Dễ bệnh vì lượng kháng sinh tồn dư trong thịt lợn

Một loại men vi sinh tốt cho gia súc lại bị người chăn nuôi chê đắt.

Men vi sinh Việt: Tốt nhưng bị chê

Hiện tại, trên thị trường có bán khá nhiều loại men vi sinh, kích thích lợn tăng trưởng nhanh có xuất xứ Việt Nam như men vi sinh ủ thức ăn HVS80, men vi sinh NN1, men vi sinh BTV… với mức giá giao động 40.000- 70.000 đồng/kg, tùy thương hiệu.

Tuy nhiên, khi trao đổi với chúng tôi, chị Nguyễn Thị T (chủ quầy bán thức ăn chăn nuôi H.A trên đường Trường Chinh, Hà Nội) cho biết: “Men ủ thức ăn gia súc của Việt Nam bán rất chậm bởi ít người chăn nuôi tìm mua. Chủ yếu là bán lẻ cho các hộ gia đình nuôi ít để ăn thịt, vì giá đắt, sản lượng thấp”.

Cũng theo chị T, những loại men ủ này nếu đầu tư cho vật nuôi ăn trong 3 ngày đầu giảm mùi hôi 50%, sau 10 ngày giảm mùi hôi tới 80%. Cách sử dụng cũng rất dễ dàng: Trộn men ủ, bột ủ với thức ăn theo tỉ lệ quy định, để 2 ngày thức ăn lên men rồi cho ăn. Ăn men vào, vật nuôi sẽ được kích thích tiêu hóa, thèm ăn, ngủ tốt, ngăn ngừa phân sống, sình bụng, tăng cân nhanh.

Trên bao bì những loại men vi sinh này đều được quảng cáo là: “Chế phẩm sinh học ứng dụng công nghệ mới trong chăn nuôi khi ủ với bột ngũ cốc, thức ăn hỗn hợp rồi sử dụng cho lợn, gia cầm, cá ăn sẽ có tác dụng kích thích tiêu hóa, tăng hấp thu nên tăng trọng nhanh, giảm tiêu tốn thức ăn. Động vật được ăn thức ăn có ủ men ngoại hình đẹp, ít mắc bệnh đặc biệt ngăn chặn gần như hoàn toàn hội chứng tiêu chảy do loạn khuẩn. Giảm ô nhiễm môi trường. Thức ăn ủ men cho ăn trực tiếp không phải nấu chín”.

Qua số điện thoại trên bao bì men vi sinh ủ thức ăn HVS80, chúng tôi đã có cuộc trao đổi với PGS.TS Nguyễn Bá Hiên, bộ môn Vi sinh vật truyền nhiễm (Khoa Thú y, Học viện Nông nghiệp Việt Nam). PGS.TS Nguyễn Bá Hiên khẳng định: “Dùng men vi sinh ủ thức ăn cho lợn có thể tăng trưởng khoảng 20kg/tháng. Tuy nhiên cùng với nó sẽ là chế độ ăn uống tốt. Không thể cho ăn rau xanh ủ với men mà lớn nhanh được, buộc phải có cám bã, chế độ dinh dưỡng cho lợn tốt”.

Trả lời câu hỏi của chúng tôi về việc lợn ăn men vi sinh tăng cân nhanh có gây hại cho người? PGS.TS Nguyễn Bá Hiên khẳng định: “Có thể cho lợn ăn men vi sinh đến ngày xuất chuồng mà người tiêu dùng ăn thịt những con lợn này đều vô hại. Vì thực chất men vi sinh là những vi sinh vật có lợi còn sống khi đưa vào cơ thể một lượng được kiểm soát hợp lý có lợi cho sức khỏe. Thành phần chính của men vi sinh là nhóm vi khuẩn Probiotic - loại vi khuẩn lành mạnh giúp miễn dịch và ngăn ngừa nhiễm trùng”.

Ông Nguyễn Văn Cảm, Trung tâm Chẩn đoán thú y Trung ương cũng khẳng định: “Men ủ thức ăn chăn nuôi có nhóm vi khuẩn Probiotic rất tốt. Lợn ăn loại men này sẽ phát triển tốt và cho chất lượng thịt đảm bảo. Nhóm vi khuẩn này cũng có thể dùng cho người nhưng phải được sản xuất tinh khiết, phải đảm bảo an toàn vệ sinh thực phẩm”.

Chế tài xử phạt chưa đủ răn đe?

Một thực tế mà những người làm trong ngành chăn nuôi như ông Nguyễn Văn Cảm băn khoăn là, trên thị trường hiện nay, các gian thương vẫn lén lút bán chất cấm Clenbuterol, Salbutamol và Ractopamine để tăng trọng cho lợn nhanh lớn. Đây là các loại chất cấm dùng trong chăn nuôi, nhưng vì hám lợi trước mắt mà không ít người vẫn mua về sử dụng cho đàn gia súc của mình, ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe người sử dụng. Điều mà ông Nguyễn Văn Cảm đặt ra với hành vi này là do chế tài xử phạt chưa đủ sức răn đe và việc vào cuộc của cơ quan chức năng không quyết liệt, ráo riết.

Để mua được loại “thuốc” này phải có người quen giới thiệu và thường không bao giờ những người bán thức ăn gia súc đặt trong gian hàng của mình nhưng lại được tiêu thụ rất chạy. Chị Trần Thị L - hiện đã chuyển từ việc kinh doanh thức ăn gia súc sang bán gạch men tại đường Trường Chinh - chia sẻ: “Cứ quen mối thì lấy bao nhiêu cũng có, nhưng người mới đến cửa hàng thì không ai dám bán vì rủi ro bị công an “tóm” rất cao. Phải có người tin tưởng giới thiệu thì người bán mới xuất hàng. Đây là thuốc cấm không được dùng trong chăn nuôi nên người ta không dám để ở cửa hàng mà phải cất ở chỗ an toàn, có người mua mới tiến hành giao hàng. Người ta sợ bị bắt nên không dám bán công khai”.

Trước đó, Bộ NN&PTNT đã ban hành Thông tư 54 quy định chi tiết về kiểm tra các chất tồn dư trong các sản phẩm chăn nuôi. Đặc biệt là Clenbuterol, Salbutamol và Ractopamine. Đây là những chất tạo nạc yêu cầu không dùng trong chăn nuôi, gây độc hại khi sử dụng sản phẩm thịt còn dư lượng chất này.

Ông Nguyễn Xuân Dương, Cục trưởng Cục Chăn nuôi (Bộ NN&PTNT) cũng bày tỏ quan điểm, tại Thái Lan nuôi lợn bằng chất cấm là bị bỏ tù từ 3-5 năm. Việt Nam đã phát hiện việc nuôi lợn bằng chất cấm này từ năm 2006 nhưng đến nay chưa xử lý xong. “Theo tôi, với hành vi độc ác này cần xử lý bằng hình sự như buôn bán chất cấm hêrôin”, ông Nguyễn Xuân Dương nói.

Các chuyên gia cũng khuyến cáo, người tiêu dùng ăn phải lượng kháng sinh tồn dư trong thịt lợn này sẽ gây những rối loạn chức năng tim và phổi như tim đập nhanh, tăng huyết áp, phù nề, liệt cơ, run cơ, đau đầu, buồn nôn... Vì vậy, việc chọn thịt sạch, an toàn tại thời điểm loạn chất cấm trong chăn nuôi là việc làm tối quan trọng để bảo vệ sức khỏe người tiêu dùng.

Mai Hạnh/Báo Gia đình & Xã hội