4 cách ăn uống kiêng kỵ theo quy luật tự nhiên giúp cân bằng thân - tâm - trí cho năm mới
GĐXH - Mùa xuân khởi đầu năm mới là cơ hội để bạn điều chỉnh thân tâm, sống hòa hợp với quy luật tự nhiên... có thể mang lại những lợi ích rất tốt cho cơ thể. Giảng viên - Lương Y Phạm Văn Tấn (Trưởng Tổ môn Tác động cột sống - Trường TCYD Tuệ Tĩnh) hướng dẫn 4 cách ăn uống kiêng kỵ để cân bằng thân – tâm – dưỡng khí, trí cho cả năm mới 2025.
Năm mới điều chỉnh thân tâm giúp cân bằng thân - tâm - trí cả năm
Mùa xuân không chỉ là sự khởi đầu của một năm mới, mà còn là cơ hội để con người điều chỉnh thân tâm, sống hòa hợp với quy luật tự nhiên.
Cổ nhân coi dưỡng sinh không đơn thuần là chăm sóc sức khỏe thể chất, mà còn là sự tu dưỡng tinh thần, giúp con người đạt được sự cân bằng giữa thân – tâm – trí. Năm mới, Giảng viên - Lương y Phạm Văn Tấn hướng dẫn bạn đọc 4 cách dưỡng sinh không xa vời thực tế, mà là sự hiểu biết và ứng dụng những quy luật tự nhiên vào cuộc sống rất tốt.
1. Năm mới sống thuận theo thiên đạo giữ gìn sinh mệnh
Ngày nay, con người thường lãng quên sự liên kết với thiên nhiên. Do đó, nhiều người có thói quen hay thức khuya, lười vận động, căng thẳng kéo dài... chính là nghịch lại thiên đạo, tự mình làm tổn hại sức khỏe. Năm mới, bạn nên biết thuận theo tự nhiên mới là cách giữ gìn sinh mệnh.
Trong "Hoàng Đế Nội Kinh", cổ nhân nhấn mạnh: "Xuân sinh, hạ trưởng, thu liễm, đông tàng". Nghĩa là, mùa xuân vạn vật sinh trưởng, con người cũng phải mở lòng đón nhận, nuôi dưỡng sinh khí. Vì vậy, hãy thức dậy sớm hơn để hấp thụ dương khí, vận động nhẹ nhàng như đi bộ, tập khí công, thái cực quyền... để kích thích khí huyết lưu thông.

Giảng viên - Lương y Phạm Văn Tấn hướng dẫn cách cân bằng thân – tâm – trí năm mới. Ảnh: TG
2. Dưỡng thân: Biết ăn uống, biết kiêng kỵ
Theo Ngũ hành, mùa xuân thuộc hành Mộc, liên quan đến tạng Can. Can chủ điều tiết khí huyết, nếu bị tổn thương sẽ dễ sinh nóng nảy, mất ngủ, mệt mỏi...
Xã hội hiện đại với lối sống công nghiệp đã khiến con người ăn uống tùy tiện, lạm dụng thực phẩm chế biến sẵn, khiến cơ thể tích tụ độc tố. Từ xưa, cổ nhân đã dạy: "Bệnh từ miệng mà vào". Do đó, bạn cần biết cách chọn lọc thực phẩm - chính là biết bảo vệ chính mình.
Theo đó, bạn cần ưu tiên thực phẩm thanh nhẹ, giàu dinh dưỡng như rau xanh, đậu hũ, ngũ cốc, kết hợp thực phẩm có vị chua nhẹ như cam, táo, giấm để hỗ trợ chức năng gan.
Đồng thời, hạn chế đồ cay nóng, rượu bia... vì dễ làm Can khí uất kết mà sinh bệnh.

Mùa xuân năm mới ưu tiên thực phẩm thanh nhẹ, giàu dinh dưỡng... hỗ trợ chức năng gan. Hạn chế đồ cay nóng, rượu bia vì dễ làm Can khí uất kết mà sinh bệnh. Ảnh internet
3. Dưỡng tâm: Tránh nóng giận, giữ tâm thái an nhiên
Cổ nhân quan niệm: "Can chủ sơ tiết", nghĩa là gan có chức năng điều tiết cảm xúc. Khi giận dữ, khí Can bị tổn thương, gây ra nhiều bệnh lý như cao huyết áp, đau dạ dày, mất ngủ… Do đó, dưỡng sinh mùa xuân là chăm sóc cơ thể và rèn luyện tâm thái.
Người xưa nhấn mạnh: "Xuân tâm sinh hỉ, dưỡng Can an thần". Năm mới, bạn hãy học cách bao dung, giảm bớt phiền muộn, tìm niềm vui trong những điều giản dị để tinh thần luôn thoải mái.
Một người biết kiểm soát cảm xúc sẽ có một cơ thể khỏe mạnh, một tâm hồn thanh thản.
4. Năm mới cần dưỡng khí: Bồi đắp dương khí, tránh tổn hao sinh lực
Mùa xuân tuy ấm áp, nhưng dư hàn còn sót lại. Nếu không giữ ấm đúng cách, dương khí sẽ bị tổn hao, khiến cơ thể dễ nhiễm bệnh.
Vì thế, bạn cần tránh để cơ thể nhiễm lạnh, không nên thức khuya quá nhiều, và đặc biệt là không nên lạm dụng các chất kích thích.
Cổ nhân dạy: "Xuân hạ dưỡng dương, thu đông dưỡng âm", tức là mùa xuân là thời điểm lý tưởng để bồi dưỡng dương khí, giúp cơ thể tràn đầy sinh lực. Theo đó, khi dương khí vượng, cơ thể tự khắc chống lại bệnh tật, tinh thần cũng minh mẫn hơn.

