Người bỏ ô tô dồn tiền mua cây

Cây cảnh có thế "độc" hoặc mọc trên các khối đá tự nhiên một cách kỳ lạ không phải là quá hiếm, nhưng cây sanh ôm trọn cả hang đá ở một nhà thờ Thiên Chúa giáo thì có lẽ không nhiều người biết.

 

Cây cảnh đặc biệt này là của anh Nguyễn Cảnh Hiến (45 tuổi), ở phố Động, xã Liêm Cần, huyện Thanh Liêm, Hà Nam. Cây cảnh này từng gây xôn xao giới chơi cây cảnh xứ Bắc một thời gian dài.

 

Anh Hiến và ông Đinh Hòa đang nghiên cứu tạo thế mới cho cây. Ảnh: P.V

 

 

Anh Nguyễn Cảnh Hiến vốn tốt nghiệp trường Trung cấp Thủy lợi, từng có nhiều năm làm dự án ở vùng núi Tây Bắc. Tuy nhiên, do mang nhiều duyên nợ với cây và đá cảnh nên năm 1990, anh đã quyết định không đầu quân cho một cơ quan nhà nước nào nữa mà theo nghiệp của bố mình. Bố anh là Nguyễn Cảnh Hưng (Chủ tịch Hội sinh vật cảnh Hà Nam), người có nhiều công lao đưa nghề trồng cây cảnh, chế tác đá cảnh và gỗ lũa ở phố Động nói riêng và Hà Nam nói chung phát triển mạnh mẽ như ngày nay.

Tháng 6, trời Hà Nam nắng như đổ lửa. rất may là cơn mưa giông bất chợt, chỉ kéo dài trong gần 45 phút đã đủ khiến không khí phố Động mát mẻ hẳn. Vườn cây cảnh bạc tỷ của "đại gia cây cảnh" Nguyễn Cảnh Hiến (một trong những "tay chơi" cây cảnh nổi tiếng nhất nhì Hà Nam - PV) như cũng bừng lên một sức sống mới. Chủ nhân dù đang khá bận với việc tạo thế cho một cây đa Nhật Bản xong vẫn cùng ông Đinh Hòa (Phó chủ tịch Hội sinh vật cảnh Hà Nam) đích thân dẫn chúng tôi đến ngắm cây sanh đặc biệt.

Trong khuôn viên rộng chừng nửa hecta, ngổn ngang với đủ các loại cây cảnh, chậu cảnh, đá cảnh, vật trang trí... cây sanh đặc biệt này nổi bật hẳn lên với dáng vững chãi, cành lá xum xuê, gốc cây lớn nhất vườn cảnh. Ở phần gốc, những chiếc rễ xù xì, cằn cỗi mang nhiều hình thù của rắn, kỳ đà, cá sấu... uốn lượn ngộ nghĩnh, ôm trọn lấy hang đá bên trong.

Chủ nhân kể: Năm 2008, khi anh vừa rút tiền từ ngân hàng về để chuẩn bị cùng vợ lên Hà Nội tậu một chiếc xe hơi nhằm phục vụ cho việc giao dịch và gặp gỡ khách hàng ở xa, thì nhận được tin Nhà thờ Cao Đà (Lý Nhân - Hà Nam) đang định bán một cây sanh cổ thụ. Ngay lập tức, anh bàn với vợ hoãn chuyến lên Hà Nội mua xe hơi để đến xem cây. Khi vừa nhìn thấy cây sanh, anh Hiến đã như bị hút hồn.

"Người chơi cây cảnh lâu năm, chỉ cần nhìn cái thế của cây là đã có thể biết được cây này cổ hay kim, dáng đẹp hay dáng xấu, có thể tạo được dáng mới hay không thể. Chính vì thế, khi nhìn thấy cây sanh này là tôi nghĩ: Nó phải thuộc về mình..."- anh Hiến hồ hởi.

Không chần chừ, anh đặt vấn đề với Ban quản lí nhà thờ và được họ đồng ý bán lại với giá 300 triệu đồng. Thực ra, trước đây từng có rất nhiều người đến đặt vấn đề mua lại cây sanh này với giá cao hơn nhưng Ban quản lí lại không muốn bán vì lúc đó nhà thờ chưa có ý định xây mới. Sau đó, có người mua rồi nhưng không thể vận chuyển được nên phải trả lại. Cũng chính vì lẽ đó mà anh Hiến đã không để tuột mất cơ hội này, dồn toàn bộ số tiền định mua xe để mua cây. Cho đến bây giờ, anh Hiến vẫn luôn xem việc mình có được  cây sanh hiếm lạ này là một "đại duyên" lạ lùng.

"Ngắm cây, tôi "kết ngay", thế là mang hết tiền mua xe ra trả. Hơn năm sau, bán bớt mấy cây trong vườn rồi vay mượn bạn bè một ít nữa mới mua được mua con xe mới" - anh Hiến thật thà.

