Gà Yên Thế “lên sàn” đấu gà “trọc đầu”

Người dân Yên Thế với mối lo gà có thương hiệu cũng “đấu” không lại với gà “trọc đầu” nhập lậu từ Trung Quốc. Ảnh: Việt Nguyễn.

Theo chỉ đạo của Phó Thủ tướng Nguyễn Thiện Nhân về việc ngăn chặn việc vận chuyển, kinh doanh, tiêu thụ gà nhập lậu, không rõ nguồn gốc, không đảm bảo an toàn thực phẩm, cuối năm 2012, Hà Nội và Bắc Giang đã ký biên bản thỏa thuận phối hợp quản lý hoạt động vận chuyển, kinh doanh gia cầm và sản phẩm gia cầm. Thậm chí, trong dịp Tết Nguyên đán, huyện Yên Thế còn được “đặt hàng” 5 triệu con gà thịt chất lượng cao. Người dân vùng đất đồi của Bắc Giang vui mừng khi giá gà tăng vọt lên 70.000-80.000 đồng/kg, chưa kể loại gà nuôi 5-6 tháng có thể đạt trên 120.000 đồng/kg. Nỗ lực ngăn chặn gà lậu từ các tỉnh biên giới như Quảng Ninh, Lạng Sơn, Lào Cai, Yên Bái… sau hơn 2 tháng qua đã làm hạ nhiệt “sức hút” của các loại gà dai, gà thải loại siêu rẻ nhưng kém an toàn tại các chợ và siêu thị.

Ngày 6/3, Hà Nội ban hành kế hoạch 36 cho phép các doanh nghiệp tổ chức thu mua, giao nhận, vận chuyển, tập kết gà từ Bắc Giang về Thủ đô. Theo đó, các điểm bán “Gà đồi Yên Thế” sẽ được triển khai, tập trung trong khu vực nội thành dưới hình thức bán hàng cố định tại các điểm kinh doanh và bán qua sàn giao dịch rau quả và thực phẩm an toàn Hà Nội.

Cụ thể, sẽ có 9 doanh nghiệp được bán gà Yên Thế tại các điểm cố định là Tổng Công ty Thương mại Hà Nội (Hapro), Công ty CP Intimex Việt Nam, Công ty CP Nhất Nam, Công ty CP SX&TM An Việt, Công ty TNHH Thành Đồng II, Công ty TNHH Sài Gòn Coop Hà Nội, Công ty TNHH Thương mại quốc tế dịch vụ siêu thị Big C Thăng Long, Công ty CP XNK sản phẩm xanh Việt Nam và Công ty TNHH thực phẩm sạch Phúc Thịnh. Đối với sàn giao dịch, UBDN TP Hà Nội giao cho Công ty CP XNK sản phẩm xanh Việt Nam thực hiện cung cấp sản phẩm “Gà đồi Yên Thế” theo nhu cầu tiêu dùng của khách hàng đăng ký trên sàn.

Tuy nhiên, trong kế hoạch 36 của UBND TP Hà Nội cũng có một điểm khá nhạy cảm là chủ trương đưa chợ đầu mối gia cầm Hà Vỹ (huyện Thường Tín) thành nơi tập kết gà đồi Yên Thế, phân luồng đi các chợ nhỏ lẻ trên địa bàn, dù chợ này vốn đã có tiếng là trung tâm giao dịch các loại gia cầm nhập lậu lớn nhất Hà Nội. Ông Phạm Văn Duy – Trưởng phòng Gia súc nhỏ (Cục Chăn nuôi, Bộ NN&PTNT) cho biết, trung bình mỗi ngày có khoảng 6-7 tấn gà “trọc đầu” nhập lậu từ Trung Quốc về Hà Vỹ. Gà lậu được vận chuyển về Hưng Yên, sau đó, các đối tượng lợi dụng thời điểm ban đêm để chuyển vào chợ. Thông tin trên cũng được các cơ quan chức năng khẳng định tại hội nghị giao ban trực tuyến do Phó Thủ tướng Nguyễn Thiện Nhân chủ trì cùng ngày với Hà Nội ra kế hoạch trên.

