Bệnh sởi có dấu hiệu gia tăng dịp Tết, chăm sóc trẻ mắc bệnh tại nhà như thế nào?
GĐXH - Bệnh sởi đang có dấu hiệu gia tăng tại một số địa phương, bác sĩ đưa ra hướng dẫn chăm sóc trẻ bị sởi tại nhà.
Biểu hiện của bệnh sởi ở trẻ em
Những ngày gần đây, tình hình bệnh sởi đang có dấu hiệu gia tăng tại một số tỉnh, thành, đặc biệt vào thời điểm cận Tết Nguyên đán 2025. Nhiều bệnh nhi, đặc biệt là trẻ nhỏ chưa được tiêm chủng hoặc tiêm chưa đầy đủ, đã phải nhập viện trong tình trạng nguy kịch do biến chứng của bệnh sởi.
Bệnh sởi có khả năng lây lan cực nhanh và nhiều biến chứng nguy hiểm. Bất kỳ đối tượng nào không có miễn dịch đều có thể bị nhiễm bệnh. Các biến chứng nguy hiểm của bệnh sởi như: Viêm phổi, viêm tai giữa, viêm não tuỷ, viêm tim, viêm loét giác mạc, tiêu chảy,…
Theo ThS.ĐD Trần Thị Xuyến - Trung tâm Bệnh nhiệt đới (Bệnh viện Nhi Trung ương), sởi là một bệnh truyền nhiễm cấp tính do virus thuộc họ paramyxovirus gây ra. Bệnh gặp chủ yếu ở trẻ dưới 5 tuổi, thường xảy ra vào mùa đông xuân. Bệnh lây qua đường hô hấp, dễ gây thành dịch. Bệnh thường gặp ở trẻ chưa được tiêm phòng sởi, hoặc tiêm phòng không đầy đủ.
Đối với giai đoạn khởi phát, trẻ thường có biểu hiện sốt cao, sốt liên tục từ 39 độ C. Kèm theo đó là biểu hiện viêm long: Chảy nước mắt, viêm kết mạc, mắt đỏ; Chảy nước mũi, hắt hơi; Ho, ho nhiều, khàn tiếng. Dấu hiệu Koplik: Xuất hiện trong ngày sốt thứ 2. Biểu hiện màu trắng/xám có quầng ban đỏ nổi gồ lên trên bề mặt niêm mạc má (phía trong miệng, ngang răng hàm trên).
Giai đoạn toàn phát: Xuất hiện ban; Thứ tự ban mọc: Sau tai, gáy, trán, mặt, thân mình, chân. Đặc điểm ban: không ngứa, màu đỏ tía, hình tròn, dạng rát sẩn, khi căng da thì mất.
Ở giai đoạn lui bệnh, ban nhạt màu dần rồi chuyển sang màu xám, bong vảy phấn sẫm màu, để lại vết thâm vằn da hổ và biến mất theo thứ tự như khi xuất hiện.

Trẻ bị sởi, bố mẹ cần đặc biệt chú ý chế độ chăm sóc tại nhà (ảnh minh họa).
Cách chăm sóc trẻ bị bệnh sởi tại nhà
Cách ly trẻ bị bệnh tại phòng riêng, phòng đảm bảo thoáng mát, đủ ánh sáng mặt trời, mở cửa nơi có ánh nắng mặt trời vào khung giờ 10h - 16h hàng ngày. Vệ sinh phòng trẻ hàng ngày, vệ sinh bề mặt bàn tủ để vật dụng chăm sóc trẻ bằng dung dịch sát khuẩn bề mặt.
Theo dõi nhiệt độ của trẻ, dùng hạ sốt paracetamol khi trẻ sốt ≥ 38,5 độ C hoặc ≥ 38 độ C (với trẻ có tiền sử co giật) với liều từ 10-15mg/kg cách 4-6 giờ.
Vệ sinh mắt 3-5 lần/ ngày bằng dung dịch nước muối sinh lý. Tra thuốc mắt theo chỉ định của bác sĩ (nếu có).
Xịt vệ sinh mũi bằng dung dịch nước muối biển 3-5 lần/ ngày. Nếu xuất tiết nhiều dịch mũi có thể dùng dụng cụ hút mũi cầm tay để hút cho trẻ.
Vệ sinh răng miệng, đánh tưa miệng 2-3 lần/ ngày bằng nước muối sinh lý. Tắm cho trẻ hàng ngày bằng nước ấm trong phòng tắm kín, tránh gió lùa. Không tự ý bôi các sản phẩm dưỡng da không rõ thành phần lên da trẻ.
