EVNNPT phối hợp với Đại sứ quán Anh tổ chức Hội thảo “Các ứng dụng kỹ thuật mới, quy định áp dụng trên lưới điện Anh quốc”

Hội thảo có sự tham dự của 90 đại biểu. Về phía Việt Nam có khách mời từ Bộ Công Thương (Cục Điều tiết điện lực); Viện Năng lượng (IE); Tập đoàn Điện lực Việt Nam (Ban Kỹ thuật sản xuất, Trung tâm Điều độ Hệ thống điện Quốc gia); EVNNPT (lãnh đạo, các Ban chuyên môn và các đơn vị trực thuộc). Phía Chính phủ Anh gồm: Đại diện của Đại sứ Quán Anh và Tổng Lãnh sự quán Anh tại Việt Nam.

Ngoài ra còn có sự tham dự của các chuyên gia từ Tập đoàn Lưới điện Anh quốc (National Grid). Do ảnh hưởng của đại dịch Covid-19, Hội thảo được tổ chức trực tuyến theo mô hình: EVNNPT, đối tác và khách mời, kết nối theo các điểm cầu riêng lẻ. Riêng giữa cơ quan Tổng công ty  và các đơn vị trực thuộc được kết nối tập trung  theo hình thức hội nghị truyền hình.

Hội thảo do ông Lưu Việt Tiến – Phó TGĐ EVNNPT và bà Emily Hamblin – Tổng Lãnh sự quán Anh kiêm Giám đốc Cơ quan Thương mại Anh quốc tại Việt Nam đồng chủ trì.

Phát biểu khai mạc tại Hội thảo, bà Emily Hamblin nhấn mạnh: "Năm 2021 đang kết thúc, đánh dấu mốc hợp tác song phương bền chặt giữa Vương quốc Anh và Việt nam. Thỏa thuận Thương mại Tự do Anh-Việt có hiệu lực từ tháng 5/2021 và tất cả đều thấy rõ đóng góp lớn của Việt Nam đối với kết quả Hội nghị COP26 – Hội nghị của Liên hiệp quốc về Biến đổi khí hậu do Vương quốc Anh chủ trì tại Glasgow vào đầu tháng 11. Tôi vui mừng rằng Thủ tướng Phạm Minh Chính của Việt Nam đã tham dự Hội nghị COP26 và thông báo mục tiêu của Việt Nam đạt phát thải ròng bằng 0 vào năm 2050, cũng như Việt Nam ủng hộ kế hoạch chuyển đổi sang năng lượng tái tạo (NLTT), hỗ trợ thích ứng với tác động biến đổi khí hậu. Ngoài ra, tôi cũng rất vui mừng được thấy Việt Nam đã nỗ lực để phát huy tiềm năng chuyển đổi của NLTT, đặc biệt là điện gió và điện mặt trời. Để đạt được các mục tiêu trên, ngành năng lượng nói chung và truyền tải điện nói riêng cần hoàn thiện một khung chính sách phù hợp, hiệu quả. National Grid – một trong những đơn vị lớn nhất thế giới về truyền tải, phân phối điện năng và khí đốt sẽ chia sẻ kinh nghiệm thực tế nhằm giúp quý đại biểu và EVNNPT có thêm thông tin để xem xét ứng dụng đối với lưới điện Việt Nam".

Toàn cảnh Hội thảo tại điểm cầu EVNNPT

Tại Hội thảo, Phó TGĐ EVNNPT Lưu Việt Tiến cho biết: "Hiện nay, lưới truyền tải điện của Việt Nam có quy mô lớn trong khu vực với  trên 27.000 km đường dây 500 kV và 220 kV, xếp thứ 1 ASEAN; 170 trạm biến áp 500 kV và 220 kV với tổng dung lượng TBA 107.000 MVA, xếp thứ 4 ASEAN.

