Quỹ bảo trì đường bộ: Ai thu, ai chi?

Bộ này cũng đề nghị giao cho cơ quan đăng kiểm thu phí và đang trình xin ý kiến. Tuy nhiên, có ý kiến cho rằng phải làm rõ việc ai thu, ai chi để tránh tình trạng “vừa đá bóng vừa thổi còi” có thể gây thất thoát...

Hiệp hội vận tải TP Hà Nội đề xuất Bộ Tài chính làm chủ tịch Quỹ Bảo trì đường bộ. ảnh: Nam Sương

 

Đề xuất Bộ Tài chính làm Chủ tịch Quỹ

 

Nóng vội sẽ không thành “Hiệp hội vận tải TP Hà Nội chưa bao giờ được lấy ý kiến về Đề án thu phí sử dụng đường bộ và phí hạn chế phương tiện cá nhân do Bộ GTVT đề xuất. Chúng tôi cho rằng, Hà Nội cần xây dựng “Đề án khoa học” để lấy ý kiến của các nhà khoa học, hệ thống chính trị và ý kiến của nhân dân để đảm bảo sự đồng thuận xã hội, biến ý tưởng thành hiện thực. Sự nóng vội, ngẫu hứng, thiếu những kiểm chứng xã hội học đều khó thành công”. Ông Bùi Danh Liên, Chủ tịch Hiệp hội vận tải TP Hà Nội

Theo Dự thảo Thông tư được Bộ GTVT xây dựng, Hội đồng quản lý Quỹ Bảo trì đường bộ Trung ương sẽ do Bộ trưởng Bộ GTVT làm Chủ tịch, 3 Phó Chủ tịch khác sẽ do lãnh đạo Bộ Tài chính, Bộ GTVT và Tổng cục Đường bộ Việt Nam đảm trách. Đại diện Phòng Thương mại và Công nghiệp Việt Nam, Hiệp hội Vận tải ô tô sẽ tham gia Hội đồng quản lý Quỹ Trung ương với tư cách ủy viên. Cơ quan thu phí sử dụng đường bộ đối với ô tô là các Trung tâm Đăng kiểm xe cơ giới.

Ngày 19/4, trao đổi với chúng tôi, ông Bùi Danh Liên, Chủ tịch Hiệp hội vận tải TP Hà Nội cho biết, Hiệp hội đã có văn bản gửi Ủy ban Pháp luật Quốc hội, Bộ Tài chính, Bộ Tư pháp, Bộ Nội vụ đề xuất một số ý kiến vào Dự thảo thông tư về thu – chi Quỹ Bảo trì đường bộ.

Theo đó, về bộ máy quản lý quỹ Hiệp hội đề xuất nên để Bộ Tài chính làm Chủ tịch Hội đồng quản lý quỹ với nhiệm vụ thu, quản lý thống nhất nguồn quỹ, Bộ GTVT là đơn vị sử dụng nguồn vốn. Ông Liên cho rằng việc tách bạch rõ người quản lý và người sử dụng như trên nhằm tránh trường hợp “vừa đá bóng, vừa thổi còi” để rồi xảy ra thất thoát nguồn vốn như đã xảy ra ở các Tập đoàn kinh tế nhà nước thời gian vừa qua.

 

Cũng theo ông Liên, Hội đồng quản lý chỉ nên là hội đồng tư vấn quản lý, phân bổ sử dụng quỹ, không nên thành lập bộ máy từ Trung ương đến các tỉnh sẽ làm tăng biên chế trong lúc Nhà nước đang có chủ trương giảm biên chế.

 

Kho bạc thu tiền

Về việc thu và quản lý quỹ, ông Liên cho biết Hiệp hội kiến nghị để Bộ Tài chính thu và quản lý qua hệ thống Kho bạc từ Trung ương đến địa phương. Bộ GTVT chỉ sử dụng vốn khi được Hội đồng quản lý quỹ phân bổ.

Ông Liên cũng đưa ra cảnh báo, nếu giao nhiệm vụ thu phí bảo trì đường bộ cho các trạm đăng kiểm chắc chắn sẽ còn nảy sinh nhiều tiêu cực. Ông Liên dẫn chứng: “Thời gian gần đây có nhiều vấn đề gây bức xúc cho doanh nghiệp vận tải. Ví dụ, Bộ GTVT quy định 1/7 mới thực hiện lắp đặt xong thiết bị giám sát hành trình (GPS) cho các xe chạy cự ly dưới 300km nhưng từ tháng 3/2012 các trạm đăng kiểm đã từ chối khám xe, chỉ khi Trạm đăng kiểm gọi đơn vị lắp GPS đến lắp đặt xong thiết bị thì trạm mới khám xe”.

 

Nay nếu được giao thêm nhiệm vụ thu phí sử dụng đường bộ thì cơ quan này có quá nhiều nhiệm vụ, không ai có thể lường trước được các tiêu cực có thể phát sinh. Do vậy, Hiệp hội đề xuất việc thu phí sẽ do các nhân viên Kho bạc Nhà nước trực tại các trạm đăng kiểm tiến hành thu.

Nghị định Quỹ bảo trì đường bộ (số 18/2012/NĐ-CP) ra ngày 13/3/2012 quy định nguồn hình thành quỹ như sau: Nguồn hình thành quỹ: Phí sử dụng đường bộ được thu hàng năm trên đầu phương tiện giao thông cơ giới đường bộ, bao gồm: xe ô tô, máy kéo; rơ moóc, sơ mi rơ moóc được kéo bởi ô tô, máy kéo (sau đây gọi chung là xe ô tô) và xe mô tô hai bánh, xe mô tô ba bánh, xe gắn máy (sau đây gọi chung là mô tô); Ngân sách nhà nước cấp bổ sung hàng năm cho Quỹ: ngân sách trung ương cấp bổ sung cho Quỹ trung ương; ngân sách cấp tỉnh cấp bổ sung cho Quỹ địa phương; Các nguồn thu liên quan đến sử dụng đường bộ và các nguồn thu khác theo quy định của pháp luật.

 

Võ Hải