Tăng cường dinh dưỡng: Tích cực bú mẹ với trẻ còn đang bú mẹ, cho trẻ ăn thức ăn lỏng dễ tiêu hóa và uống nhiều nước. Tích cực bổ sung các thực phẩm chứa nhiều Vitamin A như: lươn, trứng, cá, sữa, các loại rau quả có màu đỏ, vàng hoặc cam,… Uống thuốc theo đơn và tái khám theo hẹn của bác sĩ.
Lưu ý khi chăm sóc trẻ bị sởi, Người chăm sóc trẻ: Luôn luôn đeo khẩu trang trong quá trình chăm sóc trẻ. Rửa tay bằng xà phòng trước và sau khi pha sữa, cho trẻ ăn, vệ sinh mắt, mũi, miệng cho trẻ và sau khi thay bỉm,… Thời gian cách ly từ khi nghi ngờ mắc sởi cho đến ít nhất 4 ngày sau khi bắt đầu phát ban.
Tái khám lại ngay khi trẻ có các biểu hiện: Trẻ li bì, bú kém, ăn kém, bỏ bú; Trẻ nôn nhiều, tiêu chảy phân lỏng nhiều; Trẻ khó thở, thở nhanh; Trẻ ho tăng, ho liên tục; Trẻ sốt cao liên tục dùng hạ sốt không giảm sốt; Hết ban mà trẻ vẫn còn sốt; Trẻ co giật, hôn mê.
Phòng bệnh sởi chủ động bằng tiêm vắc xin cho trẻ
- Áp dụng lịch tiêm sởi 03 mũi:
Mũi thứ 1: Tiêm sởi đơn cho trẻ từ 9 tháng tuổi.
Mũi thứ 2: Tiêm vắc xin Sởi - Quai bị - Rubella (MMR) cho trẻ từ 12 tháng tuổi (cách mũi sởi đơn ít nhất 1 tháng).
Mũi thứ 3: Tiêm vắc xin MMR cách mũi 2 sau 3 năm hoặc lúc trẻ 4-6 tuổi.
Đối với vùng có dịch sởi hoặc vùng có nguy cơ cao về bệnh sởi, thực hiện tiêm liều vắc xin thứ nhất cho trẻ từ 6 tháng tuổi và tiêm liều tiếp theo theo khuyến cáo của chương trình tiêm chủng mở rộng.
- Áp dụng lịch tiêm 02 mũi: Trẻ từ 12 tháng - 7 tuổi.
Mũi 1: tiêm vắc xin MMR cho trẻ từ 12 tháng tuổi. Mũi 2: Tiêm vắc xin MMR cách mũi 1 là 3 tháng. Thời gian tiêm các mũi sau của sởi phụ thuộc vào nước sản xuất và độ tuổi của trẻ.
Bệnh đường hô hấp do hMPV: Phụ huynh không hoang mang, cần nâng cao cảnh giác và phòng bệnh cho trẻ nhỏ
Đừng vội bỏ thứ này: Bộ phận ít ai ngờ lại là vị thuốc thanh nhiệt, lợi tiểu trong Đông y
Bệnh thường gặp - 7 giờ trướcGĐXH - Dưa hấu là loại trái cây quen thuộc giúp giải khát trong những ngày nắng nóng. Tuy nhiên, theo các chuyên gia y học cổ truyền, không chỉ phần ruột mà ngay cả vỏ dưa hấu - bộ phận thường bị bỏ đi - cũng có nhiều giá trị dược liệu, hỗ trợ thanh nhiệt, lợi tiểu và cải thiện một số vấn đề sức khỏe nếu được sử dụng đúng cách.
Người đàn ông 42 tuổi ngừng tim khi chơi thể thao trong thời tiết nắng nóng: Có dấu hiệu này cần dừng ngay
Bệnh thường gặp - 1 ngày trướcGĐXH - Trong lúc chơi thể thao, anh S. bất ngờ xuất hiện tình trạng tức ngực, khó thở rồi mất ý thức, ngừng tim...
Bác sĩ chỉ ra loạt sai lầm của nhiều người: Đi bộ mỗi ngày vẫn không khỏe, thậm chí dễ chấn thương
Bệnh thường gặp - 1 ngày trướcGĐXH - Đi bộ được xem là một trong những hình thức vận động đơn giản và dễ thực hiện nhất. Tuy nhiên, không phải ai duy trì thói quen này cũng nhận được những lợi ích như mong đợi. Theo chuyên gia y học thể thao, nhiều người đang đi bộ chưa đúng cách, khiến hiệu quả tập luyện bị hạn chế, thậm chí làm tăng nguy cơ đau nhức và chấn thương xương khớp.
