Loãng xương: 8 nhóm yếu tố nguy cơ bạn cần biết
Loãng xương là một bệnh về xương đặc trưng bởi khối lượng xương thấp và sự phá vỡ cấu trúc của xương khiến xương trở nên dễ gãy, tăng nguy cơ gãy xương ở một người.
Nguyên nhân phổ biến của loãng xương là kết quả của sự mất cân bằng giữa quá trình tạo xương và quá trình tiêu xương.
1. Loãng xương tiến triển thầm lặng
Loãng xương ở người cao tuổi là một bệnh lý phổ biến, chỉ xếp sau các bệnh lý tim mạch. Hiện nay có khoảng 1/3 số phụ nữ và 1/8 số nam giới trên 50 tuổi có nguy cơ loãng xương.
Loãng xương là nguyên nhân chính gây ra gãy xương ở phụ nữ sau mãn kinh và người già. Gãy xương do loãng xương có thể gặp ở bất cứ xương nào, tuy nhiên hay gặp ở xương cột sống, xương đùi, xương cổ tay. Một số xương bị gãy có thể không lành lại được, trong đó xương cột sống và xương đùi là những xương lành lại rất khó khăn, trong hầu hết trường hợp phải phẫu thuật với chi phí tốn kém.
Bệnh loãng xương tiến triển thầm lặng. Thường người bệnh chỉ cảm thấy đau mỏi người không rõ ràng, giảm dần chiều cao, gù vẹo cột sống. Đây là những biểu hiện chỉ được phát hiện sau một thời gian dài. Nhiều trường hợp chỉ phát hiện khi có những biểu hiện gãy xương.
Tình trạng loãng xương sẽ càng trở nặng hơn khi về già. Do độ tuổi này, mật độ xương không đảm bảo đủ mức cho phép để bảo đảm xương cứng chắc như lúc ở tuổi trưởng thành. Dưới đây là những điều bạn cần biết về nguyên nhân và các yếu tố nguy cơ gây loãng xương.
Tuổi tác là yếu tố chính góp phần vào sự phát triển của bệnh loãng xương
2. Nguyên nhân và các yếu tố nguy cơ gây loãng xương
1. Yếu tố tuổi tác
Tuổi tác là yếu tố chính góp phần vào sự phát triển của bệnh loãng xương. Khi chúng ta già đi, bộ xương của mình bắt đầu mất nhiều xương hơn. Hầu hết các chuyên gia đề nghị tầm soát loãng xương bắt đầu từ 65 tuổi, đặc biệt là đối với phụ nữ, nhưng những người dưới 65 tuổi có nguy cơ gãy xương cao cũng nên bắt đầu tầm soát loãng xương sớm hơn.
2. Yếu tố nồng độ estrogen thấp và mãn kinh
Theo Tổ chức Loãng xương Quốc gia Hoa Kỳ, có tới 80% những người bị loãng xương là phụ nữ. Một trong những lý do chính là do phụ nữ thường có xương nhỏ hơn và mỏng hơn so với nam giới. Một lý do khác là estrogen, một loại hormone bảo vệ xương của phụ nữ, giảm mạnh khi phụ nữ đến tuổi tiền và mãn kinh.
3. Yếu tố nồng độ testosterone thấp
Loãng xương thường gặp ở nam giới có mức testosterone thấp, một tình trạng được gọi là thiểu năng sinh dục. Khi nồng độ testosterone ở mức thấp, khối lượng xương sẽ bị mất dần theo thời gian và cuối cùng dẫn đến xương yếu, dễ bị gãy ngay với chấn thương nhẹ.
4. Do thuốc men
Bên cạnh tác dụng chữa bệnh một số thuốc cũng được coi là một trong những nguyên nhân gây loãng xương. Vì một lý do nào đó, nếu dùng corticosteroid đường uống và tiêm trong thời gian dài, có thể làm tăng nguy cơ phát triển bệnh loãng xương. Thuốc tuyến giáp, thuốc hóa trị và những thuốc khác cũng có thể dẫn đến phát triển bệnh loãng xương.
