Cô hồn có thực sự "thưởng thức" được thức ăn trên mâm cúng?
GĐXH - Vì sao cúng cô hồn cần có cháo trắng loãng? Cô hồn nhận được thực phẩm cúng bằng cách nào? Bài viết sẽ giải đáp chi tiết góc nhìn phong thủy và Phật giáo giúp bạn tiến hành nghi lễ đúng chuẩn và thanh tịnh nhất.
Tại sao cúng cô hồn cần có cháo trắng loãng?
Cúng cô hồn là một trong những nghi lễ đặc biệt trong dịp Xá tội vong nhân - rằm tháng 7, còn gọi là lễ thí thực. Đây là dịp để người trần gửi gắm tình thương, lòng từ bi đến những linh hồn vất vưởng, không nơi nương tựa. Trong mâm cúng cô hồn, ngoài hương hoa, bánh trái, cơm canh… có một món không thể thiếu là cháo trắng loãng.
Thông tin từ VTC News, Hòa thượng Thích Lệ Trang, Phó Chủ tịch Hội đồng Trị sự, Trưởng ban Nghi lễ Trung ương Giáo hội Phật giáo Việt Nam cho biết, cháo trắng xuất hiện trong lễ cúng vì gắn liền với hình ảnh ngạ quỷ. Trong quan niệm Phật giáo, ngạ quỷ là loài chúng sinh chịu nhiều khổ đau vì đói và khát. Thân hình họ tiều tụy, "cổ nhỏ bụng to", ăn bao nhiêu cũng không thấy no.
Trong mâm cúng cô hồn, ngoài hương hoa, bánh trái, cơm canh… có một món không thể thiếu là cháo trắng loãng.
Với người đã đói khát lâu ngày, việc cho họ ăn ngay cơm hay thức ăn cứng sẽ khó tiếp nhận. Cháo loãng chính là món ăn phù hợp, giúp họ dần vơi đi cơn đói. Chính vì thế, dân gian mới giữ tục cúng cháo trong lễ thí thực. Ngày xưa, người ta thường dùng lá đa gấp thành bát, múc cháo vào rồi cắm nhang lên để cúng, từ đó mới có câu "ăn cháo lá đa" quen thuộc trong dân gian.
Cô hồn có thực sự nhận được thực phẩm?
Thông tin từ Cổng thông tin Phật giáo thuộc Giáo hội Phật giáo Việt Nam, những chúng sinh thuộc cảnh giới ngạ quỷ thường được gọi là "cô hồn", không có thân xác thô như con người. Họ tồn tại trong một trạng thái khác, với những đặc điểm riêng: đói khát, thiếu thốn, và quan trọng hơn là bị chi phối bởi nghiệp lực. Với thân phận ấy, họ không thể "ăn" thức ăn vật chất theo cách thông thường. Nghĩa là họ không thọ nhận phần "vật chất", mà có thể thọ nhận phần "tâm" và "duyên".
Trong Phật giáo, việc cúng cô hồn không nhằm "nuôi ăn" theo nghĩa trực tiếp, mà là tạo duyên lành cho những chúng sinh đang khổ. Khi người sống khởi tâm từ bi, bố thí, tụng kinh, hồi hướng công đức… thì chính năng lượng thiện lành ấy trở thành "thức ăn" phù hợp với cảnh giới của họ. Nói cách khác, cái được trao đi không phải là cơm, là bánh, mà là phước báu và sự chia sẻ.
Đồ cúng cô hồn có ăn được không?
Cũng theo VOV, về phương diện tín ngưỡng thì mỗi nơi mỗi khác, tùy vào phong tục. Riêng ở các chùa, đồ lễ cúng cô hồn vẫn được đem ra sử dụng như thường, vì đạo Phật không chấp vào hình tướng của các vật.
Trong Phật giáo, việc cúng cô hồn không nhằm "nuôi ăn" theo nghĩa trực tiếp, mà là tạo duyên lành cho những chúng sinh đang khổ.
Dâng cỗ cúng là dâng tấm lòng thành, cái mà các vong hồn chúng sinh nhận hưởng là tấm lòng tưởng nhớ, chia sẻ, thương xót... chứ không phải đĩa xôi, gói bỏng thật. Vì vậy, vứt bỏ đồ cúng cô hồn không ăn là một kiểu lãng phí thực phẩm, rất không nên.
Tuy nhiên, ngày xưa người ta kiêng ăn đồ cúng cô hồn cũng có lý do, đó là đồ cúng thường được đặt ở ngoài sân, ngoài ngõ, ngoài đường và đặt rất thấp, để lâu dễ trở nên mất vệ sinh, nhiễm bụi bặm, ẩm thấp, bị ruồi nhặng, gián, kiến, chuột... xâm phạm nên chứa nhiều vi trùng.
Chắc hẳn đã có những người ăn đồ cúng cô hồn bị đau bụng, và vì điều này diễn ra trong tháng cô hồn - khoảng thời gian bị coi là xui xẻo - nên nguyên nhân sẽ bị quy cho "ma trêu", "ma quấy"... Từ đó mà dẫn đến quan niệm kiêng ăn đồ cúng cô hồn, đặc biệt là trẻ em càng được dặn dò kỹ lưỡng.
Ngày nay, nhiều món ăn dành cúng cô hồn được đóng gói nylon kín như bánh kẹo, bỏng, bim bim... hoặc các loại trái cây còn nguyên vỏ nên hoàn toàn đảm bảo vệ sinh. Với các món khác, việc có nên ăn đồ cúng cô hồn cần được xem xét trên khía cạnh vệ sinh an toàn thực phẩm, nếu vẫn đảm bảo thì có thể ăn, kém an toàn thì nên bỏ đi hoặc xử lý lại.
* Thông tin trong bài mang tính tham khảo.
Tin liên quan
