“Điểm mặt” những chung cư nơm nớp lo… cháy!

Sống cạnh tủ điện ở số 1 Tôn Đản, người dân luôn nơm nớp với nỗi lo cháy. Ảnh: HP

Dây điện bao vây “nhà xuyên hai thế kỷ”

Có thể điểm danh hàng trăm con ngõ “khổ” vì chật chội, cũ kỹ và khu tập thể có tuổi đời nửa thế kỷ trở lên đang trong tình trạng xuống cấp nghiêm trọng trên địa bàn Thủ đô.

Khu tập thể E4 Tôn Thất Tùng cách Trường ĐH Y một con đường nhỏ là ví dụ. Khu nhà được xây dựng từ năm 1974, mục đích ban đầu là nhà làm việc cho nên mỗi căn hộ chỉ có diện tích 12m2, không có bếp, không có khu vệ sinh riêng. Đến năm 1984, nhà E4 được phân cho cán bộ, nhân viên của trường ĐH Y ở. Từ khi được phân nhà, các hộ gia đình đã tự cơi nới, xây dựng thêm nhà bếp và nhà vệ sinh.

Tại đây, lối vào hành lang các nhà chỉ đủ cho hai người lớn tránh nhau, cầu thang loang lổ vì bong tróc và những búi dây điện mắc loằng ngoằng hoặc chạy dọc như những con rắn khổng lồ vắt từ nhà này sang nhà khác càng làm tăng thêm nguy cơ xảy cháy. Bà Phạm Thị Thu (ở tổ 52, khu tập thể E4) cho biết, tình trạng dây điện chạy tự do và việc cơi nới thêm của cư dân ở đây đã xuất hiện từ vài chục năm nay. Theo bà Thu, mùa hè ở những căn phòng chật chội nơi đây nóng hầm hập, điều hòa chạy cũng không lại được.

Khu nhà gỗ ở phố Hàm Tử Quan, phường Chương Dương được xây dựng từ những năm 50 - 60 của thế kỷ trước cũng là một “điểm đen” về nguy cơ cháy. Khoảng 10 năm gần đây, khu vực này đã có ít nhất 4 vụ cháy xảy ra khiến nhiều gia đình lâm vào cảnh trắng tay, vụ cháy nhà B8 vào cuối tháng 8/2012 là một ví dụ. Khu tập thể này có vài chục hộ định cư lâu năm trên một khoảng không gian với tổng diện tích chỉ 500 m2. Phía mặt ngoài, như mọi khu tập thể cũ khác, hàng quán bao vây chặt lấy ngôi nhà. Phía trong, phần lớn các căn hộ bằng gỗ đã mục nát, hệ thống cửa vá víu, đường điện chạy lộn xộn. Người dân trong những căn hộ tập thể này ít được tiếp xúc với ánh sáng mặt trời nếu không ra khỏi nhà. Trong nhà, điện luôn phải sáng suốt ngày đêm. Những căn phòng gỗ khoảng 10 - 25m2 là nơi diễn ra tất cả sinh hoạt của người dân, kể cả việc đun nấu bằng bếp than. “Bà hỏa” có thể ập đến bất cứ lúc nào.

“Chuồng cọp” cản chữa cháy

Đường điện nước chằng chịt khu tập thể E4.

Tại các khu tập thể Trung Tự, tập thể Kim Liên, Phạm Ngọc Thạch thuộc quận Đống Đa và hầu hết các khu tập thể cũ ở Hà Nội nhan nhản những “chuồng cọp”. Bắt đầu vào mùa nắng nóng, năm nào, Cảnh sát Phòng cháy, chữa cháy (PCCC) cũng cảnh báo, không nên cơi nới “chuồng cọp” tại các tòa nhà, chung cư, vì khi hỏa hoạn xảy ra rất khó khăn cho công tác chữa cháy. Dù có phát tờ rơi, khuyến cáo người dân ở các khu tập thể nhưng họ vẫn bỏ ngoài tai, trong khi đó lực lượng PCCC chỉ có thể đưa ra khuyến cáo chứ không có thẩm quyền yêu cầu họ phải tháo dỡ được.

Lý do khiến người dân “sống liều” bởi vì diện tích nhà quá hẹp, số lượng nhân khẩu cứ sinh sôi theo từng năm, những khu nhà cũ kỹ còn phải oằn mình cõng thêm những chiếc “ba lô” từ 3 - 5 m2, thậm chí có những ba lô rộng đến hàng chục m2 để làm hẳn một phòng ngủ. Còn lại những không gian chiếm dụng trái phép và đầy nguy hiểm này dùng để phơi quần áo, đặt máy giặt, bếp lò hoặc làm nhà kho. Những khu tập thể bị bịt kín bởi “chuồng cọp” trở nên quá phổ biến. Phần “chuồng cọp” thường được đỡ bởi những ke bằng sắt hình chữ L, trên dưới, các bên hông bọc tôn chỉ để hở một khoảng nhỏ làm cửa sổ nên nếu có cháy xẩy ra làm cản trở lối thoát nạn, khiến việc tiếp cận rất khó khăn. Nếu hỏa hoạn xảy ra, buộc phải phá dỡ chuồng cọp mới tiếp cận được. Đó là chưa kể đến nguy cơ “chuồng cọp” gặp cháy lâu, có thể đổ sập, đe dọa tính mạng người dân.

Bà Phạm Thị Tr ở K9, Tập thể Bách Khoa, quận Hai Bà Trưng chia sẻ, căn hộ nhà bà gần 40m2, những ba thế hệ ở, không cơi nới thì không biết sinh hoạt như thế nào. “Chuồng cọp đã làm được vài chục năm nay, an toàn lắm. Ở đây, việc cơi nới hầu như phổ biến mà”, bà Tr thản nhiên chia sẻ. Việc cơi nới “chuồng cọp” không những gây nguy hiểm cho các hộ bên dưới, mất mỹ quan, phá vỡ kiến trúc của tòa nhà mà còn tiềm ẩn không ít nguy hiểm khó lường nhất là khi có hỏa hoạn xảy ra.

Tuy chia sẻ vậy, nhưng nhắc đến hỏa hoạn, bà Tr công nhận là rất nguy hiểm khi mới đây, ở khu tập thể bên cạnh đã xảy ra một vụ cháy do chập điện ở một căn hộ tầng 4. Sau đó lửa bén lên tầng 5, khiến nhiều căn hộ khác cũng bị ảnh hưởng. Do cửa các căn hộ xảy ra cháy khóa trái, đầu các dãy nhà lại có cửa sắt, mặt ngoài khu nhà vướng đầy “chuồng cọp” nên công tác cứu chữa rất khó khăn. Khi lực lượng Cảnh sát PCCC có mặt, do không có mặt bằng để triển khai phương tiện phá dỡ, buộc họ phải thay nhau quai búa phá khóa, phá “chuồng cọp”... vất vả cứu người. “May không có thiệt hại về người. Về sau người ta nhắc nhau đi đâu phải cẩn thận kiểm tra điện, nước. Còn từ đó mà tháo gỡ chuồng cọp thì chưa thấy nhà nào sợ mà làm cả”, bà Tr nói tiếp.

Hà Phương

Xem bé Đức Anh đọc Báo Gia đình & Xã hội