Phòng, chống lây nhiễm HIV từ mẹ sang con được nhiều ĐBQH quan tâm

Sự cần thiết sửa đổi dự án Luật Phòng, chống nhiễm virus gây ra hội chứng suy giảm miễn dịch mắc phải ở người (HIV/AIDS)

Tiếp tục chương trình Kỳ họp thứ 10 – Quốc hội khóa XIV, ngày 23/10, Quốc hội thảo luận Dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Phòng, chống nhiễm virus gây ra hội chứng suy giảm miễn dịch mắc phải ở người (HIV/AIDS).

Phát biểu tại hội trường ĐBQH Trương Thị Yến Linh (đoàn Cà Mau) cho rằng, tại khoản 1 Điều 35 quy định: Phụ nữ mang thai tự nguyện xét nghiệm HIV theo yêu cầu chuyên môn được Quỹ Bảo hiểm y tế chi trả đối với người có thẻ Bảo hiểm y tế và phụ nữ mang thai tự nguyện xét nghiệm HIV thuộc các trường hợp khác thì được miễn phí. Quy định như vậy được hiểu là phụ nữ mang thai có bảo hiểm y tế tự nguyện xét nghiệm HIV theo yêu cầu chuyên môn sẽ được Quỹ Bảo hiểm y tế chi trả.

Quốc hội thảo luận trực tuyến về dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Phòng, chống nhiễm vi rút gây ra hội chứng suy giảm miễn dịch mắc phải ở người (HIV/AIDS).

Tuy nhiên, đại biểu cũng băn khoăn đối với trường hợp tự nguyện xét nghiệm HIV mà không theo yêu cầu chuyên môn thì Quỹ Bảo hiểm y tế không chi trả mà sẽ thuộc những trường hợp khác theo quy định sẽ được miễn phí. Theo đại biểu này, những trường hợp này nếu không có yêu cầu của chuyên môn thì có bảo hiểm y tế đề nghị cần quy định sẽ có sự đồng chi trả một phần nào.

ĐBQH Lê Thị Yến (đoàn Phú Thọ) nêu quan điểm, chính sách phụ nữ mang thai tự nguyện xét nghiệm HIV được miễn phí là một chính sách rất ưu việt, thể hiện tính nhân văn của Nhà nước trong việc phòng, chống HIV/AIDS. Việc duy trì thực hiện chính sách này cũng sẽ góp phần đạt được mục tiêu đến năm 2030, xóa lây truyền HIV từ mẹ sang con mà Việt Nam đã cam kết. Tuy nhiên, việc chi trả kinh phí cho xét nghiệm này hiện nay thực hiện chưa thống nhất và chưa đảm bảo.

Đại biểu Dương Tấn Quân (đoàn Bà Rịa – Vũng Tàu) nói: "Tôi rất băn khoăn vì sao Ban soạn thảo lại loại trừ đối tượng là phụ nữ mang thai vì thực tế phụ nữ mang thai nếu họ bị nhiễm HIV thì vẫn phải điều trị bằng thuốc kháng HIV. Nếu trong thời gian mang thai mà nghiện ma túy thì vẫn phải điều trị bằng thuốc thay thế hay họ vẫn cần được cung cấp và hướng dẫn sử dụng bao cao su để phòng tránh các bệnh lây nhiễm qua đường tình dục. Tôi đề nghị Ban soạn thảo cần phân tích thêm để làm rõ điểm này".

Dẫn chứng tại khoản 11 Điều 2 sửa đổi, bổ sung Điều 55 quy định: phụ nữ mang thai tự nguyện xét nghiệm HIV theo yêu cầu chuyên môn được quỹ bảo hiểm y tế chi trả, đối với người…. có thể phải chi trả một phần kinh phí vì bảo hiểm y tế có thể không chi trả 100% kinh phí xét nghiệm. Điều này chưa thực sự khuyến khích người phụ nữ mang thai có thẻ bảo hiểm y tế tự nguyện xét nghiệm HIV, đó là băn khoăn của đại biểu Đỗ Văn Bình (đoàn Hải Phòng).

Trước những ý kiến, băn khoăn của các đại biểu quan tâm về vấn đề này, quyền Bộ trưởng Bộ Y tế Nguyễn Thanh Long đã có giải trình cụ thể. Theo quyền Bộ trưởng, có thể đây là một chính sách hết sức nhân văn và ý nghĩa của chương trình này hết sức to lớn. Khi 100 bà mẹ mang thai dương tính, trước đây chúng ta chưa xét nghiệm hoặc chưa có phương pháp điều trị thì có tới 35 cháu sinh ra bị dương tính. Nhưng sau khi chúng ta triển khai các chương trình xét nghiệm cũng như vấn đề về điều trị thì con số này giảm một cách rõ rệt, có thể dự phòng được cho khoảng 99,5% các cháu sinh ra từ bà mẹ nhiễm HIV không bị dương tính.

Đó là một trong những chính sách rất nhân văn, tuy nhiên do những hạn chế về nguồn lực cho nên trong thời gian qua chúng ta chưa triển khai được việc này một cách rộng khắp. Chúng ta phải nhờ vào nguồn lực hỗ trợ của cộng đồng quốc tế, cũng như huy động sự đóng góp của cộng đồng.

"Chúng tôi nghiên cứu và xin đề nghị Quốc hội cho phép sửa là đối với tất cả những phụ nữ mang thai có thẻ bảo hiểm y tế thì được Bảo hiểm y tế thanh toán. Hiện nay chúng ta có khoảng 90% người dân đã có thẻ bảo hiểm y tế, số 10% còn lại cũng như phần đồng chi trả sẽ do ngân sách nhà nước chi trả. Như vậy, chúng ta đảm bảo được 100% phụ nữ mang thai sẽ được miễn phí trong việc xét nghiệm HIV, đảm bảo tính công bằng cũng như tiếp cận đối với việc dự phòng lây truyền từ mẹ sang con", quyền Bộ trưởng Bộ Y tế nhấn mạnh.

Lê Bảo