Cục trưởng Cục Điện ảnh mới là ai?

Mới đây chia sẻ với truyền thông, Cục trưởng Cục Mỹ thuật, Nhiếp ảnh và Triển lãm - ông Vi Kiến Thành - cho biết đã nhận được quyết định của Bộ VH-TT&DL vào ngày 20/2. Theo đó, ông sẽ sẽ chính thức về làm việc tại Cục Điện ảnh bắt đầu từ 1/3/2020. Với nhiệm vụ mới ở Cục Điện ảnh, ông Thành sẽ cùng làm việc với sự hỗ trợ của 3 phó cục trưởng gồm bà Nguyễn Thị Thu Hà, bà Lý Phương Dung và ông Đỗ Quốc Việt.

Trước đó họa sĩ Vi Kiến Thành giữ chức vụ Cục trưởng Cục Mỹ thuật, nhiếp ảnh và triển lãm từ năm 2010 cho đến thời điểm ông nhận chức vụ Cục trưởng Cục Điện ảnh.

Năm 2018 và năm 2019 là năm Cục Điện ảnh khủng hoảng nhân sự khi trước đó 3 Phó cục trưởng Đỗ Duy Anh, Nguyễn Văn Thanh, Lê Hồng Chương nghỉ hưu, sau đó đến Cục trưởng Ngô Phương Lan về hưu. Hai Phó cục trưởng được bổ sung sau đó là bà Lý Phương Dung và ông Đỗ Quốc Việt. Đến ngày 10/1/2019, Bộ VH-TT&DL mới quyết định bổ nhiệm bà Nguyễn Thị Thu Hà là Quyền Cục trưởng Cục Điện ảnh.

Tuy nhiên đến cuối tháng 10/2019, sau sự cố để lọt “đường lưỡi bò” trong phim hoạt hình “Everest – Người tuyết bé nhỏ” ra rạp trên toàn quốc, bà Nguyễn Thị Thu Hà đã thôi giữ nhiệm vụ này. 

Như vậy, sau thời gian khủng hoảng, từ 3/2020, ông Vi Kiến Thành sẽ chính thức chịu trách nhiệm lãnh đạo Cục Điện ảnh. 

Họa sĩ Vi Kiến Thành là người dân tộc Nùng, sinh ngày 6/11/1963 tại Trùng Khánh, Cao Bằng. Ông xuất thân trong một gia đình nghệ thuật. Cha ông, họa sĩ Vi Kiến Minh từng là Trưởng khoa Mỹ thuật Trường Cao đẳng Văn hóa nghệ thuật Việt Bắc; sau là Phó giám đốc NXB Văn Hóa. 

Anh trai ông là đạo diễn Vi Kiến Hòa chuyên về đề tài miền núi với các tác phẩm gây chú ý một thời, như phim tài liệu "Người Mông và cây súng kíp"; phim truyện "Thổ cẩm". 

Cháu gái ông là nhà thơ Vi Thùy Linh nổi tiếng cá tính, tài hoa…

Năm 1965, ông đã theo gia đình sơ tán lên Thái Nguyên. Từ khi học lớp 2, ông đã bắt đầu vẽ, vừa học phổ thông vừa theo học Trường Cao đẳng Văn hóa nghệ thuật Việt Bắc nơi cha giảng dạy. Môi trường đậm chất văn nghệ nơi mảnh đất Thái Nguyên đã nuôi dưỡng tâm hồn nghệ sĩ và ảnh hưởng đậm nét đến sáng tác của ông, với đặc trưng nổi bật là mạnh về "bản năng màu", hòa sắc tốt; như một món quà mà thiên nhiên núi rừng Việt Bắc ban tặng.

Đến khi hết cấp III, Vi Kiến Thành mới về Hà Nội học Đại học Sân khấu - Điện ảnh (Khoa Thiết kế mỹ thuật). Song, nhận thấy thiết kế sân khấu là công việc phải phụ thuộc nhiều vào tập thể, thiếu tính độc lập trong sáng tạo, sau khi tốt nghiệp ông tiếp tục theo học Đại học Mỹ thuật Việt Nam (Khoa Đồ họa), quyết tâm theo đuổi niềm đam mê hội họa.

Những năm 90 của thế kỷ 20, ông vẽ nhiều và liên tục đoạt giải: Hai giải Nhất Triển lãm Mỹ thuật Thủ đô các năm 1992, 1997; Giải thưởng Triển lãm Mỹ thuật toàn quốc năm 1995; Bằng danh dự Giải thưởng Mỹ thuật ASEAN năm 1998; Giải Nhì Triển lãm đề tài Dân tộc và miền núi năm 2000… 

Ông từng tổ chức triển lãm cá nhân năm 1995 tại Hà Nội; tham gia nhiều triển lãm nhóm, triển lãm chung trong và ngoài nước; có tranh lưu giữ tại Bảo tàng Mỹ thuật Việt Nam.

Tác phẩm tranh sơn mài “Học thêu” của họa sĩ Vi Kiến Thành

Từ năm 2000, bắt đầu làm công tác quản lý, ở cương vị Phó Vụ trưởng Vụ Mỹ thuật - Nhiếp ảnh, ông không có nhiều thời gian sáng tác như trước; cũng đồng thời "nói không" với các giải thưởng bởi phải thường xuyên ngồi ghế… hội đồng nghệ thuật.

Đó là trách nhiệm, sự cống hiến cho ngành mỹ thuật; cũng là một thiệt thòi, "hy sinh" của người nghệ sĩ. Cũng bắt đầu từ đó, một "quan chức" văn nghệ với nhiều việc làm và ý tưởng đột phá đã góp phần đem đến những thay đổi tích cực cho mỹ thuật nước nhà. 

Đặc biệt, năm 2018 này là một năm nhiều dấu ấn đáng nhớ, khi lần đầu tiên triển lãm ảnh nude nghệ thuật ra mắt công chúng, là sự cởi bỏ một nút thắt trong hoạt động sáng tạo nhiếp ảnh; Triển lãm tranh biếm họa "Phòng, chống tham nhũng" nhận được sự đánh giá tích cực từ dư luận. 

Và tháng 12/2019, liên tiếp những niềm vui không nhỏ: Quốc hội nhất trí ban hành Nghị định Triển lãm; chức năng giám định tác phẩm mỹ thuật của Trung tâm Giám định và Triển lãm tác phẩm mỹ thuật, nhiếp ảnh đi vào hoạt động với sự tham gia, hỗ trợ của Viện Khoa học hình sự Bộ Công an.

Nhìn lại thấy ông có một bề dày đáng kể trong hoạt động quản lý ngành mỹ thuật khi là Ủy viên Ban Chấp hành Hội Mỹ thuật Việt Nam 3 khóa (2004-2019), Phó Chủ tịch Hội 2 khóa (2009-2019); từng có thời gian làm Giám đốc Bảo tàng Mỹ thuật Việt Nam. 

Gần 20 năm trong vai trò quản lý, đặc biệt ở cương vị Cục trưởng Cục MTNATL (từ năm 2010 đến nay), ông để lại dấu ấn đậm nét, góp phần tạo những bước chuyển, thay đổi tích cực cho mỹ thuật nước nhà.

An Khánh