Người dân cần được chăm sóc sức khỏe sinh sản toàn diện nhất

Tại 38 tỉnh, thành đã có 98 góc thân thiện, 152 câu lạc bộ tư vấn về SKSS cho vị thành niên, thanh niên. Ảnh: Dương Ngọc

Ngại đến cơ sở y tế vì bị định kiến

Tại Hội thảo về các ưu tiên SKSS/KHHGĐ giai đoạn sau 2015 vừa diễn ra gần đây, GS.TS Nguyễn Viết Tiến, Thứ trưởng Bộ Y tế đã đánh giá công tác dân số, chăm sóc SKSS/KHHGĐ trong thời gian qua đạt được nhiều thành tựu quan trọng. Năm 2006, Việt Nam đạt mức sinh thay thế và đã duy trì liên tục trong 10 năm qua. Tỷ lệ sử dụng các biện pháp tránh thai luôn được duy trì ở mức cao (77,2%). Chất lượng chăm sóc sức khỏe bà mẹ, trẻ em cũng được cải thiện rõ rệt thông qua tỷ lệ phụ nữ sinh được cán bộ y tế đỡ, tỷ lệ phụ nữ được khám thai, tỷ lệ sàng lọc và chẩn đoán trước sinh, tỷ lệ sàng lọc và chẩn đoán sơ sinh…

Tuy nhiên, Thứ trưởng Nguyễn Viết Tiến cũng chỉ rõ: Công tác dân số, chăm sóc SKSS/KHHGĐ cũng đang đối diện với nhiều khó khăn như: Mức sinh còn khác biệt lớn giữa các địa phương; tỷ số tử vong mẹ và tỷ suất chết trẻ em cũng còn nhiều khác biệt giữa các vùng, miền; tử vong mẹ, trẻ sơ sinh ở khu vực miền núi vẫn còn cao; tỷ lệ quan hệ tình dục không an toàn, mang thai ngoài ý muốn và phá thai, mắc bệnh lây truyền qua đường tình dục ở vị thành niên, thanh niên ngày càng tăng trong khi hệ thống tổ chức bộ máy, nhân sự tuyến cơ sở còn nhiều hạn chế, đặc biệt là tuyến huyện…

Theo Ủy ban Quốc gia về Thanh niên Việt Nam, khoảng 10 - 20% trường hợp nạo phá thai là các cô gái chưa lập gia đình. Tuổi quan hệ tình dục của thanh niên cũng ngày càng sớm. Còn theo Quỹ Dân số Liên Hợp Quốc, tỷ lệ sinh con ở tuổi vị thành niên tại Việt Nam năm 2011 là 46/1.000. Tỷ lệ này cao hơn so với nhiều nước châu Á, trong đó có Myanmar với tỷ lệ 17,4; Malaysia 12 và Singapore 5,2.

Trên thực tế, thanh niên còn gặp nhiều khó khăn trong tiếp cận các thông tin và dịch vụ chăm sóc SKSS và tình dục thân thiện dành cho thanh niên. PGS.TS Lưu Thị Hồng, Vụ trưởng Vụ Sức khỏe  Bà mẹ và Trẻ em (Bộ Y tế) cũng chia sẻ, tại 38 tỉnh thành đã có 98 góc thân thiện, 152 CLB tư vấn về SKSS cho vị thành niên, thanh niên. Tuy nhiên, ở nhiều vùng sâu vùng xa, các đối tượng đặc thù như công nhân, người khuyết tật chưa được tiếp cận những thông tin này. Vị thành niên, thanh niên khi có thai ngoài ý muốn, các bệnh lây truyền qua đường tình dục thường tìm đến cơ sở tư nhân vì muốn làm nhanh, ít gặp mặt người lạ mà bất chấp nguy hiểm cho bản thân.

Tăng cường chăm sóc SKSS/KHHGĐ chất lượng cao

Trong Chương trình “Vì chất lượng cuộc sống” của Đài Truyền hình Việt Nam, TS Lê Cảnh Nhạc – Phó Tổng cục trưởng Tổng cục DS-KHHGĐ cho hay: Thanh niên di cư còn gặp nhiều thiệt thòi trong việc tiếp cận các dịch vụ chăm sóc SKSS, sức khỏe tình dục. TS Lê Cảnh Nhạc cũng cho biết, trong thời gian tới, Chiến lược quốc gia DS&SKSS giai đoạn 2011 – 2020 đề ra mục tiêu tập trung tăng tỉ lệ điểm cung cấp dịch vụ SKSS/KHHGĐ thân thiện cho vị thành niên, thanh niên lên 50% vào năm 2015 và 70% vào năm 2020 trong tổng các điểm cung cấp dịch vụ chăm sóc SKSS.

Một vấn đề rất đáng được quan tâm trong cung ứng dịch vụ chăm sóc SKSS/KHHGĐ  ở nước ta là việc đảm bảo hậu cần phương tiện tránh thai và cung cấp dịch vụ KHHGĐ trong thời gian tới. Hiện nay, quy mô dân số nữ trong độ tuổi sinh đẻ lớn, 24,7 triệu phụ nữ từ 15-49 tuổi, kéo theo nhu cầu về biện pháp tránh thai rất lớn. Do đó, trong thời gian tới cần tập trung đầu tư cho các tỉnh chưa đạt mức sinh thay thế, ưu tiên đối với những huyện có mức sinh cao, vùng đặc biệt khó khăn; đẩy mạnh xã hội hóa công tác dân số theo hướng Nhà nước bao cấp đối tượng chính sách và người dân sinh sống tại vùng sâu, vùng xa... Các đối tượng còn lại tự chi trả hoặc chi trả một phần.

Ngay cả nơi đã đạt mức sinh thay thế, mức sinh thấp cũng vẫn rất cần quan tâm đến việc cung cấp dịch vụ này nhằm đảm bảo mọi người dân đều được chăm sóc SKSS/KHHGĐ một cách tốt nhất, toàn diện và có chất lượng cao.

(Còn nữa)

Hà Thư/Báo Gia đình & Xã hội