Trong quá trình đầu tư xây dựng và quản lý vận hành lưới truyền tải điện với quy mô lớn như trên, EVNNPT đã và đang đối diện với nhiều thách thức. Trước hết,  là nhu cầu đầu tư xây dựng lưới truyền tải điện tương thích với tốc độ tăng trưởng phụ tải trung bình 10 % mỗi năm. Theo đó, giai đoạn 2021 – 2030, đòi hỏi quy mô đầu tư xây dựng lưới điện truyền tải của EVNNPT tăng 2-3 lần so với hiện tại. Kéo theo đó là các thách thức trong công tác vận hành khi kết cấu lưới điện ngày càng phức tạp, tỷ lệ thâm nhập của năng lượng tái tạo (NLTT) ngày càng tăng cao.

Hiện tại NLTT đang chiếm tỷ lệ 27,6 %. Trong thời gian tới, sản lượng điện NLTT hòa lưới sẽ tiếp tục tăng mạnh, dự kiến lũy kế đến năm 2045 sẽ tăng lên khoảng 44 %, đặt ra nhiều thách thức cho lưới truyền tải điện. EVNNPT sẽ cần phải thực hiện nhiều giải pháp đồng bộ để đẩy nhanh tiến độ các dự án ĐTXD cũng như nghiên cứu, tiếp cận những công nghệ mới, hiện đại để đảm bảo giải tỏa hết công suất các nguồn điện NLTT theo yêu cầu.

Để đáp ứng thực tế nêu trên, EVNNPT đang triển khai áp dụng nhiều công nghệ mới trong quản lý, vận hành như: Hệ thống điều khiển tích hợp trạm biến áp; hệ thống giám sát nhiệt động đường dây; hệ thống định vị sự cố; hệ thống quan trắc sét; hệ thống thông tin địa lý GIS; ứng dụng thiết bị bay trong bảo dưỡng và sửa chữa lưới điện…".

Các chuyên gia National Grid trình bày tại Hội thảo

Ông Craige Dyke – Trưởng phòng hóa khử cacbon, National Grid cho biết vận hành hệ thống truyền tải điện khi có tỷ trọng NLTT cao thực sự là khó khăn, thách thức lớn, một quá trình cần được hỗ trợ bởi khung pháp lý, chính sách và công nghệ phù hợp. Tại Anh việc nối lưới các nguồn NLTT cũng đã trải qua khó khăn lớn, hệ thống phân phối từng bị tắc nghẽn do tỷ trọng cao NLTT đưa vào hệ thống. Vấn đề đặt ra cả trong quy hoạch và vận hành, trong việc dự báo tin cậy sản lượng điện tái tạo và xác định vai trò NLTT trong cân bằng hệ thống. Tại Anh quốc, Đơn vị vận hành hệ thống điện Quốc gia mua các dịch vụ để cân bằng cung cầu, và NLTT quy mô lớn có thể sử dụng để cân bằng hệ thống như cắt giảm công suất khi cung vượt cầu. National Grid tập trung phát triển và ứng dụng công nghệ mới để ứng phó biến đổi khí hậu và thách thức bền vững. Ngành công nghiệp điện gió đóng vai trò chính trong giảm thải cacbon của ngành điện ở Anh quốc và trên toàn cầu.

Ông cho biết, dòng ngắn mạch cũng đã từng là thách thức ở Anh quốc, đặc biệt là trong năm 2005 và giai đoạn trước năm 2010. Sau năm 2010 khi có chuyển đổi nguồn điện, bỏ điện than và thay bằng điện gió, dòng ngắn mạch đã giảm. Ngoài ra, National Grid áp dụng giảm phát thải carbon khi sử dụng NLTT và nâng cao khả năng tải của hệ thống hiện hữu để đáp ứng nhu cầu truyền tải điện từ phía Bắc xuống phía Nam. Đồng thời, National Grid đã ứng dụng các giải pháp cung cấp bởi SmartWire.