5. Do một số bệnh lý
Loãng xương do một tình trạng bệnh lý khác gây ra được gọi là loãng xương thứ phát. Các tình trạng bệnh lý liên quan đến loãng xương bao gồm bệnh đái tháo đường, các bệnh viêm tự miễn, bệnh tuyến giáp, hội chứng kém hấp thu...
Nếu dùng corticosteroid đường uống và tiêm trong thời gian dài, có thể làm tăng nguy cơ phát triển bệnh loãng xương.
6. Bộ khung cơ thể nhỏ và trọng lượng thấp
Phụ nữ gầy và nhỏ nhắn có nguy cơ cao bị loãng xương. Một lý do là vì họ bắt đầu có ít xương hơn so với phụ nữ có trọng lượng cơ thể và khung hình cơ thể lớn hơn. Tương tự, những người đàn ông có cấu trúc xương nhỏ hơn cũng có nguy cơ loãng xương cao hơn những người đàn ông to và nặng hơn.
7. Di truyền học
Xu hướng di truyền mắc bệnh loãng xương có thể ghi nhận từ tiền sử gia đình. Một người có thể dễ bị loãng xương hơn nếu cha mẹ của bạn mắc bệnh này.
8. Các yếu tố nguy cơ liên quan lối sống
Có nhiều yếu tố nguy cơ của bệnh loãng xương có thể nằm ngoài tầm kiểm soát của chúng ta. Tuy nhiên, một số yếu tố nguy cơ về lối sống nằm trong tầm kiểm soát và có thể điều chỉnh được, gồm không nhận được đủ vitamin D và canxi, lối sống ít vận động, hút thuốc lá, uống rượu nhiều,...
Tóm lại , có rất nhiều điều để chúng ta có thể làm để bảo vệ xương của mình và không bao giờ là quá muộn để hành động. Những thói quen bạn áp dụng hiện tại và trong tương lai có thể ảnh hưởng đến sức khỏe xương của bạn trong suốt quãng đời còn lại.
Chúng ta có thể bảo vệ xương bằng cách bổ sung đủ vitamin D và canxi, ăn một chế độ ăn uống cân bằng bao gồm các loại thực phẩm tốt cho sức khỏe của xương, bao gồm trái cây và rau quả. Chúng ta cũng nên tập thể dục thường xuyên để giữ cho xương và cơ chắc khỏe, tránh hút thuốc lá và hạn chế uống rượu bia. Một ngày, nhớ nên dành 15 phút tiếp xúc da trực tiếp với ánh sáng mặt trời, chỉ cần chừng đó thời gian đã mang lại đủ vitamin D cho cơ thể trong ngày.
Bị loãng xương khi nào đi gặp bác sĩ?
Người trên 50 tuổi, nhất là người mãn kinh cần đi tầm soát đo loãng xương để biết cách phòng ngừa.
Người bị gãy xương bất ngờ, đau nhức ở bất kỳ vị trí nào trên cơ thể, có thể do loãng xương gây ra.
Chuyên gia chỉ ra: Loại thịt này ít béo, giàu dinh dưỡng, là lựa chọn thông minh cho cả nhà
Bệnh thường gặp - 6 giờ trướcGĐXH - Theo ThS.BS Nguyễn Vũ Bình, thịt thăn là phần thịt nạc mềm, ít mỡ, chứa hàm lượng chất béo bão hòa thấp hơn nhiều phần thịt khác, đồng thời cung cấp protein chất lượng cao cùng nhiều vi chất thiết yếu. Nhờ đặc tính dễ chế biến, giữ được vị ngọt tự nhiên và hỗ trợ sức khỏe tim mạch cũng như sức khỏe tổng thể, thịt thăn được xem là lựa chọn thông minh trong thực đơn hằng ngày của mỗi gia đình.
Tập thể dục có giúp đào thải cồn nhanh hơn?
Sống khỏe - 10 giờ trướcNhiều người tin rằng chăm chỉ tập thể dục có thể bù đắp tác hại rượu bia, nhưng theo chuyên gia, vận động chỉ hỗ trợ phần nào chứ không thể “xóa sổ” cồn khỏi cơ thể.
