Mỗi ngày 2 bát cơm và 50 "bát" thông tin tiêu cực

Bà Lê Hiền Đức sống tại Hà Nội số nhà 7, ngõ 56, phố Pháo Đài Láng.

Bà già hưu trí vượt qua 5 “ông lớn” của thế giới

Chuyến đi sang Châu Âu nhận giải thưởng Liêm chính ngày đầu năm 2008 đã để lại điều gì ấn tượng nhất đối với bà?

- Ấn tượng nhất là sự nồng nhiệt của nước Đức, người ta đón tiếp tôi vì quý mến tôi chứ không phải vì tôi là lãnh đạo. Người ta biết và trân trọng những việc tôi làm, sáng nay tôi nhận được email thăm hỏi của bà Huguette Labelle, Chủ tịch tổ chức Minh bạch Thế giới. Bà Labelle hứa sẽ tạo điều kiện tốt nhất cho công việc của tôi. 

Bà có thể cho biết vì sao tổ chức Minh bạch Thế giới biết đến những công việc chống tiêu cực của bà và trao giải thưởng Liêm chính cho bà?

- Những công việc của tôi được báo chí trong và ngoài nước đăng tải. Cornelia Abel - một thành viên trong tổ chức này đề cử tôi, mặc dù cô ấy và tôi không hề quen biết nhau.

Cuối cùng, tôi- một giáo viên Việt Nam đã về hưu và giáo sư Mark Pieth, một chuyên gia về tội phạm học và luật hình sự, là thành viên của Ủy ban Điều tra độc lập về Chương trình đổi dầu lấy lương thực của Liên Hợp Quốc, người có công khui ra vụ tiêu cực đổi dầu lấy lương thực ở Iraq, được nhận giải thưởng.

24 năm và cả núi thư nhờ... chống tham nhũng

Sau khi nghe tin mình được nhận giải, bà đã định không đi Berlin nhận giải thưởng. Vì sao vậy, thưa bà?

- Sau khi biết mình được trao giải thưởng Liêm chính của tổ chức Minh bạch Thế giới, tôi rất vui, nhưng đúng là tôi đã có ý định không đi Berlin nhận giải, vì thời điểm đó, nhiều vụ tiêu cực tôi đang theo đuổi sắp có kết luận, hoặc nhiều người vô tội đang chờ tôi đấu tranh đòi lại công bằng cho họ. Tôi sợ mình đi nhận giải, trong lúc tôi đi vắng, những người bị tôi vạch mặt ở nhà “đánh úp” khiến kết luận điều tra bị sai lạc hoặc có hành động bất ngờ đối với những người đang nhờ tôi đấu tranh đòi công bằng.

Bà bắt đầu đấu tranh chống tiêu cực từ khi nào?

- Gần 24 năm rồi. Vì những hoạt động chống tiêu cực này mà tôi bị gọi là “bà già lắm điều”, hay “bà già khó chịu”. Tôi đấu tranh không phải cho cá nhân tôi hay quyền lợi của người thân, người quen, bạn bè, con cái tôi, cũng không phải đấu tranh để lấy tiền công như người đi kiện thuê. Đấu tranh để đòi lại công lý, đòi lại lẽ phải, bênh vực những người bị chèn ép.

Rất nhiều người gọi điện, gửi thư, gửi email cho tôi nhờ đòi lại công bằng cho họ. Thư đã chất đống trong nhà tôi, thư từ khắp các vùng miền đất nước, từ việc lớn đến việc nhỏ, không phân biệt vùng miền.

Cứ chỗ nào tiêu cực, bất công, tham nhũng là tôi xông vào. Những chuyện tôi khui ra không có vụ nào tiền tỉ như vụ PMU 18, tôi gọi đó là những vụ “cò con”. Nho nhỏ thôi nhưng tôi đeo bám đến cùng, từ việc tham ô tiền ăn trưa của học sinh ở trường học, việc quan chức lợi dụng chức quyền đi học, bỏ ngày công lao động và trách nhiệm quản lý, để lấy bằng trang trí, đến việc bênh vực quyền lợi của một bé gái bị hiếp dâm mà thủ phạm vẫn nhởn nhơ ngoài vòng pháp luật.

