Gắn máy theo dõi chồng, coi chừng phạm luật

Ảnh minh họa: DAD

“Muốn biết chính xác chồng bạn đang ở đâu, nói chuyện với ai? Muốn biết con bạn đang ở lớp học thêm hay ở quán game? Máy định vị thông minh sẽ giúp bạn” - lời rao của một trang Facebook lập tức nhận được hơn 2.000 đơn đặt hàng.

Đủ “đồ chơi”

Vô số trang web bán hàng online và cả những fanpage trên Facebook rao bán đủ loại thiết bị định vị “thượng vàng hạ cám”. Loại đắt nhất lên đến vài triệu đồng, cả chục triệu đồng, trong khi chỉ vài trăm nghìn đồng cũng có ngay một thiết bị định vị.

Nếu đặt hàng thì có nơi sẽ giao hàng ngay trong ngày, có nơi phải đợi 3-5 ngày. Phương thức thanh toán là trả tiền mặt.

“Anh chị ở xa cách mấy thì nhân viên bên em cũng có thể giao hàng tới và hỗ trợ anh chị lắp, sử dụng máy” - một nhân viên bán hàng nói.

Hầu hết các trang web và fanpage đều có bộ phận “chăm sóc khách hàng” để giải đáp thắc mắc, hỗ trợ khách hàng khi gặp trục trặc trong quá trình sử dụng.

Thông qua Facebook, chúng tôi đặt mua một thiết bị định vị được rao bán công khai trên một trang web bán hàng online. Sau ba ngày đặt hàng, chúng tôi nhận được một gói hàng bên trong có một máy định vị nhỏ bằng hộp quẹt diêm.

Theo hướng dẫn, chúng tôi lắp một sim điện thoại có đăng ký 3G vào máy định vị, sau đó nhắn một tin nhắn với cú pháp “DW” gửi vào số điện thoại của chiếc sim đó.

Khoảng một phút sau sẽ nhận được một đường link dẫn tới một trang web Trung Quốc Gpsui.net có chứa một bản đồ chỉ rõ địa điểm của máy định vị.

Ngoài chức năng định vị, thiết bị này còn có chức năng ghi âm. Khi gọi vào số điện thoại của chiếc sim lắp vào máy định vị, người dùng còn có thể nghe được rất rõ âm thanh xung quanh.

Sử dụng tùy tiện

Thiết bị định vị ban đầu được sử dụng vào việc phục vụ quản lý, truy tìm khi xảy ra thất lạc, mất mát tài sản... Tuy nhiên, thiết bị định vị về sau bị lạm dụng vào những mục đích không trong sáng như: giám sát, theo dõi chồng, vợ, con cái, đối tác, con nợ...

Theo lời T. - nhân viên bán hàng trên mạng, có đến 80% khách hàng là nữ và mục đích sử dụng không gì khác là theo dõi chồng, người yêu. Có người mua một lúc 2-3 bộ để “dùng dần” hoặc “gắn được ở đâu thì gắn”.

Một số dùng máy định vị vào mục đích “đen tối” khác như: theo dõi đối thủ trong làm ăn kinh doanh, tư thù cá nhân...

Thực tế không ít trường hợp dở khóc dở mếu với “máy định vị thông minh”. Chị N.T.T.L. (ngụ Q.Tân Bình) kể chị bắt đầu thấy hoang mang khi chồng có biểu hiện lạ. Đến lúc thấy điện thoại có cài mật khẩu, chị càng sinh nghi.

Chị lên mạng đặt mua thiết bị định vị rồi lén gắn vào xe chồng. Việc làm của chị suýt chút nữa bị trả giá bằng chính hạnh phúc của mình vì không may chồng chị phát hiện “thiết bị lạ” và đòi ly dị vì cảm thấy bị xúc phạm.

Cũng không ít trường hợp mua phải máy định vị chất lượng dỏm nên nhiều người bị “hố hàng”. Chị H. (ngụ Tân Bình) bỏ ra gần 1 triệu đồng mua máy định vị gắn vào xe hơi của chồng.

