Bé gái 5 tuổi ngực to bất thường, phát hiện nang buồng trứng gây dậy thì sớm
GĐXH - Ngực phát triển nhanh trong thời gian ngắn ở bé gái 5 tuổi khiến gia đình lo lắng. Kết quả thăm khám cho thấy trẻ bị nang buồng trứng phì đại, dẫn đến dậy thì sớm ngoại biên.
Phát hiện dậy thì sớm từ dấu hiệu ngực to nhanh bất thường
Bé Huyền (5 tuổi) được gia đình đưa đi khám khi nhận thấy ngực phát triển nhanh chỉ trong vòng 2–3 tuần, kèm theo tăng cân rõ rệt. Tuy nhiên, trẻ chưa xuất hiện các dấu hiệu dậy thì sớm như tiết nhầy hay chảy máu âm đạo, không tăng chiều cao đột ngột, không thay đổi giọng nói hay mùi cơ thể.
Tại Khoa Nhi, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh Hà Nội, ThS.BS Đỗ Tiến Sơn ghi nhận tuyến vú của trẻ đã phát triển ở giai đoạn Tanner B3 – giai đoạn mô tuyến vú tăng trưởng rõ rệt.
Kết quả siêu âm ổ bụng cho thấy buồng trứng trái của trẻ có nang lớn kích thước khoảng 43 x 37 x 29 mm, thành mỏng, chứa dịch trong, bên trong có nang nhỏ. Tổn thương được xếp loại ORADS 2, nguy cơ ác tính thấp.
Chụp MRI sau đó xác nhận đây là nang buồng trứng lành tính. Đồng thời, X-quang đánh giá tuổi xương cho thấy chưa tăng, vẫn phù hợp với tuổi thực của trẻ.
Xét nghiệm nội tiết ghi nhận nồng độ estradiol tăng cao, trong khi hormone LH ở mức thấp. Từ các dữ liệu này, bác sĩ chẩn đoán trẻ nghi ngờ dậy thì sớm ngoại biên do nang buồng trứng chức năng tiết estrogen.
Ảnh minh họa.
Nguy cơ dậy thì sớm và biến chứng tiềm ẩn
Theo bác sĩ Sơn, nang buồng trứng chức năng là các túi chứa dịch liên quan đến hoạt động nội tiết. Dù hiếm gặp ở trẻ nhỏ, phần lớn trường hợp là lành tính và có thể tự thoái triển theo thời gian.
Tuy nhiên, bác sĩ vẫn cần loại trừ các nguyên nhân hiếm như u tế bào hạt buồng trứng hoặc hội chứng McCune-Albright – một rối loạn di truyền có thể gây dậy thì sớm kèm bất thường về da và xương.
Do nang tiết estrogen, trẻ có thể xuất hiện các biểu hiện như phát triển tuyến vú hoặc ra máu âm đạo. Nếu tình trạng kéo dài, một số trường hợp có thể chuyển sang dậy thì sớm trung ương, làm tăng nhanh tuổi xương và ảnh hưởng đến chiều cao khi trưởng thành.
Ngoài ra, nang buồng trứng kích thước lớn còn tiềm ẩn nguy cơ xoắn buồng trứng hoặc vỡ nang, gây đau bụng dữ dội và cần cấp cứu kịp thời.
Dậy thì sớm: Ưu tiên theo dõi, hạn chế can thiệp
Sau hội chẩn chuyên khoa, bác sĩ quyết định theo dõi bảo tồn thay vì can thiệp ngay, do đa số nang chức năng có khả năng tự thoái triển.
Trẻ được hẹn tái khám sau 2 tuần để đánh giá kích thước nang, sau đó theo dõi định kỳ mỗi 3 tháng nhằm kiểm soát sự thay đổi của nang, mức độ phát triển tuyến vú, chiều cao và tuổi xương.
Khi tái khám, các dấu hiệu dậy thì sớm của bé đã giảm rõ rệt. Siêu âm cho thấy nang buồng trứng đang thoái triển, kích thước giảm khoảng 20%. Dựa trên diễn biến lâm sàng, bác sĩ nhận định nồng độ hormone cũng đã giảm nên chưa cần làm lại xét nghiệm máu.
Ảnh minh hoa.
Cảnh báo không nên chủ quan với dấu hiệu dậy thì sớm
Bác sĩ lưu ý, phụ huynh cần đưa trẻ đến bệnh viện ngay khi xuất hiện các dấu hiệu bất thường như đau bụng dữ dội, nôn, sốt, bụng chướng hoặc ra máu âm đạo, vì đây có thể là biểu hiện của xoắn buồng trứng, vỡ nang hoặc rối loạn nội tiết cần xử trí khẩn cấp.
Các chuyên gia khuyến cáo, trẻ có dấu hiệu dậy thì sớm như phát triển ngực, mọc lông mu hoặc tăng nhanh chiều cao trước 8 tuổi ở bé gái cần được thăm khám chuyên khoa sớm để xác định nguyên nhân.
Phụ huynh không nên tự ý sử dụng thuốc nội tiết, đồng thời cần theo dõi sát sự phát triển của trẻ và duy trì lối sống lành mạnh nhằm hạn chế các rối loạn nội tiết.
Tin liên quan