Những chuyện “nho nhỏ” thế này, nhưng chúng ta không xử lý thì chúng sẽ chất đống lên, và dần dần sẽ trở thành bản chất của xã hội.

Bà Đức và Cornelia - người đã đề cử bà

Có thể đoạt Guiness VN vì bị vô số đe dọa từ bọn xấu

Là một giáo viên đã về hưu, lại sống một mình, bà không sợ sẽ bị trả thù khi chống tiêu cực?

- Tôi cho rằng mình có thể được đề cử Guiness Việt Nam vì từng “thưởng thức” nhiều loại khủng bố nhất: Khủng bố qua email, qua điện thoại, qua thư tay, thậm chí, bọn tiêu cực còn xông vào ngay giữa nhà.

Một buổi sáng, tôi bị gọi điện gần 50 lần, cứ 5 phút chuông điện thoại lại reo, nhấc máy lên, chỉ có một câu gọn lỏn: “Dừng việc chống tiêu cực lại đi, nếu không ra đường sẽ bị xe đâm”. Email gửi cho tôi cũng chỉ có một câu: “Để dành tiền mà mua quan tài”. Những người bị tôi phanh phui tiêu cực còn đặt vòng hoa ở trước cửa nhà tôi.

Bà có sợ không, thưa bà?

- Tôi không sợ, nhưng tôi cảnh giác. Ai cũng có quyền cảnh giác, đúng không? Tôi hạn chế việc đi ra ngoài một mình, đi đâu cũng có người bên cạnh.

Tôi cũng báo những việc này cho công an, chính quyền. Ngay việc tôi đi Berlin nhận giải thưởng Liêm chính tôi cũng phải bí mật vì cảnh giác. Chiều lên máy bay, buổi sáng tôi còn gọi điện cho đồng chí Phó Giám đốc CA thành phố để đảm bảo an toàn cho cá nhân tôi.

“Nướng” hết tiền túi vào sự nghiệp chống tiêu cực

Giải thưởng Liêm chính bao gồm những gì, thưa bà?

- Chuyến đi này tôi tiết kiệm cho tổ chức Minh bạch Thế giới được một suất đi. Họ cho tôi hai suất, một suất đi theo giúp đỡ, nhưng tôi đi một mình, sang Châu Âu nhờ cô cháu ở bên đó làm phiên dịch hộ.

Trừ tiền vé máy bay, đi lại ở Berlin, giải thưởng chỉ là một bó hoa và một khối nhiều lớp thủy tinh trong suốt xếp chồng lên nhau, liêm chính mà!

Chỉ thế thôi, giải thưởng không bao gồm tiền, nhưng chuyến đi đem lại cho tôi nhiều niềm vui. Vui nhất là nhiều người Việt Nam ở nước ngoài cũng biết việc tôi được trao giải thưởng này.

Cô bạn của cháu tôi đang ở Bỉ, gọi điện đến nhà, cháu tôi nói nhà đang có khách ở Việt Nam sang, cô bạn kia hỏi: Sang thăm hay đi du lịch, cháu tôi trả lời, sang nhận giải thưởng. Thế là cô bạn kia reo lên: “Có phải là bà Lê Hiền Đức nhận giải thưởng Liêm chính không”. Vui lắm.

Có cơ quan “đá” tôi như “đá bóng”

Chống tiêu cực đòi hỏi dũng cảm và kiên trì, bà đã vấp phải những khó khăn gì trong công việc bà đang theo đuổi?