Mấy ngày liên tiếp, máy định vị báo về địa điểm chồng chị lui tới là khu vực “nhạy cảm” toàn nhà trọ, nhà nghỉ. Chị H. huy động một lực lượng hùng hậu cho cuộc đánh ghen, nhưng khi đến mới biết người một nơi, máy báo một nẻo...

Công an không quản lý

Một lãnh đạo Phòng cảnh sát quản lý hành chính về trật tự xã hội Công an TP.HCM cho biết hiện nay các thiết bị định vị, theo dõi, camera... vẫn được các cơ sở kinh doanh về thiết bị điện tử an ninh bán cho khách hàng.

Các mặt hàng đó được cấp phép kinh doanh bình thường, không thuộc ngành kinh doanh có điều kiện về an ninh trật tự. Vì vậy không có quy định giao cơ quan công an phải quản lý.

Việc quản lý các mặt hàng thiết bị định vị cũng giống như các mặt hàng điện tử thông thường khác. Thiết bị nhập về bán phải có nguồn gốc, xuất xứ, hóa đơn chứng từ hợp lệ theo quy định.

Bên cạnh đó cũng có nhiều thiết bị được nhập lậu, có tính năng chuyên biệt phục vụ các mục đích theo dõi, giám sát, quản lý chồng/vợ, con nợ, đối tác... được sử dụng ngày càng phổ biến.

Một số đơn vị hoạt động thám tử tư không được Nhà nước cấp phép nhưng vẫn âm thầm hoạt động, sử dụng các thiết bị theo dõi cá nhân.

Qua kiểm tra nếu phát hiện các cơ sở, cá nhân kinh doanh các thiết bị định vị, theo dõi... không có nguồn gốc, hóa đơn chứng từ hợp lệ sẽ lập biên bản xử phạt vi phạm hành chính theo quy định.

Luật không cho phép

Theo luật sư Nguyễn Nguyên Thy, luật hiện hành không cho phép một công dân bình thường được cài đặt thiết bị định vị, thu thập thông tin, theo dõi người khác vì bất cứ lý do gì khi chưa được sự đồng ý của người đó.

Phạm tội gì và mức hình phạt như thế nào còn phải xét trong từng trường hợp, mục đích cụ thể. Trong trường hợp vợ hoặc chồng muốn quản lý “thời khóa biểu” của người kia cũng không được tự ý lén lút cài các thiết bị định vị để theo dõi, vì như vậy đã xâm phạm quyền riêng tư của người khác.

Ngoài ra, Luật trẻ em 2016 sẽ có hiệu lực từ ngày 1-6-2017, tại điều 6 mục 11 và điều 21 đều có quy định quyền bất khả xâm phạm về đời sống riêng tư, bí mật cá nhân của trẻ em mà theo đó, ngay cả cha mẹ cũng không được phép cài đặt các thiết bị định vị và theo dõi con cái.

Luật sư Tôn Thất Hồ Nghị cảnh báo việc sử dụng thiết bị định vị để theo dõi đó xâm phạm tính riêng tư, bí mật cá nhân, quyền tự do đi lại được pháp luật bảo vệ.

Tùy tính chất, mức độ xâm phạm quyền này của người bị theo dõi mà người theo dõi có thể bị xem xét xử lý trách nhiệm đến hình sự về “tội xâm phạm bí mật hoặc an toàn thư tín, điện thoại, điện tín của người khác”, có mức hình phạt cao nhất lên đến 2 năm tù giam.

Nếu người theo dõi sử dụng, công bố các thông tin qua định vị, theo dõi nhằm nhục mạ, xúc phạm đến uy tín, danh dự của người bị theo dõi thì có thể bị xử lý hình sự về tội danh tương ứng.

Theo Minh Bằng - Aí Nhân - Mai Hoa/TTO