“Ném tiền qua cửa sổ” để gây ô nhiễm

Dây chuyền được Nhà nước đầu tư 208 tỉ đồng đang “đắp chiếu” và khó có khả năng khắc phục. Trong khi đó, các bên đang tìm cách đổ trách nhiệm “quả tạ” này cho nhau.

 

Ném tiền qua cửa sổ

 

Công ty Supe - nơi có dây chuyền sản xuất trị giá hơn 200 tỷ đồng bị “đắp chiếu”.

 

Trong thời gian này, nhiều người dân xung quanh Công ty Supe phản ánh với Báo GĐ&XH về việc lãnh đạo cơ quan này đang gây lãng phí tài sản Nhà nước với giá trị trên 200 tỷ đồng. Không những thế, đây là điểm nóng của việc ô nhiễm nhưng lại bị “tiếp lửa” thêm bởi dây chuyền sản xuất phân lân nung chảy. Dây chuyền này do Supe làm chủ đầu tư và Công ty cổ phần thiết kế công nghiệp hóa chất (Ceco) là đơn vị tư vấn giám sát. Mặc dù được phê duyệt từ cuối năm 2008 với 10 gói thầu xây lắp, 1 gói thầu tư vấn nhưng đến tháng 4/2010 mới đưa vào vận hành. Ngay sau khi chạy thử nghiệm, dây chuyền trị giá 208 tỷ này đã gặp “phốt”.

 

Theo cơ quan chức năng tỉnh Phú Thọ kiểm tra thì dây chuyền này gây ô nhiễm ghê gớm. Tại kết luận đánh giá tác động môi trường của cơ quan chuyên môn thì nồng độ khí Co, H2S. HS... vượt quá tiêu chuẩn cho phép từ 2,5 đến 10 lần. Sức khỏe của người dân bị đe dọa nghiêm trọng. Một người dân (xin được giấu tên) cho biết: “Nếu dây chuyền này tiếp tục chạy thì tôi sẽ chuyển nhà. Bao nhiêu năm nay, chúng tôi đã khổ sở vì sự ô nhiễm do Supe gây ra. Khi dây chuyền phân lân nung chảy chạy thử, rất nhiều mùi khó chịu bốc lên. Không khí ngột ngạt vô cùng. Với nồng độ khí Co, H2S. HS... cao như thế, bệnh tật sẽ đến với chúng tôi là điều chắc chắn. Làng ung thư Thạch Sơn vẫn chưa giải quyết được triệt để, nay lại ô nhiễm không khí như thế này thì chúng tôi sống sao nổi”.

 

Làm việc với phóng viên Báo GĐ&XH, ông Nguyễn Bá Nhọn, Phó TGĐ Công ty Supe thừa nhận việc nồng độ khí Co, H2S. HS... vượt quá tiêu chuẩn cho phép từ 2,5 đến 10 lần là đúng sự thật. Khi chúng tôi đưa ra những tài liệu sát thực, ông Nhọn đã bộc bạch: “Dây chuyền này ngay khi mới vận hành đã bộc lộ những hạn chế về năng suất lao động cũng như khí thải. Việc ảnh hưởng đến môi trường là có. Để đảm bảo việc khắc phục sự cố cũng như giải quyết vấn đề an toàn sức khỏe cho người dân, Supe đã đầu tư thêm nhiều tỷ đồng để khắc phục. Tuy vậy, dây chuyền vẫn chưa thể hoạt động trở lại vì chưa đạt được nhiều tiêu chuẩn như thiết kế dự án ban đầu đặt ra. Giải pháp tức thời là cho dây chuyền ngừng sản xuất để chờ xử lý. Nhiều trách nhiệm thuộc về đơn vị tư vấn giám sát”.

 

Nhà nước thiệt hại vì chủ đầu tư “lờ” luật

 

Qua tìm hiểu chúng tôi được biết, sở dĩ hàng trăm tỷ đồng của nhà nước bị “đắp chiếu” là do hệ thống chắp vá, không tuân thủ những thông số kỹ thuật ban đầu đặt ra. Những công nhân vận hành dây chuyền chưa chuyên nghiệp nên hiệu quả không đạt được. Với những nguyên nhân như vậy, một dây chuyền với năng suất hàng trăm nghìn tấn phân lân/năm đã “nằm ngủ”. Nhà nước đã phải gánh chịu những hậu quả kinh tế khổng lồ từ những việc làm tắc trách trên.

 

Chúng tôi đã làm việc với lãnh đạo Công ty cổ phần thiết kế công nghiệp hóa chất (Ceco), đơn vị tư vấn giám sát việc thi công dây chuyền trị giá 208 tỷ đồng trên. Lãnh đạo công ty này thừa nhận đã ký hợp đồng “tư vấn giám sát” trị giá 5 tỷ đồng với Supe. Trong quá trình làm việc, Ceco đã phát hiện ra rất nhiều lỗi kỹ thuật và đã ngay lập tức báo cáo với chủ đầu tư. Tuy nhiên, chủ đầu tư vẫn bỏ qua những quy định kỹ thuật. Theo Ceco, với “quyền năng có hạn” của đơn vị tư vấn giám sát, chủ đầu tư không nghe theo cũng đành chịu. Đơn vị này cho rằng cần phải có thêm 30 tỷ đồng nữa đầu tư khắc phục sự cố thì dây chuyền sản xuất phân lân nung chảy trên mới có thể vận hành được.

 

Theo nhiều chuyên gia, ngay từ ban đầu, hệ thống máy móc trên đã không tuân thủ những thông số kỹ thuật thì khó có thể khắc phục được. Mỗi tháng, nhà nước đã thiệt hại nhiều tỷ đồng khi dây chuyền này bị “đắp chiếu”. Được biết, cơ quan công an đã có những động thái ban đầu để điều tra những khuất tất xung quanh dự án nhiều tai tiếng này.

 

 

Thanh Ngọc