Bội đắp dương khí giúp khí dương vượng, cơ thể tự khắc chống lại bệnh tật, tinh thần minh mẫn hơn. Ảnh internet.
Lời kết
Dưỡng sinh không phải là điều xa vời mà là sự hiểu biết và ứng dụng những quy luật tự nhiên vào cuộc sống. Cổ nhân không có những công nghệ hiện đại nhưng họ có trí tuệ tinh túy được đúc kết từ ngàn năm. Nếu con người hiện đại biết học hỏi và thực hành, chắc chắn sẽ có một cuộc sống khỏe mạnh, an nhiên và trường thọ.
Dưỡng sinh mùa xuân năm mới không chỉ là dưỡng thân, mà còn là dưỡng tâm, dưỡng khí, dưỡng trí. Một khi hiểu được điều đó, chúng ta sẽ biết cách trân quý sinh mệnh, sống hài hòa với thiên nhiên, và tận hưởng một cuộc đời ý nghĩa hơn.
Loại rau quen thuộc giàu chất chống oxy hóa, hỗ trợ ngăn ngừa ung thư, chế biến thành nhiều món ngon
Ăn - 4 giờ trướcGĐXH - Là loại rau quen thuộc trong bữa ăn của nhiều gia đình Việt, không chỉ dễ chế biến, loại rau này còn được đánh giá cao nhờ giá trị dinh dưỡng dồi dào và nhiều lợi ích tích cực đối với sức khỏe.
Khi cơ thể có dấu hiệu này, không nên ăn món trứng vịt lộn
Ăn - 5 giờ trướcGĐXH - Nhiều người cứ yếu yếu, mệt mệt, tưởng là ăn trứng vịt lộn ngon bổ rẻ sẽ khỏe. Ai ngờ càng ăn càng mệt, đêm ngủ không yên, sáng dậy nặng người.
Thức ăn chứa tinh bột này dù có ăn nhiều cũng không lo bị tăng cân
Ăn - 8 giờ trướcGĐXH - Tinh bột không phải lúc nào cũng gây tăng cân. Nếu chọn loại có chỉ số đường huyết thấp, giàu chất xơ và protein, tinh bột có thể giúp no lâu, kiểm soát cân nặng và vẫn cung cấp đủ năng lượng.
Hóa ra vì tôi hay ăn 3 món này mà da luôn hồng hào, khí huyết lưu thông tốt và tay chân không bao giờ bị lạnh
Ăn - 10 giờ trước3 món ăn này đều sử dụng một nguyên liệu chung rất quen thuộc với chúng ta. Những món ăn này dễ nấu lại giúp bổ sung khí huyết, da dẻ hồng hào và làm ấm cơ thể!
Những thực phẩm nên tránh ăn vào buổi tối, bất ngờ nhất là 2 thực phẩm cuối
Ăn - 11 giờ trướcGĐXH - Với sự đa dạng của lựa chọn thực phẩm và phong cách ăn uống, việc quyết định buổi tối phù hợp không chỉ liên quan đến khẩu vị cá nhân mà còn đến yếu tố dinh dưỡng và sức khỏe.
Rang hạt dẻ nhanh gọn với nồi chiên không dầu
Ăn - 14 giờ trướcNên luộc qua hạt dẻ trước khi rang bằng nồi chiên không dầu sẽ giúp chín đều bên trong, không bị quá khô phần bên ngoài.
Tết chay An Lạc 2026 diễn ra từ 28/01 đến 01/02 ở đâu, có gì đặc biệt?
Ăn - 14 giờ trướcGĐXH – Tuần lễ Xanh An Lạc – Tết chay An Lạc 2026 sẽ chính thức diễn ra từ ngày 28/01 đến 01/02/2026 tại Công viên Thống Nhất (Hà Nội). Chương trình có nhiều hoạt động hấp dẫn, được kỳ vọng trở thành điểm đến tôn vinh tinh hoa ẩm thực chay, góp phần lan tỏa lối sống xanh và tiêu dùng bền vững.
Những món ăn “giữ vía” cho trẻ nhỏ theo quan niệm dân gian: Kinh nghiệm truyền đời cực hiệu quả
Ăn - 1 ngày trướcMón này như một cách "dỗ vía" rất tự nhiên.
Món ngon từ kim chi giàu dinh dưỡng ngọt thơm lạ kỳ, dễ nấu tại nhà
Ăn - 1 ngày trướcGĐXH - Dưới đây là những món ngon từ kim chi mà bạn có thể áp dụng cho các bữa ăn hàng ngày của mình. Món ăn dễ thực hiện lại có hương vị thơm ngon và rất dễ ăn này sẽ giúp bạn có được những lời khen từ bạn bè, người thân.
Cách ăn cà rốt hấp thụ hết dưỡng chất, ngon miệng, lại dễ nấu
Ăn - 1 ngày trướcGĐXH - Cà rốt là một loại rau củ giàu dinh dưỡng và mang đến những tác dụng tuyệt vời. Thế nhưng, làm sao ăn cà rốt đúng cách để có thể hấp thụ hết những dưỡng chất thiết yếu đó? Hãy đọc bài viết sau.
Từ vụ pate "Cột đèn Hải Phòng", mách bạn cách tự làm pate ngon, mịn mượt, không tanh và nhanh gọn tại nhà chuẩn như ngoài hàng
ĂnGĐXH - Khám phá cách tự làm pate ngon tại nhà với công thức đơn giản và nguyên liệu an toàn. Đừng lo lắng về pate "Cột đèn Hải Phòng", hãy tự tay chế biến món ăn thơm béo, không tanh cho bữa sáng thêm hấp dẫn.