Sổ sách nhà thờ Cao Đà ghi chép lại, cây sanh này vốn được một giáo dân trồng vào năm 1940. Tính đến nay cây đã có hơn 70 năm tuổi đời. Lúc đầu, cây được trồng trên nóc hang đá (nơi đặt tượng hình Đức mẹ Maria và Đức chúa Giêsu) với mục đích tôn thêm vẻ hoang sơ của hang. Nhưng do môi trường thổ nhưỡng ở đó tốt nên cây phát triển rất nhanh. Chỉ sau 10 năm cây đã cao tới 4m, cành lá xum xuê. Hàng năm, vào mùa Giáng sinh, người của Nhà thờ phải cưa bớt cành, lá để cây bớt rậm rạp.

 50 năm sau, rễ cây đã ôm trùm cả hang đá. Hang đá vốn dĩ được xây dựng từ trước năm 1940 bằng đá xanh, gạch đỏ và vôi... nên rất thuận lợi cho rễ cây bén và len sâu vào từng thớ gạch, khe hở. Cũng vì lẽ đó, không tính hàng chùm rễ phụ thì mỗi rễ chính của cây sanh này cũng phải một người ôm mới xuể. Còn nếu muốn ôm trọn gốc cây thì phải huy động tới 8 người lớn nắm tay nhau vòng quanh.

 

Cùng với một hang chính thì gốc cây còn có rất nhiều hang nhỏ, phủ kín rêu xanh. Ảnh: P.V

Cận cảnh miệng hang chính. Ảnh: PV

Rễ cây chằng chịt, ôm trọn lấy hang đá, rất kiên cố và đồ sộ. Ảnh: PV

"Cây chúa"

Anh Hiến kể, mua được rồi nhưng đưa được cây ra khỏi khu vực nhà thờ là cả một kỳ công bởi đoạn đường đi vào đây rất hẹp mà cây thì lại quá lớn.

"Lúc cho xe vào chở, tôi phải xin chính quyền và người dân để căng dây điện lên. Thậm chí phải đền bù cho bà con vì bị đứt dây. Mất một ngày để hai nhân công dùng cưa máy, cưa toàn bộ cành lá. Vận chuyển cây này về nhà phải huy động tới 5 người. Khi cẩu, cả cây và hang đá nặng hơn 2 tấn. Lúc vào cẩu ai cũng ái ngại vì đường vào cực kỳ hẹp, khó khăn muôn phần nhưng cuối cùng tôi đã đưa được cây về."- anh Hiến nói. Tuy có nhiều va đập trong quá trình vận chuyển nhưng do rễ cây bén sâu vào ôm chặt cả hang động nên không bị nứt rạn nhiều. Chỉ một số chỗ do quá lâu ngày nên lớp vữa xây bằng vôi bị bong ra nhưng anh Hiến đã cho trát lại bằng xi măng ngay sau đó.

Hang động nằm dưới gốc cây là hang nhân tạo, có hình bán nguyệt, miệng hang hẹp nhưng lại rất cao, lòng hang khá rộng và sâu. Rêu phong bám đầy lòng hang, trông rất cổ kính, sinh động. Từ khi mang cây về đến nay đã được 2 năm nhưng hang động vẫn để trống .Cây xanh này cũng được anh Hiến để phát triển tự nhiên vốn có.

Tuy nhiên, dự định của anh Hiến là sẽ uốn cây theo thế "lão mai đại thọ" (cây cổ thụ trường thọ vĩnh hằng) hoặc sẽ tận dụng mầm cây mới nhú lên ở phía bên trái hang động để tạo thế "lão mai sinh quý tử". "Nhìn cây hơi nặng nề một chút nhưng lại rất vững chắc, thể hiện sự trường tồn. Thế nên, nếu tạo thế cho cây theo hai tứ trên thì cây sẽ thuộc dạng đại hiếm ở Việt Nam" - anh Hiến cho hay.

Ngay sau khi anh đưa được cây sanh này về nhà, giới chơi cây cảnh ở Hà Nam được một phen xôn xao. Một số người thậm chí không tin là anh có thể mua được nên đến tận nhà. Nhiều đại gia cây cảnh tận Quảng Ninh, Thái Bình, Nam Định, Hà Nội, Hưng Yên... cũng tìm đến xem và ngỏ ý mua lại nhưng anh Hiến không bán.

"Có anh ở Hưng Yên lên xem thích quá trả tôi 800 triệu vào cuối năm 2009 nhưng tôi không bán. Đến năm 2010 cũng có hai anh dưới Quảng Ninh lên xem, xem đi, xem lại thích quá không muốn về. Hai anh này trả 2 tỷ 2 nhưng tôi cũng không bán. Mình là dân chơi cây kiêm cả dân buôn nhưng không phải cây nào cũng có thể bán được. Tôi mua được cây này là nhờ duyên lớn nên tôi xem nó là cây lộc. Nó cũng là cây cổ và lớn nhất khu vườn nên tôi muốn giữ nó lại làm cây chúa" - anh Hiến nói.

 

Hà Tùng Long