Mùa hè, trăm mối lo tai nạn thương tích trẻ em

BS Nguyễn Thống thăm khám một bé gái ở Hà Nội bị bỏng khi vừa nghỉ hè. Ảnh: T.Nguyên

Người lớn bất cẩn, con trẻ gặp tai nạn thương tâm

ThS.BS Lê Ngọc Duy, Phó Trưởng khoa Cấp cứu – Chống độc (Bệnh viện Nhi Trung ương) cho hay, mỗi năm, Khoa tiếp nhận từ 1.100 - 2.000 trường hợp trẻ bị tai nạn thương tích và thường có dấu hiệu gia tăng vào mùa hè. Trong đó, có những trường hợp rất thương tâm.

Điển hình như trong tháng 5 vừa qua, Bệnh viện Nhi Trung ương tiếp nhận trường hợp bé L.B.V (2 tuổi, ở Cao Bằng) nhập viện trong tình trạng khó thở, ho, suy hô hấp, nôn nhiều, đau bụng... Theo chia sẻ của gia đình, khi phát hiện bé uống một chai nước nghi hóa chất nhặt được ngoài đường, gia đình vội đưa bé đến cơ sở y tế địa phương sơ cứu, rồi chuyển tới Bệnh viện Nhi Trung ương. Thăm khám và xét nghiệm phát hiện cháu bị chảy máu đường tiêu hóa. Các bác sĩ nghi ngờ bé uống phải hóa chất là ngộ độc thuốc diệt cỏ.

Một trường hợp khác ở Hà Nội là bé P.P.T (3 tuổi) được gia đình đưa vào viện cấp cứu trong tình trạng nôn, ho liên tục, miệng nồng nặc mùi dầu hỏa vì đã uống một lượng lớn dầu vào bụng và có dấu hiệu viêm phổi. Theo người nhà bệnh nhi, trong lúc tự chơi một mình, không có người lớn giám sát, khi khát nước, cháu đã lấy một chai đựng chất lỏng ở bên cạnh để uống, rất không may chai này lại chứa toàn dầu hỏa.

Tại Khoa Bỏng, Bệnh viện Đa khoa Xanh Pôn, BS Nguyễn Thống, Trưởng khoa cho biết, cứ đến hè là Khoa Bỏng luôn trong tình trạng kín chỗ, 60-70% bệnh nhân nằm viện là trẻ nhỏ. “Nếu trong năm học, thường xuyên trẻ dưới 1,5 tuổi nhập viện vì bỏng, thì đến ngày hè, trẻ ở tuổi lớn hơn (tiểu học) lại hay bị bỏng. Các cháu thường bị bỏng nhiệt (nước sôi, cồn...), bỏng điện (sờ vào các dây điện hở, các thiết bị hở điện…). Khoa mới tiếp nhận một bé trai 10 tuổi (ở Hà Nội) bị bỏng cồn. Khi bố nướng mực ăn liên hoan, do không để ý con đứng gần đó đã “hứng” ngay lửa cồn táp vào toàn thân”, BS Nguyễn Thống cho biết.

Tương tự, tại Khoa Nội soi (Bệnh viện Nhi Trung ương), BS Phan Thị Hiền chia sẻ, Khoa thường xuyên tiếp nhận nhiều trẻ nhập viện do hóc dị vật, thậm chí có tuần tới 4-5 trường hợp. Dị vật thường là đồng xu, đồ chơi, cúc áo, hạt vòng, viên bi… Cá biệt, có một số trường hợp trẻ còn nuốt cả những vật sắc nhọn như: Đinh vít, dây xích, mẩu nhựa đồ chơi… dễ gây thủng thực quản. Những trường hợp này đều là các trẻ nhỏ từ 1-3 tuổi đang độ tò mò, thích khám phá mọi sự vật xung quanh. Khi người lớn bất cẩn, không giám sát các bé là dễ xảy ra tai nạn.

Báo động đuối nước trên cạn

Cũng theo BS Lê Ngọc Duy, vào mùa hè trẻ thường thích đi bơi. Đây cũng là thời điểm số trẻ cấp cứu do đuối nước tăng lên. Đuối nước thường xảy ra rất nhanh, nếu phát hiện muộn, rất khó cứu hoặc cứu được cũng để lại di chứng ở não, hệ thần kinh hoặc sống thực vật. Ngay cả những dụng cụ chứa nước trong gia đình như lu, vại, bể chứa nước, bồn tắm… cũng là những mối hiểm họa. Mới đây, bệnh viện tiếp nhận trường hợp bé gái N.N.T (8 tuổi ở Hà Nội) tử vong vì đuối nước khi tắm bồn.

Đặc biệt, thời gian gần đây, các bác sĩ cảnh báo tình trạng cấp cứu đuối nước trên cạn. Có thể hiểu là trẻ bị đuối nước nhưng không ở ngay trong môi trường nước, mà sau khi rời môi trường này. Đuối cạn xảy ra khi trẻ đang chơi đùa trong nước thì vô tình bị sặc nước hoặc suýt chết đuối mà được cứu sống. Sau những cơn ho sặc, trẻ tưởng như không sao và trở lại vui chơi, sinh hoạt bình thường. Tuy nhiên nhiều giờ sau, cha mẹ có thể quan sát thấy biểu hiện khó thở, đau tức ngực, ho, mệt lả, khò khè, bóng nước trong miệng. Nguyên nhân là do chất lỏng tích tụ bên trong phổi, ban đầu chưa biểu hiện triệu chứng nhưng về sau, phổi bị kích thích tiết ra dịch và dẫn tới hiện tượng phù phổi, làm trẻ khó thở hoặc không thể thở được, có thể gây tổn thương não. Nếu sau khi trẻ có vui chơi dưới nước trong ngày, phát hiện những triệu chứng trên, cha mẹ cần ngay lập tức đưa trẻ tới phòng cấp cứu, bởi thời gian là yếu tố rất quan trọng trong điều trị đuối cạn, nhất là để can thiệp nội khoa khi trẻ phù phổi.

Đề cập đến tai nạn do hóc dị vật, theo PGS.TS Nguyễn Tiến Dũng, nguyên Trưởng khoa Nhi (Bệnh viện Bạch Mai), khi hóc dị vật đường thở sẽ dẫn đến ngưng tim, ngưng thở. Trong vòng 3 - 4 phút, trẻ sẽ bị chết não và quá 10 phút không thể cứu chữa. Do đó, khi phát hiện trẻ hóc dị vật, ngay lập tức cho nạn nhân nằm sấp dọc trên một tay của người lớn (nếu trẻ nặng thì đặt lên chân), giữ cổ thẳng, để đầu chúc xuống, vỗ giữa lưng (chỗ giữa 2 xương bả vai) khoảng 5 cái để tạo áp lực lồng ngực, kích thích ho nhằm đẩy dị vật ra ngoài. Còn khi trẻ ngưng thở, cần hô hấp nhân tạo liên tục kể cả trên đường đến bệnh viện. PGS.TS Nguyễn Tiến Dũng tuyệt đối lưu ý, không dùng tay móc dị vật trong miệng vì có thể đẩy dị vật vào sâu hơn, thậm chí khiến trẻ ngừng thở ngay lập tức. Không được đặt trẻ nằm ngửa, vuốt xuôi ngực vì dị vật sẽ rơi vào sâu hơn, thậm chí vào phổi.

Thu Nguyên