Có luật về phòng cháy cơ mà?

Sự bất an ấy là mỗi khi sự việc ở thế “đã rồi” thì chúng ta mới được biết rằng giữa một khu dân cư ở quận 12 lại có một nhà xưởng chứa ít nhất nửa tấn hóa chất dễ cháy nổ. Có người đã tử vong, có người bị thương nặng, có người tan cửa nát nhà và có người phải cảm tạ trời đất vì ở gần ngay đó mà may mắn thoát nạn. Thực tế ấy, chỉ được biết khi sự đã rồi, chứ người dân trước đó chẳng thể ngờ rằng mình đang ở cạnh một “quả bom hóa chất”.

Còn nhiều người dân gần Keangnam, tòa nhà cao nhất Việt Nam, cũng phải cảm ơn… thần chết đã tha cho họ. Vụ cháy dữ dội thiêu rụi một loạt garage, nhà hàng bên hông cao ốc đêm 18/10 được cho là từ những quả “bom gas”. Hiện trường ngày thường nhộn nhịp thực khách, lối đi lại chật chội, thật tình không dám tưởng tượng nếu hỏa hoạn xảy ra ban ngày.

Vẫn ở Hà Nội, kho hàng cỡ 1 vạn mét vuông ở khu công nghiệp Quang Minh cũng thành “miếng mồi” của bà Hỏa trong một buổi tối thứ Bảy. Cả núi tài sản và những kế hoạch dang dở của doanh nghiệp phút chốc thành tro.

Và như đã nói, sự giống nhau của những vụ cháy này đều ở mấy chữ “chuyện đã rồi”. Người ta thường đổ lỗi cho người dân, cho tổ chức, cho doanh nghiệp về một thứ rất mơ hồ là… ý thức. Đúng! Ý thức phòng cháy, ngừa thảm họa cho chính mình của người dân còn thấp lắm. Có câu “chưa thấy quan tài chưa đổ lệ”, nhiều người chỉ thực sự hiểu và hối tiếc khi “chuyện đã rồi”.

Nhưng có lẽ, cái thời kêu gọi nâng cao ý thức bằng những khẩu hiệu đã qua rồi. Một xã hội tiến bộ ắt phải được điều khiển bằng những quy phạm pháp luật nghiêm minh và triệt để. Chúng ta đã có Luật Phòng cháy và chữa cháy, được Quốc hội khóa XIII sửa đổi, bổ sung năm 2013 và có hiệu lực từ 1/7/2014. Trong đó, đã có các lực lượng chức năng được giao các quyền thẩm định, nghiệm thu, kiểm tra, xử lý vi phạm… đối với công tác phòng cháy, đã có các quy chuẩn an toàn cháy nổ cho nhà xưởng, cơ sở sản xuất, kho hàng, hóa chất… Thế nhưng, mỗi khi “chuyện đã rồi”, chúng ta lại “ngã ngửa” với những thứ nguy hiểm quanh mình vẫn đang tồn tại.

Đã là tai nạn cháy nổ thì khó nói trước, khó có thể tuyệt đối không hay tuyệt đối có. Nhưng có một thứ tuyệt đối, ấy là trách nhiệm của các cơ quan liên quan. Bởi, về lý thuyết, khó có nhà xưởng, hàng quán nào làm ăn được nếu họ phớt lờ công tác trang bị phòng cháy và sẽ bị xử lý đến nơi đến chốn.

Việt Nguyễn