- Có những cán bộ liêm khiết, biết lắng nghe ý kiến của dân. Đó là nhiều lãnh đạo TƯ. Phó Thủ tướng Trương Vĩnh Trọng, bận là thế cũng sắp xếp thời gian để nghe ý kiến phản ánh của một người dân như tôi. Ví dụ như Ban kiểm tra Đảng TP. Hà Nội hay Bộ Nội vụ biết lắng nghe thông tin chống tiêu cực của dân, tôi gọi điện tới đều xếp thời gian tiếp tôi, hoặc cử cán bộ tới tận nhà tôi làm việc. Đó là những cán bộ cấp cao, còn cán bộ cấp thành phố, quận, huyện, một số người lắng nghe, nghiêm túc xử lý, song cũng có nhiều cán bộ trốn tránh trách nhiệm. Gọi điện thì kêu bận, kêu đi công tác, người nọ đùn đẩy trách nhiệm cho người kia. Một cơ quan cấp thành phố có hai trụ sở làm việc, tôi có việc lên phản ánh thông tin tiêu cực cho cơ quan này. Thế mà đến trụ sở nọ, người ta chỉ tôi sang trụ sở kia. Một ngày 14 lần tôi đi đi về về từ trụ sở bên này sang trụ sở bên kia, buổi sáng đi 8 lượt, buổi chiều đi 6 lượt. Cuối cùng không ai tiếp tôi, né tránh tôi. Họ biến tôi thành “quả bóng, đá từ chân người nọ sang chân người kia”.

Lại có người hèn đến mức, tôi gọi điện không dám trả lời, bảo với tôi rằng: “Bác nhầm máy rồi”.

Một mình dùng 4 điện thoại chỉ để nghe... tố cáo

Con cháu bà có ủng hộ bà trong công việc chống tiêu cực không?

- Tôi có một gia đình hạnh phúc, con cháu tôi không để tôi thiếu thứ gì. Một mình tôi sống trong ngôi nhà 3 tầng khang trang, thích mũ len có mũ len, thích quần nhung có quần nhung, thích áo bông, có ngay áo bông, thích gì có nấy, con cháu sẵn sàng mua và mang sang ngay cho tôi. Chúng nó tạo cho tôi điều kiện sống đầy đủ, không thiếu thứ gì, nhưng chúng nó bảo nhau không cho tôi tiền, vì có bao nhiêu tiền, tôi “nướng” hết vào công cuộc chống tiêu cực, từ thư từ, điện thoại đến Internet.

Nhà tôi có tới 4 cái điện thoại phục vụ cho công việc chống tiêu cực, thẻ điện thoại thì hàng tập dầy. Lúc nào tôi cũng ôm điện thoại trong tay, hết cái nọ là ôm cái kia gọi luôn.

Lương hưu của tôi hơn một triệu đồng/ tháng nhưng đừng hòng nghĩ đến việc tiêu dùng cho cá nhân tôi, một ngày tôi tiêu hết 5, 6 chục ngàn cho việc gọi điện thoại, rồi tiền đi lại, tiền tem thư, tiền Internet. Có những lúc trong túi chỉ còn 2 ngàn đồng, không đủ tiền đi xe bus đến lĩnh lương hưu, thì lại có người lĩnh hộ đem về cho.

Con cái, bạn bè, cộng sự đến nhà chơi, thấy tôi chưa có thức ăn, mua cho tôi bìa đậu, lạng thịt rồi ở lại ăn với tôi cho vui. Tôi ăn mỗi bữa chỉ một bát cơm chứ đâu có nhiều nhặn gì, nên có người đùa tôi: Bà lúc nào cũng no vì mỗi ngày ăn đến 100 bát tiêu cực.

Sau khi đi nhận giải thưởng ở Berlin, công việc của bà có gì thay đổi không, thưa bà?

- Tôi về nhà hôm trước, hôm sau đã bận bù đầu vì công việc. Mọi người gọi điện hỏi thăm, chúc mừng, người mới đến nhờ giúp đỡ, người cũ gọi điện, viết thư thông báo tình hình. Tôi thấy vững tin và vui hơn vì thế giới ở cách xa tôi bao nhiêu cây số vẫn biết và trân trọng việc tôi làm. Tôi sẽ vẫn cố gắng hết sức để góp phần vào công cuộc chống tiêu cực, đem lại công bằng và trong sạch cho đất nước thân yêu của chúng ta.

Chân thành cảm ơn và chúc bà sức khỏe.

Phương Đạt