Thứ quả chua chát mùa nước nổi miền Tây, một khi đã nếm khó lòng quên
Tiếng rao “Ai cà na dầm không?” rộn rã giữa chợ quê bỗng khiến bao người con xa xứ nao lòng nhớ về thứ quả dân dã mọc ven bờ rạch, chát ngắt đầu lưỡi nhưng ngọt ngào trong ký ức tuổi thơ.
Miền Tây vào mùa nước nổi không chỉ mang đến nguồn cá tôm dồi dào, mà còn đem theo những sản vật gắn liền với ký ức làng quê. Tháng 7, 8, 9 âm lịch hằng năm, khi con nước đỏ nặng phù sa tràn đồng, cũng là lúc mùa cà na bắt đầu. Đi dọc những tỉnh Cần Thơ, An Giang, Đồng Tháp…, dễ bắt gặp những rổ cà na xanh mướt bày bán khắp chợ quê hay trên những chiếc xe hàng rong.
Khác với nhiều loại cây trái khó lòng trụ vững trong mùa lũ, cây cà na lại bền bỉ, kiên cường. Người dân nơi đây kể rằng, khi nước ngập trắng đồng, nhiều loại cây hoa màu úng rễ mà chết, còn cây cà na vẫn sum suê, sai trĩu quả. Chính sự “ngược đời” này khiến cà na trở thành một biểu tượng nhỏ bé nhưng giàu sức sống của vùng Đồng bằng sông Cửu Long.
Cà na là một loại cây thân gỗ, trái có hình bầu dục, dài khoảng 2-3cm, vỏ ngoài trơn láng, khi còn non có màu xanh đậm và vị chua chát đặc trưng. Khi chín, vỏ cà na chuyển sang xanh nhạt hoặc hơi ngả tím (tùy giống), phần thịt bên trong mềm hơn và giảm độ chát, ăn có vị chua ngọt dễ chịu.
Người miền Tây vốn khéo léo biến hóa sản vật quanh mình thành những món ăn dân dã mà hấp dẫn. Với cà na, chỉ cần một chút muối ớt, đường cát, vài trái ớt giã nhuyễn là đã có ngay món cà na dầm chua chua, cay cay, ngọt ngọt, trở thành món ăn vặt gắn liền tuổi học trò nhiều thế hệ.
Em Tăng Ngọc Sơn (học sinh lớp 8 ở Đồng Tháp) kể: “Chiều chiều, em và các bạn cũng hay ghé bờ rạch gần nhà, trèo lên cây cà na hái trái. Cả nhóm ngồi dưới gốc cây, chia nhau chấm muối ớt mà ăn, vừa chua chát vừa cay xè nhưng vui lắm".
Ngoài món ăn vặt học trò, cà na còn được chế biến thành cà na muối, cà na ngâm đường, hay thậm chí nấu canh chua cùng cá đồng trong những ngày mưa. Mỗi cách làm lại cho ra một hương vị khác biệt, nhưng tựu trung đều giữ lại cái cốt lõi chua chát khó lẫn.
Ở các phiên chợ quê, bên cạnh tiếng rao hàng, những quầy bán cà na dầm luôn thu hút đông khách. Bà Trần Thị Bích (bán cà na ở chợ Tam Nông, Đồng Tháp) chia sẻ: “Ngày nào tôi cũng dầm mấy chục ký cà na, trộn với đường, muối, ớt cay bán cho khách. Có hôm hết sớm, nhiều người còn đặt trước để dành. Hễ đến mùa này là chợ nhộn nhịp hẳn, học sinh, người lớn ai cũng thích ăn cà na dầm".
Với nhiều người con miền Tây xa quê, nhắc đến cà na là gợi lại cả một trời ký ức. Hình ảnh hàng cà na trĩu quả bên bờ rạch, hay tiếng mẹ gánh gồng cà na ra chợ bán những sáng tinh sương, đều trở thành kỷ niệm khó phai.
Không ít người kể rằng, chỉ cần nghe tiếng rao “Cà na dầm đây!” giữa chợ cũng đủ khiến lòng chộn rộn, nhớ lại thuở nhỏ cùng bạn bè chia nhau từng trái. Cà na vì vậy không đơn thuần là một loại quả, mà là “chứng nhân” của tuổi thơ, của những mùa nước nổi chan chứa phù sa và tình người.
Ngày nay, cà na không chỉ dừng lại ở chợ quê. Nhiều cơ sở đã chế biến thành sản phẩm đóng gói, đưa cà na ngâm, cà na dầm muối ớt lên kệ siêu thị. Dẫu vậy, cái hồn của cà na vẫn đọng lại ở sự mộc mạc, dân dã. Chỉ khi ngồi giữa chợ quê, cầm chén cà na dầm cay xé mà nếm mồ hôi mặn môi, người ta mới cảm nhận hết vị ngon giản dị mà đặc biệt ấy.
