Dân thở phào vì chưa bị tịch thu xe

Cơ quan chức năng vẫn chưa được phép tịch thu phương tiện như đề xuất. Ảnh minh họa: C.T

Không phù hợp luật

“Thủ tướng Chính phủ đã đồng ý với các kiến nghị của Bộ GTVT” - đây là nội dung quan trọng trong thông cáo của Văn phòng Chính phủ phát đi vào chiều 1/4. Trước đó, Bộ GTVT đã có báo cáo về đề xuất của Ủy ban An toàn giao thông Quốc gia tịch thu phương tiện đối với người điều khiển vi phạm nồng độ cồn và một số hành vi vi phạm nguy hiểm khác. Đề xuất trên có căn cứ pháp lý. Việc cần chế tài mạnh với người điều khiển phương tiện giao thông có sử dụng rượu bia là cần thiết. Tuy nhiên, sau khi thông tin đề xuất tịch thu phương tiện được báo chí đăng tải đã nhận được phản hồi mạnh mẽ của dư luận người dân. Bộ GTVT cho rằng, cần có thời gian tuyên truyền, phổ biến, tạo sự đồng thuận xã hội, nên Bộ đề nghị chưa áp dụng hình thức tịch thu phương tiện đối với hành vi vi phạm nêu trên.

Trước đó, Bộ Công an đã có văn bản đề nghị Bộ GTVT liên quan đến đề xuất của Ủy ban An toàn giao thông Quốc gia về việc tịch thu phương tiện đối với hành vi người điều khiển phương tiện có nồng độ cồn. Bộ Công an đồng tình trong việc tăng cường các giải pháp mạnh để làm giảm tai nạn giao thông, tăng mức tiền phạt đối với các hành vi tiềm ẩn nguy cơ cao tai nạn giao thông. Tuy nhiên, Bộ Công an đề nghị cần cân nhắc kỹ vì khi thực hiện với đề xuất tịch thu phương tiện của người vi phạm nồng độ cồn. Bộ Công an đánh giá biện pháp này sẽ gây nhiều hệ lụy cho xã hội và xung đột pháp lý đối với các văn bản hiện hành. Từ thực tiễn tuần tra kiểm soát, đảm bảo trật tự, an toàn giao thông của lực lượng công an, Bộ Công an cho rằng, đối tượng vi phạm lỗi điều khiển xe cấm vào đường cao tốc chủ yếu là người dân vùng nông thôn, miền núi nơi có đường cao tốc đi qua. Nguyên nhân được xác định là do nhận thức pháp luật còn hạn chế; Cơ sở hạ tầng của một số đoạn tuyến cao tốc chưa hoàn thiện. Nếu tịch thu phương tiện sẽ không phù hợp với quy định của Luật Xử lý vi phạm hành chính.

Cùng đó, trong trường hợp người điểu khiển phương tiên vi phạm không phải là chủ sở hữu phương tiện (mượn xe, thuê xe, lái xe thuê, lái xe cơ quan nhà nước…) hoặc trường hợp là sở hữu chung (như sở hữu của vợ, chồng, con, anh, em...) thì việc tịch thu phương tiện không phù hợp với quy định của Bộ luật Dân sự. Nhiều vấn đề sẽ phát sinh khi đưa quy định này vào thực tiễn. Trong đó có việc phải đầu tư kinh phí, cơ sở vật chất, bố trí người quản lí, bảo quản phương tiện, thành lập đội đồng định giá tài sản để làm căn cứ xác định thẩm quyền ra quyết định tịch thu, tổ chức bán đấu giá tài sản…

Ngăn chặn nhiều hệ lụy

Khi nghe các thông tin liên quan đến đề xuất tịch thu xe, các ông chủ doanh nghiệp vận tải vốn đã phải bỏ ra hàng chục tỷ đồng là người lo lắng nhất. Họ cho rằng, việc cấm tài xế uống rượu, bia luôn được các doanh nghiệp kinh doanh vận tải áp dụng, nhất là với vận tải hành khách khi mỗi ngày các đơn vị vận tải chuyên chở đến cả trăm lượt người. Tuy nhiên, một chủ doanh nghiệp vận tải (đề nghị không nêu tên) cho rằng, các đơn vị vận tải phần lớn đều phải thuê người lái. Mặc dù đã cấm nhưng việc tài xế có chút rượu, bia luôn nằm ngoài tầm kiểm soát của doanh nghiệp. Khi tài xế mắc lỗi thì chủ doanh nghiệp là đối tượng bị thiệt hại nặng nhất vì phần lớn tài xế đều không thể đủ khả năng tài chính để bù đắp khi những chiếc xe hàng tỷ bị tịch thu. “Chúng tôi ủng hộ việc phạt nặng hành vi vi phạm này, bởi nó vừa góp phần đảm bảo an toàn giao thông, tính mạng của hành khách và cả tài sản của doanh nghiệp. Tuy nhiên, tịch thu luôn thì nặng quá, nên chưa áp dụng là đúng”, chủ doanh nghiệp vận tải này nói.

Luồng ý kiến khác thì cho rằng, việc chưa áp dụng tịch thu phương tiện sẽ làm giảm bớt các khiếu kiện, khiếu nại, tranh chấp phát sinh. Ở nước ta, việc mượn, cho mượn hay sử dụng chung phương tiện trong gia đình, cơ quan, đơn vị vẫn thường xuyên phát sinh. Anh Phạm Quốc An, chủ hàng ăn ở phường 8, TP Cà Mau, tỉnh Cà Mau cho biết, do đặc thù công việc, ở quán lúc nào cũng có một vài chiếc xe để nhân viên cơ động. Khi có khách đông, nhân viên phải dẫn khách ra cơ sở hai ở cách quán một đoạn đường. “Khi thì nhân viên này đi, khi thì nhân viên khác sử dụng. Số nhân viên này làm thuê, hôm nay làm cho chủ này, mai làm cho chủ khác. Dù đã rà soát rất kỹ nhưng thú thực khi nhân viên lấy xe đi, có vi phạm bị tịch thu thì chủ quán coi như mất luôn chiếc xe và khả năng nhân viên kia “lặn không sủi tăm” cũng dễ xảy ra”, anh An nói.

Lo lắng nêu trên của người dân cũng đã nhận được sự đồng cảm của Bộ Công an. Bộ này cho rằng, nếu đưa vào áp dụng quy định nêu trên thì số lượng các vụ khiếu nại, khiếu kiện của chủ sở hữu đối với người điều khiển phương tiện vi phạm có thể tăng lên rất nhiều, vừa gây quá tải cho cơ quan nhà nước trong việc giải quyết khiếu nại, khiếu kiện, phát sinh phức tạp về an toàn xã hội. Cùng đó, các hệ lụy đối với người dân cũng sẽ phát sinh khiến họ rơi vào tình trạng khó khăn, vì đối với nhiều người, xe ô tô, xe máy không chỉ là phương tiện giao thông mà còn là phương tiện kiếm sống, là một tài sản lớn trong mỗi gia đình. Nguy hiểm hơn là dễ gây ra sự phản ứng không hợp tác của người điều khiển phương tiện vi phạm hoặc trốn tránh việc kiểm tra, kiểm soát, thậm chí chống lại người thi hành công vụ.

Minh Anh / Báo Gia đình và Xã hội