Thực hiện gần 3.000 ca phẫu thuật trong 1 ngày Tết
Y tế - 14 giờ trướcBáo cáo công tác y tế dịp Tết của Bộ Y tế gửi Văn phòng Chính phủ ngày 20/2 (tức mùng 4 Tết Nguyên đán Bính Ngọ) cho biết, tình hình dịch bệnh tiếp tục được kiểm soát, công tác khám, chữa bệnh, cấp cứu được bảo đảm; không ghi nhận phản ánh thiếu thuốc, vật tư y tế phục vụ phòng bệnh và điều trị...
Sai lầm khiến mỗi lần uống rượu bia xong cơ thể mệt rã rời: Nhiều người mắc phải mà không biết
Sống khỏe - 14 giờ trướcGĐXH - Không ít người sau mỗi cuộc nhậu đều rơi vào trạng thái đau đầu, buồn nôn, khô miệng, mệt rã rời kéo dài đến hôm sau. Nguyên nhân không chỉ do rượu bia, mà còn đến từ những sai lầm phổ biến trong cách uống và chăm sóc cơ thể sau khi uống.
4 nguyên liệu nên thêm vào nước chanh ấm để giúp cơ thể khỏe mạnh
Sống khỏe - 16 giờ trướcUống nước chanh ấm vào buổi sáng là thói quen đơn giản giúp cơ thể bổ sung nước, kích thích tiêu hóa và khởi động năng lượng cho ngày mới. Nếu kết hợp thêm một số nguyên liệu quen thuộc trong gian bếp, hiệu quả của thức uống này còn được nâng cao.
Uống rượu bia ngày Tết: Những điều ai cũng cần biết để tránh hại gan, não và tim mạch
Sống khỏe - 18 giờ trướcGĐXH - Nếu uống không đúng cách, rượu bia có thể nhanh chóng gây tổn thương não, gan, dạ dày, tim mạch và làm tăng nguy cơ tai nạn.
Mỹ đánh giá: Đột quỵ rất 'sợ' một loại nước rẻ hơn cốc trà đá, nhiều người Việt uống mỗi ngày mà chưa biết hết lợi ích
Sống khỏe - 1 ngày trướcGĐXH - Hóa ra loại nước này cũng mang lại nhiều lợi ích quan trọng cho sức khỏe.
7 bệnh thường gặp sau kỳ nghỉ Tết, người Việt tuyệt đối không nên chủ quan
Sống khỏe - 1 ngày trướcGĐXH - Giữ gìn sức khỏe để Tết thực sự là khoảng thời gian nghỉ ngơi, thay vì trở thành "mùa cao điểm" của bệnh tật và nhập viện.
Đồ ăn thừa gây ung thư?: Sự thật không nằm ở hai chữ 'qua đêm' mà là 4 'sát thủ' giấu mặt này
Sống khỏe - 1 ngày trướcGĐXH - Sau mỗi dịp Tết, câu hỏi "Đồ ăn thừa để qua đêm có ăn được không?" lại trở thành tâm điểm trên các bàn ăn. Nhiều người lo sợ độc tố, người lại sợ ung thư.
Thực phẩm rất quen thuộc trong ngày lễ Tết nhưng cần ăn đúng cách để tránh tăng cân
Bệnh thường gặp - 1 ngày trướcGĐXH - Giò bò là món ăn truyền thống quen thuộc trong ẩm thực Việt Nam, thường xuất hiện trên mâm cỗ ngày lễ, Tết và cả trong bữa ăn thường ngày. Tuy nhiên, theo các bác sĩ, dù có giá trị dinh dưỡng cao, giò bò vẫn cần được tiêu thụ với lượng hợp lý để tránh nguy cơ dư thừa năng lượng và tăng cân.
Mỹ đánh giá: Đột quỵ rất 'sợ' một loại nước rẻ hơn cốc trà đá, nhiều người Việt uống mỗi ngày mà chưa biết hết lợi ích
Sống khỏeGĐXH - Hóa ra loại nước này cũng mang lại nhiều lợi ích quan trọng cho sức khỏe.