Cũng như nhiều sản vật khác, cà na đã vượt khỏi giá trị ẩm thực để trở thành nét văn hóa vùng miền. Nó gợi nhớ sự kiên cường trước mùa lũ, gợi nhớ tình quê gắn bó. Và hơn hết, thứ trái chát ngắt đầu lưỡi, giản dị mà gần gũi ấy đã trở thành một phần ký ức của bao thế hệ, để ai xa quê chỉ cần nghe nhắc tên thôi cũng thấy lòng nao nao.
Muốn giảm bốc hoả, mất ngủ, bảo vệ xương nấu ngay các món siêu nhanh và dễ lại ngon
Ăn - 6 giờ trướcHãy kết hợp các nguyên liệu này nấu thành các món ăn ngon vào các bữa ăn của bạn mỗi ngày để dễ dàng vượt qua giai đoạn chuyển tiếp này.
Một số món ăn tốt cho bé bị cảm lạnh
Ăn - 9 giờ trướcGĐXH - Nếu bố mẹ vẫn đang phân vân nên chế biến cho bé bị cảm lạnh ăn món gì thì có thể tham khảo vài gợi ý trong bài viết dưới đây.
Loại quả quen thuộc trên mâm ngũ quả ngày Tết được Đại học Harvard cho rằng giúp tăng tuổi thọ, ăn kiểu gì cũng ngon
Ăn - 11 giờ trướcGĐXH – Không chỉ mang ý nghĩa sum vầy, sung túc trên mâm ngũ quả ngày Tết của người Việt, loại quả này còn được các nhà khoa học tại Đại học Harvard nhắc đến trong những nghiên cứu về chế độ ăn uống lành mạnh, có khả năng hỗ trợ kéo dài tuổi thọ, nâng cao chất lượng sống.
Từ vụ pate "Cột đèn Hải Phòng", mách bạn cách tự làm pate ngon, mịn mượt, không tanh và nhanh gọn tại nhà chuẩn như ngoài hàng
Ăn - 14 giờ trướcGĐXH - Khám phá cách tự làm pate ngon tại nhà với công thức đơn giản và nguyên liệu an toàn. Đừng lo lắng về pate "Cột đèn Hải Phòng", hãy tự tay chế biến món ăn thơm béo, không tanh cho bữa sáng thêm hấp dẫn.
Sau tuổi 35 phụ nữ hãy nấu ăn thường xuyên bằng nguyên liệu này: Vừa bổ sung estrogen, giúp da mịn màng và tuần hoàn máu tốt
Ăn - 14 giờ trướcLoại nguyên liệu này rất giàu chất sắt, rất hiệu quả trong việc bổ huyết và khí cho phụ nữ. Thường xuyên sử dụng hạt mè đen có thể giúp làn da phụ nữ hồng hào, rạng rỡ và tinh thần sảng khoái hơn.
Ăn thực phẩm này để giảm ho có đờm
Ăn - 1 ngày trướcGĐXH - Ngoài việc dùng thuốc, người bệnh cũng nên chú ý đến chế độ ăn uống để giúp long đờm, tiêu đờm và chống viêm nhiễm. Dưới đây là một số thực phẩm có lợi cho người bị ho có đờm.
Cả nhà mệt rũ, ho nhiều chỉ vì ăn củ cải sai giờ, sai cách
Ăn - 1 ngày trướcGĐXH – Củ cái còn được gọi là "nhân sâm mùa đông". Nhưng có những người ăn sai giờ, sai cách đã gặp họa và có thể còn trở thành gánh nặng cho hệ tiêu hóa và hô hấp.
Ngày cuối Tiểu Hàn, nhất định phải nấu món này để làm gì cũng suôn sẻ, hanh thông
Ăn - 1 ngày trướcNghe tưởng tâm linh, nhưng thực ra rất đời.
Các món ăn khi bị cảm lạnh giúp bạn nhanh chóng khỏe lại
Ăn - 1 ngày trướcGĐXH - Một chế độ ăn đủ chất, bổ sung thêm các loại thực phẩm lành mạnh sẽ giúp kiểm soát tốt các triệu chứng của bệnh cảm lạnh. Bài viết dưới đây sẽ gợi ý đến bạn các loại thực phẩm và món ăn giúp tăng cường hệ miễn dịch cho người bị cảm lạnh.
Cách làm súp lươn Nghệ An, cháo lươn Nghệ An tại nhà
Ăn - 1 ngày trướcTri thức chế biến món ăn từ lươn ở Nghệ An vừa vào danh mục di sản văn hóa phi vật thể quốc gia; không quá khó để làm súp lươn Nghệ An, cháo lươn Nghệ An tại nhà.
Loại rau mùa đông gặp ở ngoài chợ đừng bỏ qua vì giàu canxi, tốt cho xương khớp, hỗ trợ giấc ngủ, ít phun thuốc
ĂnGĐXH - Đây là loại rau rất phổ biến trong mùa đông. Rau giàu canxi, ăn tốt cho xương khớp, hỗ trợ giấc ngủ rất tốt. Loại rau này rất lành khi ăn lá, hầu như không bị phun thuốc trừ sâu.
