Một người đi học, cả nhà “bở hơi tai”

Theo Thông tư số 29 liên bộ: GD&ĐT, Tài chính, LĐ-TB&XH (ngày 15/11/2010) hướng dẫn Nghị định 49/2010/NĐ-CP về thực hiện miễn, giảm học phí, hỗ trợ chi phí học tập đối với hệ thống giáo dục quốc dân từ năm học 2010-2011 đến năm học 2014-2015, tất cả sinh viên hệ chính quy, các trường ĐH, CĐ công lập sẽ được miễn, giảm học phí vẫn phải đóng 100% học phí tại trường và nhận lại tiền hỗ trợ học phí tại địa phương. Sau 1 năm triển khai theo quy định mới, nhiều sinh viên và phụ huynh cảm thấy rất "phiền" bởi quy trình thủ tục hành chính có phần "lòng vòng", nhất là những sinh viên ở tỉnh xa.

Mặc dù đã nắm vững quy trình thủ tục, nhưng Trần Thu Trang (Quan Hóa, Thanh Hóa), sinh viên năm 4, khoa Luật dân sự (ĐH Luật Hà Nội) vẫn còn cảm thấy bối rối. Trang cho biết: "Năm ngoái, em suýt chút nữa không được thi học kỳ bởi cứ nghĩ không phải đóng học phí vì em là con bệnh binh 41%, gần đến lúc thi mới biết vẫn phải đóng. May mà "xoay" kịp để được thi. Em thấy rất phiền hà với quy trình thủ tục mới. Đã là miễn giảm học phí thì thực hiện như trước là được rồi, nghỉ hè về quê xin xác nhận ở xã, rồi nộp cho trường là xong. Đằng này, giờ lại phải chuẩn bị tiền sẵn từ quê mang lên đóng cho trường, sau đó phải xin dấu xác nhận của trường mang về quê để làm các thủ tục".

Thủ tục miễn, giảm hoặc phí vẫn còn gây nhiều khó khăn cho học sinh, sinh viên. Ảnh: Chí Cường

Còn Hà Công Thắng (Phù Yên, Sơn La), sinh viên năm 3, khoa Công nghệ sinh học và thực phẩm (ĐH Bách Khoa Hà Nội) cho rằng: "Quy trình thủ tục khá rắc rối. Em thuộc diện dân tộc thiểu số, hộ cận nghèo được miễn học phí. Ngoài việc xin giấy xác nhận ở trường như các bạn, em còn phải phải chờ đợt bình xét hộ nghèo ở xã. Nếu không được bình xét, coi như mất công đi làm thủ tục".

 

Theo Quy định, các đối tượng được miễn, giảm học phí sẽ phải làm đơn đề nghị cấp tiền hỗ trợ miễn giảm học phí, cùng xác nhận của cơ sở giáo dục nghề nghiệp và ĐH, trong đó nêu rõ số tiền học phí hàng tháng. Sau đó tiếp tục hoàn chỉnh hồ sơ gồm bản công chứng các loại giấy tờ có liên quan. Quá trình làm việc tại địa phương, cha mẹ có thể thay sinh viên làm các thủ tục còn lại cũng như nộp hồ sơ tại Phòng LĐ-TB&XH chờ giải quyết.

 
Như vậy, quá trình làm các thủ tục không chỉ vất vả cho các sinh viên mà còn phiền phức sang cả người nhà. Nguyễn Văn Hưng (Yên Hưng, Quảng Ninh), sinh viên năm 3, khoa Quản lý Kinh tế (ĐH Kinh tế quốc dân) cho biết: "Mỗi lần em gửi đơn xác nhận về nhà qua xe ô tô khách, bố em lại đạp xe hoặc đi xe ôm từ xã ra tận bến xe huyện để lấy. Chưa hết, còn phải về xã để hoàn thiện hồ sơ, rồi lại lên Phòng LĐ-TB&XH của huyện để nộp. Chờ đến khi có tiền lại phải đi lấy".

Không chỉ gặp khó khăn trong khâu thủ tục, nhiều địa phương còn chậm trễ trong việc xét duyệt, cấp bù tiền học phí cho sinh viên. Theo sinh viên Trần Thu Trang: "Việc xét duyệt hồ sơ ở huyện cũng rất lâu. Một mặt em vẫn phải đóng học phí như các bạn khác, xong rồi chờ đợi rất lâu mới lấy lại được tiền cấp bù học phí mà mình đã đóng. Sau đúng 1 năm em mới nhận được tiền học phí của học kỳ I năm trước, còn 1,5 triệu đồng của học kỳ II đến giờ vẫn chưa nhận được. Đầu năm học, phải đóng học phí, tiền nhà trọ, mua sách vở, tiền sinh hoạt... Trong khi vẫn chưa vay được tiền tín dụng HSSV ở xã, để chuẩn bị tiền học cho em, bố mẹ phải đi vay "nóng" với lãi suất cao".

Cũng theo quy định, tiền hỗ trợ miễn, giảm học phí đối với HSSV chính quy tại các cơ sở giáo dục nghề nghiệp, giáo dục đại học công lập được cấp 10 tháng/năm theo kỳ hạn: Lần 1, cấp vào tháng 9 hoặc tháng 10. Lần 2, cấp vào tháng 3 hoặc tháng 4 hàng năm. Tuy nhiên, thực tế ở nhiều địa phương cho thấy, bên cạnh việc "chóng mặt" lo thủ tục, các sinh viên phải tiếp tục "dài cổ" chờ tiền cấp bù học phí.

 

HSSV được miễn học phí, bao gồm: Người có công với cách mạng, thân nhân người có công với cách mạng; Có cha mẹ thường trú tại các xã biên giới, vùng cao, hải đảo và các xã đặc biệt khó khăn; Mồ côi cả cha lẫn mẹ không nơi nương tựa hoặc bị tàn tật, khuyết tật có khó khăn về kinh tế; Học hệ cử tuyển; Học tại cơ sở đào tạo nghề nghiệp và ĐH là người dân tộc thiểu số thuộc hộ nghèo và hộ có thu nhập tối đa bằng 150% hộ nghèo. HSSV được giảm học phí, bao gồm: Giảm 70% học phí các chuyên ngành nhã nhạc cung đình, chèo, tuồng, cải lương, múa, xiếc và một số chuyên ngành, nghề nặng nhọc, độc hại. Giảm 50% học phí cho con cán bộ, công nhân, viên chức mà cha hoặc mẹ bị tai nạn lao động hoặc mắc bệnh nghề nghiệp được hưởng trợ cấp thường xuyên.   (Nguồn: Nghị định 49/2010/NĐ-CP)

 

Ngô Quang Huy