Hà Nội chủ trương di dời nhiều cây xăng: “Bom nổ chậm” chẳng dễ tháo ngòi

Cây xăng của Cty Xăng dầu khu vực I – Petrolimex bị kẹp chặt giữa nhà dân tại một con phố đông đúc. Ảnh: Việt Nguyễn.

Tại kỳ họp HĐND TP Hà Nội vừa qua, ông Nguyễn Hoài Nam – Trưởng ban Pháp chế của HĐND thành phố đã dẫn số liệu báo cáo của Sở Công Thương, chất vấn cơ quan phòng cháy về việc xử lý, đình chỉ các cây xăng không đảm bảo an toàn. Đại tá Nguyễn Văn Sơn – Phó Giám đốc Sở Cảnh sát PCCC Hà Nội đã trả lời rằng, nếu theo quy định cửa hàng phải đạt diện tích 300m2 thì tất cả các cơ sở kinh doanh xăng dầu nội đô không thể đáp ứng được yêu cầu. Từ báo cáo, ông Nam chỉ ra rằng tỷ lệ đáng lo ngại là có tới 60% cửa hàng xăng dầu (đặt tại nội thành) của các doanh nghiệp là không an toàn. Những dữ liệu và phát ngôn này không xa rời thực tế, bởi từ lâu các cây xăng nội đô đã bị coi như những quả “bom nổ chậm” khổng lồ giữa lòng thành phố mà cả người dân và nhà chức trách đều phải chấp nhận.

Hơi nóng từ vụ cháy lớn tại cây xăng số 2B Trần Hưng Đạo đã phả dữ dội vào các nhà quản lý, dù quy hoạch hay mọi quy định, quy chuẩn đã có từ lâu. Gần như ngay lập tức, một cuộc tổng kiểm tra được phát lệnh, chia làm 2 đợt. Đợt 1 đã xong khi Sở Công Thương cho biết, chỉ có 7 cây xăng đảm bảo điều kiện kinh doanh, có tới 30 cây xăng cần phải khắc phục một số điều kiện để được kinh doanh và có 15 cây xăng phải di chuyển, dỡ bỏ do không đủ điều kiện. Như vậy, trong 10 quận nội thành, đợt 2 (dự kiến kéo dài đến 23/7) sẽ còn 63 cây xăng bị “sờ gáy”, chưa kể những vùng ven đô như huyện Gia Lâm, Từ Liêm thì công suất kinh doanh, thực trạng kỹ thuật của các cây xăng cũng chẳng khác mấy trong nội đô.

Đáng lo ngại, Chi cục Quản lý thị trường sau khi rà soát 504 cơ sở kinh doanh xăng dầu trên toàn địa bàn TP Hà Nội đã phát hiện ra 15 cây xăng không có trong quy hoạch hệ thống cửa hàng xăng dầu, đã xử phạt nhiều cửa hàng không có giấy chứng nhận đủ điều kiện kinh doanh hoặc có giấy nhưng đã hết hạn. Báo cáo của Sở Công Thương chỉ ra rằng, nếu cứ đối chiếu quy chuẩn hiện hành thì đa số cây xăng trong nội đô không đạt chuẩn về diện tích, khoảng cách an toàn phòng cháy, an toàn giao thông. Trong đó, chỉ tiêu khoảng cách “thiết bị điện trong vùng nguy hiểm” có 4 cây xăng không đạt. Tất nhiên, cũng có nhiều cây xăng trước đây đạt chuẩn nay… mất chuẩn vì bị công trình, đường sá, đường dây “quây”.

Lại phải… lộ trình

Trong 15 cây xăng bị Sở Công Thương đề nghị di dời, đến giờ đều chưa có chương trình, kế hoạch di dời và đang chờ ý kiến thành phố, 2 doanh nghiệp lớn là Công ty Xăng dầu khu vực I (4 cây) và Công ty CP Xăng dầu chất đốt Hà Nội (5 cây) đã chiếm hơn một nửa. Và theo Quy hoạch,  ở 10 quận nội thành có 28 cửa hàng phải di dời, 87 cửa hàng được tồn tại. Như vậy, còn 13 cây xăng nữa có “góp mặt” trong danh sách bị “trảm”. Song, Hà Nội sẽ cần nhiều thời gian để tháo ngòi những quả “bom” khổng lồ này. Ngay chính Sở Công Thương đã băn khoăn khi báo cáo thành phố: “Sản lượng tiêu thụ xăng dầu của các cửa hàng thuộc khu vực nội thành cao hơn nhiều so với ngoại thành, vì vậy, việc dỡ bỏ các cửa hàng xăng dầu tại các quận nội thành có thể ảnh hưởng lớn đến việc đáp ứng nhu cầu sử dụng của người dân”.

Trả lời PV Báo GĐ&XH, bà An Thị Ngọc Lan – Phó Giám đốc Công ty CP Xăng dầu chất đốt Hà Nội, doanh nghiệp có nhiều cây xăng bị “trảm” nhất, phân trần: “Rõ ràng tin này là không vui tí nào rồi. Chúng tôi chấp hành mọi chủ trương của thành phố. Dù vậy, việc di dời chắc phải theo lộ trình của nhà nước. Đối với các cây xăng của chúng tôi, khi xây dựng thì làm gì có dân xung quanh, đủ mọi điều kiện thì nhà nước mới cấp phép, bây giờ mới phát sinh ra như vậy do phát triển, quy hoạch”.

Nói về lộ trình, bà Lan phân tích: “Hiện tại, phương tiện công cộng chưa thể đảm đương được nhu cầu đi lại thì sẽ đặt ra một bài toán là nếu người dân tự tích trữ xăng dầu trong nhà, bởi quá ít cây xăng trong nội thành, thì nguy cơ cháy nổ, mất an toàn thậm chí còn cao hơn nhiều so với các cây xăng”. Theo bà Lan, chắc chắn các ban, ngành của TP Hà Nội cũng hiểu rõ vấn đề trên, để đưa ra một lộ trình và phương án giảm tải phương tiện cá nhân một cách tương ứng. “Còn về an sinh xã hội thì doanh nghiệp cũng phải lo lắm. Ngần ấy con người sẽ đi đâu, làm gì khi di dời các cây xăng, chưa kể thiệt hại về sản xuất kinh doanh”, bà Lan nói.

Đại diện doanh nghiệp nhận định, kể cả khi thành phố có tạo mọi điều kiện, cho khu đất mới để xây dựng xong một cây xăng và để hoạt động được cũng mất khoảng 2 năm. Do đó, “để doanh nghiệp tự làm thì không thể làm nổi, cần có lộ trình và sự hỗ trợ của các ban, ngành Hà Nội. Dừng ngay thì không được, người dân nội đô sẽ mua xăng ở đâu?”, bà Lan nêu băn khoăn.

Việt Nguyễn