trong vùng lõi Hoàn Kiếm chính thức cấm xe máy xăng từ ngày 1/7 người dân cần biết
Thời sựGĐXH - Theo dự thảo đề án "Vùng phát thải thấp (LEZ) trong vành đai 1", Hà Nội sẽ bắt đầu triển khai thí điểm từ ngày 1/7 tại một số khu vực trung tâm, trước khi mở rộng toàn diện trong những năm tiếp theo.




