Xung quanh việc ATM rò điện giật chết người: Ngân hàng có thể bị kiện

 

Ngày 5/4, Ngân hàng Nhà nước có Công văn yêu cầu rà soát an toàn điện của toàn bộ hệ thống ATM trên cả nước. Tuy nhiên, tai nạn mới xảy ra không khỏi khiến dư luận hoang mang, vì trước đó, không ít khách hàng sử dụng ATM đã phàn nàn về việc bị điện giật khi rút tiền.

 

Ngân hàng phải chịu trách nhiệm

 

Cần nhanh chóng kiểm tra độ an toàn về điện tại các điểm lắp đặt máy ATM. Ảnh: Chí Cường

Chiều ngày 1/4, em Châu Linh Uyên (10 tuổi), học sinh lớp 4, Trường tiểu học công lập Nguyễn Thái Bình, bị điện giật chết khi chơi tại trụ ATM đặt trước Phòng giao dịch của Ngân hàng NN&PTNT, 101 Mạc Thị Bưởi, quận 1, TP Hồ Chí Minh. Vụ việc này làm dấy lên làn sóng lo ngại khi mà kiểm tra tại TPHCM đã có hơn 120 cây ATM bị rò điện.

 

Theo Luật sư Nguyễn Hồng Bách, Chủ tịch hội đồng tư vấn Văn phòng Luật Hồng Bách và Cộng sự, trong trường hợp xảy ra tai nạn với cây ATM, dù đối tượng bị tai nạn có phải là khách hàng sử dụng cây ATM hay không thì đơn vị sở hữu cây ATM đều phải chịu trách nhiệm. Đó là trách nhiệm với tài sản sở hữu của mình. Như trường hợp cháu bé mới bị chết vì điện giật ở cây ATM tại TP Hồ Chí Minh thì gia đình cháu bé hoàn toàn có thể khởi kiện ngân hàng sở hữu cây ATM đó. "Ngân hàng sở hữu phải chịu trách nhiệm dân sự, bồi thường thiệt hại gây ra bởi tài sản của mình", ông Bách nói.

Tuy nhiên, LS Bách lưu ý: Trong trường hợp cây ATM còn thời hạn bảo hành, nếu xác định được nguyên nhân gây tai nạn do lỗi kỹ thuật nhà sản xuất thì đơn vị cung cấp hoặc nhà sản xuất cây ATM sẽ phải chịu trách nhiệm trực tiếp với ngân hàng đơn vị sử dụng cây ATM. Còn nếu xác định nguyên nhân do lỗi ngân hàng - người sử dụng, lắp đặt, sử dụng không đúng kỹ thuật thì ngân hàng phải hoàn toàn chịu trách nhiệm.

Theo Công văn ngày 5/4, Ngân hàng Nhà nước (NHNN) yêu cầu các tổ chức cung ứng dịch vụ thanh toán và NHNN chi nhánh tỉnh, thành phố thực hiện các biện pháp để đảm bảo an toàn về điện tại các máy ATM.  Thống đốc NHNN yêu cầu NHNN chi nhánh các tỉnh, thành phố chỉ đạo các tổ chức phát hành, thanh toán thẻ phối hợp với các Công ty điện lực kiểm tra ngay tình trạng của tất cả các máy ATM trên địa bàn, xử lý ngay các máy có hiện tượng rò điện. Nếu phát hiện các cây ATM bị rò điện phải phong tỏa ngay để xử lý, đồng thời có hướng dẫn đối với khách hàng đến giao dịch để đảm bảo an toàn. Kết quả rà soát báo cáo về Vụ Thanh toán - NHNN trước 8/4.

ATM sẽ an toàn khi được nối đất đúng kỹ thuật

Một chuyên gia (xin được giấu tên) trong lĩnh vực thẻ ngân hàng cho biết, hiện nay phần lớn các cây ATM được sử dụng ở Việt Nam được sản xuất tại Mỹ, châu Âu. Các yếu tố kỹ thuật được đảm bảo nghiêm ngặt. Bản thân các ngân hàng khi lắp đặt đều phải tuân thủ các yêu cầu kỹ thuật vì nó còn liên quan đến an toàn tiền mặt của ngân hàng tại các cây ATM này.

 

Theo nhận định của ông này, các tai nạn xảy ra gần đây có thể do các lỗi thiết bị ngoại vi - chiếu sáng, chứ không phải lỗi kỹ thuật của cây ATM. Nhưng do nguồn điện sử dụng tại các trụ ATM đều là 220V, trong cấu trúc thiết kế của các cây ATM đều có thành phần kim loại nên hiện tượng nhiễm điện cảm ứng là khó tránh. Hiện tượng nhiễm điện này cũng giống như ở các máy tính để bàn, nếu kỹ thuật nối đất tốt thì có thể loại trừ yếu tố này. Nhưng theo vị chuyên gia này thì việc nối đất ở các toà nhà, nhất là các toà nhà cao tầng ở Việt Nam hiện nay chưa được quan tâm xử lý đúng mức. Đây cũng là vấn đề cần phải được các cơ quan chức năng xem xét, khuyến cáo và xử lý.

Ông Tạ Văn Minh, Trưởng ban an toàn Công ty Điện lực Hà Nội cho biết, điện lực thành phố đã có công văn yêu cầu các chi nhánh làm việc với các ngân hàng, kiểm tra hệ thống cấp điện cho tất cả các buồng đặt máy ATM hiện có trên địa bàn. Tuy nhiên, vì điện lực chỉ có thể tiếp cận kiểm tra nếu được phép của ngân hàng, nên việc này cần sự phối hợp của các ngân hàng, nếu không được phép của ngân hàng thì ngành điện cũng không thể tiếp cận.

 

Ông Minh cho biết thêm, trong quy định với các thiết bị như cây ATM đều phải nối đất an toàn. Nếu việc nối đất đảm bảo đúng quy định thì những tai nạn do rò điện sẽ không xảy ra. Tuy nhiên, kỹ thuật nối đất hiện nay của các cây ATM, không phải do ngành điện làm. Vì việc sử dụng sau công tơ là do các ngân hàng, chủ sở hữu các cây ATM kiểm soát. "Nếu các ngân hàng yêu cầu, ngành điện sẵn sàng phối hợp, tư vấn lắp đặt. Khi nối đất đúng kỹ thuật các cây ATM sẽ an toàn với các hiện tượng rò điện", ông Minh nói.

 

Theo kết quả rà soát ban đầu, Công ty điện lực TP HCM đã phát hiện hơn 121 máy ATM của tất cả các ngân hàng trên địa bàn thành phố bị rò điện. Công ty Điện lực TP HCM hôm 5/4 đã yêu cầu các ngân hàng lắp thiết bị chống rò điện tại các máy rút tiền tự động, tránh nguy hiểm cho người tiếp xúc.

 

Đắc Kiên