Ở khía cạnh khác, ông Matthew Magill chia sẻ: Pin tích trữ năng lượng tại Anh quốc với tổng công suất là khoảng 2GW, trong đó 100 MW đáp ứng tần số nhanh, chi phí đầu tư rất cao, với thời gian lưu trữ điện khoảng 1 giờ và dự kiến duy trì đến năm 2035. Quy chuẩn đặt ra là mọi đơn vị kết nối lưới đều phải có dịch vụ truyền tải và có năng lực chung về đáp ứng tần số. Nhà máy điện gió cũng phải áp dụng quy chuẩn tương tự như quy chuẩn với nhà máy điện than trước kia. Toàn bộ các nhà máy điện gió cần lắp đặt phần mềm để theo dõi chính xác chế độ đáp ứng của tourbin duy trì ở mức bao nhiêu và trong thời gian bao lâu.

Về quản lý tài sản truyền tải điện, ông Steward Whyte chia sẻ: Lưới điện Anh quốc đã có thay đổi nhanh chóng, từ các nguồn: than, khí, hạt nhân ở giai đoạn 8-10 năm trước và nay đã chuyển sang điện gió, điện mặt trời, dẫn đến hình thành tài sản nhiều hơn, quản lý phức tạp hơn. 10 năm trở lại đây, National Grid đưa ra chiến lược về quản lý tài sản và tiêu chuẩn kỹ thuật áp dụng, tuy nhiên việc duy trì phát thải ròng bằng 0 đã có nhiều thách thức về năng lực và công nghệ áp dụng.  Việc sử dụng công nghệ mới, hiện đại với đường dây và trạm biến áp, cũng như khử hóa cacbon được tập trung triển khai. National Grid cũng quan tâm đầu tư, sử dụng thiết bị công nghệ cao nhằm giảm dò rỉ khí SF6: nâng cấp và số hóa tài sản trạm đã cho thấy kết quả giảm 50% dò rỉ SF6.

Với những thông tin chia sẻ nêu trên cùng với nhiều câu hỏi kỹ thuật của đại biểu được chuyên gia giải đáp ngay sau các phần trình bày, EVNNPT đã thu được nhiều thông tin thiết thực và bổ ích trong vận hành hệ thống điện, làm cơ sở để xem xét ứng dụng ở Việt Nam. Dự kiến, vào đầu năm tới, chuyên gia National Grid sẽ tiếp tục hỗ trợ EVNNPT chia sẻ thêm kinh nghiệm ở các khía cạnh khác, đặc biệt về quản lý tài sản truyền tải điện.

Đại biểu tham dự Hội thảo ở các điểm cầu khác nhau

Kết thúc Hội thảo, ông Lưu Việt Tiến - Phó Tổng Giám đốc EVNNPT cảm ơn toàn thể đại biểu, cảm ơn Đại sứ quán Anh, Tổng Lãnh sự quán Anh tại Việt Nam hỗ trợ tổ chức Hội thảo và các chuyên gia National Grid đã chia sẻ thông tin thực tế về lưới điện Anh quốc, những khó khăn, thách thức và cách giải quyết. Thông tin chia sẻ của chuyên gia National Grid là rất quan trọng và hữu ích đối với EVNNPT.

Phó Tổng Giám đốc Lưu Việt Tiến cũng thể hiện hy vọng trong thời gian tới EVNNPT tiếp tục nhận được hỗ trợ hơn nữa từ phía Đại sứ quán Anh và Tổng Lãnh sự Anh tại Việt Nam để có thêm các hội thảo đào tạo khác để chuyên gia National Grid và các công ty Anh quốc tiếp tục chia sẻ kinh nghiệm thực tế giúp EVNNPT  đầu tư, phát triển lưới điện hiện đại, vận hành an toàn, hiệu quả và giảm phát thải, tiến tới đạt mục tiêu mà Chính phủ 2 nước đã đề ra tại Hội nghị COP26.

PV