Trào lưu ăn mực kiểu mới gây 'sốt' mạng xã hội, chuyên gia cảnh báo nguy cơ sức khỏe tiềm ẩn
Bệnh thường gặp - 1 ngày trướcGĐXH - Mực sống đang trở thành món ăn được nhiều người trẻ tìm kiếm nhờ cảm giác tươi ngon và trải nghiệm mới lạ. Tuy nhiên, theo chuyên gia dinh dưỡng, việc tiêu thụ hải sản sống hoặc chưa được chế biến đúng cách có thể tiềm ẩn những rủi ro mà không phải ai cũng nhận thức đầy đủ.
Không phải ai cũng nên ăn hàu sống: Chuyên gia cảnh báo những nhóm người cần đặc biệt thận trọng
Bệnh thường gặp - 2 ngày trướcGĐXH - Chuyên gia cảnh báo những nhóm người cần đặc biệt thận trọng hàu là thực phẩm giàu dinh dưỡng, được nhiều người ưa chuộng nhờ hàm lượng protein, khoáng chất và vi chất cao. Tuy nhiên, theo các chuyên gia y tế, không phải ai cũng phù hợp để sử dụng loại hải sản này, đặc biệt là khi ăn sống hoặc chế biến chưa chín kỹ.
Uống nước rau dền gai có tác dụng gì? Sai lầm cần tránh kẻo rước họa
Sống khỏe - 3 ngày trướcGĐXH - Rau dền gai chứa nhiều dưỡng chất có lợi như chất xơ, vitamin A, vitamin C, sắt, canxi và các hợp chất chống oxy hóa được nhiều người lựa chọn để nấu nước uống hỗ trợ thanh nhiệt và chăm sóc sức khỏe hằng ngày.
Bất ngờ với những công dụng chữa bệnh tuyệt vời từ cây thuốc bỏng quen thuộc
Sống khỏe - 3 ngày trướcGĐXH - Cây lá bỏng được nhiều gia đình lựa chọn trồng để trang trí sân vườn. Tuy nhiên, loài cây này còn mang lại rất nhiều lợi ích sức khỏe mà không phải ai cũng biết.
Nước ép, nước dừa hay dưa hấu: Đâu mới là cách giải nhiệt đúng trong mùa hè?
Bệnh thường gặp - 5 ngày trướcGĐXH - Nhiều người tin rằng dưa hấu, nước dừa hay các loại nước ép trái cây có thể giúp cơ thể nhanh chóng hạ nhiệt trong những ngày hè oi bức. Tuy nhiên, theo chuyên gia dinh dưỡng, không có loại thực phẩm nào có khả năng thay thế cơ chế điều hòa thân nhiệt tự nhiên của cơ thể và việc lạm dụng các loại đồ uống, trái cây “giải nhiệt” chưa chắc đã mang lại lợi ích như mong muốn.
Loại bệnh đang âm thầm gia tăng: Bác sĩ chỉ ra 6 dấu hiệu cảnh báo tiền tiểu đường nhiều người bỏ qua
Bệnh thường gặp - 6 ngày trướcGĐXH - Tiền tiểu đường thường diễn tiến âm thầm và hầu như không gây triệu chứng rõ ràng. Theo ThS.BS Nguyễn Vũ Bình (Giảng viên Đại học Y Hà Nội), có những nhóm đối tượng và dấu hiệu cảnh báo sớm mà nhiều người dễ bỏ qua. Việc nhận biết kịp thời có thể giúp phát hiện nguy cơ và chủ động thay đổi lối sống trước khi bệnh tiến triển thành tiểu đường type 2.
Chuyên gia cảnh báo sai lầm khi uống 'nước mát' ngày nắng nóng: Không phải càng uống càng tốt
Bệnh thường gặp - 1 tuần trướcGĐXH - Trong những ngày nắng nóng kéo dài, nhiều người có xu hướng uống nước dừa, nước đậu đen hay các loại “nước mát” thay nước lọc để giải nhiệt. Tuy nhiên, theo chuyên gia dinh dưỡng, việc lạm dụng các loại đồ uống này có thể gây mất cân bằng điện giải, tăng gánh nặng cho cơ thể và tiềm ẩn nhiều nguy cơ sức khỏe nếu dùng sai cách.
Loại quả nhiều người chê 'nhạt nhẽo' lại là kho dưỡng chất 'vàng' cho tim mạch và đôi mắt
Bệnh thường gặpGĐXH - Theo ThS.BS Nguyễn Vũ Bình, bí ngòi không chỉ là thực phẩm dễ chế biến mà còn chứa nhiều dưỡng chất có lợi cho cơ thể. Từ hỗ trợ thị lực, tăng cường sức khỏe tim mạch đến cải thiện tiêu hóa và bổ sung chất chống oxy hóa, bí ngòi được xem là lựa chọn tốt cho chế độ ăn uống lành mạnh hằng ngày.


