Hứa và ký!

Họ cùng đồng lòng không vi phạm trần lãi suất đã được Ngân hàng Nhà nước đưa ra cách đây một tháng. Lưu ý rằng, quy định của Ngân hàng Nhà nước mang tính pháp quy, nghĩa là bắt buộc thực hiện, phạm vào là bị phạt. Ấy thế thì sao mấy anh ngân hàng phải ký thỏa thuận đồng lòng?

 

Sự thật là, có nhiều quy định của pháp luật nhưng các đối tượng thuộc diện bị điều chỉnh vẫn phải ký không vi phạm, cho dù trước đó thì ai cũng hứa tuân thủ. Xét đến cùng, có hai lý do để họ đã hứa nhưng vẫn phải ký thỏa thuận: Một là thiếu lòng tin ở nhau; hai là để cầu lợi.

 

Về góc độ niềm tin, cụ thể ở việc vi phạm trần lãi suất, dù biết Nhà nước sẽ xử nặng, mức cao là cách chức người vi phạm, cấm ngân hàng mở thêm điểm giao dịch...nhưng vẫn có ngân hàng liều mình trả lãi cao cho khách gửi tiền. Trong hai vụ vi phạm trần lãi suất bị phát hiện vừa qua, nguyên do lộ tẩy đều có bàn tay của "người trong nhà". Sau hai vụ ấy, các ngân hàng chẳng còn tin nhau, nên cuối cùng, họ bắt tay nhau cùng ký thỏa thuận tuân thủ.

 

Ở góc độ thứ hai, cái này phổ biến hơn hẳn, nhất là ở các lĩnh vực kinh doanh hàng thiết yếu nhưng vẫn có cạnh tranh khốc liệt. Và ở trường hợp này, họ không công khai, không đăng báo rình rang nhưng ai cũng biết có sự thỏa thuận ngầm, hay ít hơn thì cũng "dòm ngó" nhau. Cụ thể là ở xăng dầu, mỗi doanh nghiệp có một nguồn hàng riêng, có quy mô khác nhau, cách quản trị cũng khác nhau... Như thế, hẳn nhiên giá bán phải đắt rẻ khác nhau. Vậy mà, 11 doanh nghiệp đầu mối có giá bán hàng y như nhau. Hễ ông lớn Petrolimex tăng giảm thế nào thì các doanh nghiệp khác cũng tăng giảm tương tự, tuyệt không thấy ai bán rẻ hơn.

 

Gần đây nữa, người ta nghi vấn các doanh nghiệp kinh doanh vàng bắt tay nhau làm giá khiến vàng trong nước có lúc đắt hơn thế giới đến 4 triệu đồng mỗi lượng. Doanh nghiệp kinh doanh vàng thì chối chuyện thỏa thuận giữ giá, nhưng thừa nhận có "nhìn nhau mà mua bán". Thiệt thì chỉ có dân, mua giá cao, bán giá rẻ.

 

Hứa và ký, việc tưởng bình thường nhưng lại đang phản ánh một thực trạng có thật trong đời sống xã hội, là bằng chứng về việc bất tuân pháp luật. Luật của ta là có, ai cũng cứ thế mà tuân thủ, việc gì phải làm thêm động tác phụ cho thêm rắc rối?

 

Sông Hồng