Có “đấu lại” với gà ăn… kháng sinh?

Chỉ 3 doanh nghiệp được giết mổ gà Yên Thế: Theo kế hoạch 36, UBND TP Hà Nội giao Công ty TNHH Minh Hiền, Công ty TNHH Thành Đồng II, Công ty TNHH thực phẩm sạch Phúc Thịnh tổ chức giết mổ, phân phối sản phẩm “Gà đồi Yên Thế”.

Ông Lưu Xuân Vượng – Chủ tịch UBND huyện Yên Thế (Bắc Giang) cho biết: “Với thương hiệu gà đồi đã được khẳng định cả chục năm qua, người dân Yên Thế chẳng bao giờ lo không bán được hàng. Nhưng gà lậu tràn lan đã có lúc đẩy người nuôi gà đến ngưỡng phá sản khi giá chỉ còn 30.000 đồng/kg, nên điều quan trọng nhất là phải ngăn chặn được gà thải loại giá rẻ, vừa đảm bảo sức khỏe cho người dân Thủ đô, vừa giúp gà đồi Yên Thế lên ngôi. Nếu gà lậu vẫn ầm ầm nhập về Hà Nội thì những chủ buôn chẳng dại gì lấy hàng từ chúng tôi vì lợi nhuận thấp hơn nhiều so với gà Trung Quốc”.

Mối lo này là có căn cứ, bởi ngày 6/3, tại hội nghị giao ban trực tuyến đánh giá kết quả 2 tháng triển khai đề án phòng ngừa, ngăn chặn vận chuyển và kinh doanh gia cầm, sản phẩm gia cầm nhập khẩu trái phép, các bộ ngành liên quan đã báo cáo với Phó Thủ tướng Nguyễn Thiện Nhân về sự tái diễn tình trạng nhập lậu gà thải loại từ các tỉnh biên giới. Theo đó, từ đầu năm 2013, các lực lượng chức năng đã  bắt và thu giữ 70 tấn gà thịt, hơn 256.000 con gà giống và hàng trăm nghìn trứng gia cầm và trên 1.000 con chim bồ câu từ Trung Quốc. Loại gà “trọc đầu” cũng xuất hiện trở lại tại Hà Vỹ, chợ đầu mối gia cầm lớn nhất miền Bắc.

Theo Cục Thú y (Bộ NN&PTNT), trong 20 mẫu thịt gà lấy để kiểm tra (gồm 5 mẫu tại chợ Hà Vỹ, 5 mẫu tại Lạng Sơn, 10 mẫu tại Quảng Ninh) thì đều cho kết quả dương tính với kháng sinh sulphadiazine - loại kháng sinh cực độc, cấm sử dụng trong chăn nuôi tại Việt Nam. Chưa kể, 37 trong số 80 mẫu gia cầm sống tại Quảng Ninh được phát hiện dương tính với virus cúm gia cầm độc lực cao.

Trước tình hình này, ngày 6/3, Phó Thủ tướng Nguyễn Thiện Nhân đã yêu cầu các bộ, ngành liên quan nghiên cứu các chế tài đủ mạnh, có tính răn đe, xử lý nghiêm minh đối với các hành vi vận chuyển, kinh doanh gia cầm nhập khẩu trái phép. Ví dụ, cần bổ sung quy định “thời điểm cơ quan cơ quan kiểm tra yêu cầu mà chủ hàng không chứng minh được nguồn gốc, xuất xứ của động vật thì số động vật, sản phẩm động vật đó bị coi là hàng nhập lậu”, trường hợp không xác định được chủ hàng thì quy trách nhiệm trực tiếp cho chủ phương tiện.