Nguy cơ suy tuyến thượng thận nếu lạm dụng thuốc điều trị viêm mũi xoang
Viêm mũi xoang là bệnh lý tai mũi họng rất phổ biến tại Việt Nam hiện nay. Tuy nhiên, trên thực tế có nhiều người bệnh tự ý dùng thuốc điều trị tại nhà khiến bệnh dai dẳng, thậm chí gây ra những tác dụng phụ khôn lường, trong đó có suy tuyến thượng thận…
1. Một số biểu hiện đặc trưng của bệnh viêm mũi xoang
ThS. BSCKII Hà Minh Lợi, Trưởng khoa Mũi xoang, Bệnh viện Tai Mũi Họng Trung ương, viêm mũi xoang là bệnh lý rất phổ biến tại nước ta với các biểu hiện như:
- Ngạt mũi
- Chảy mũi
- Đau nhức vùng mặt
- Giảm khứu giác
- Ho…
Viêm mũi xoang được chia làm hai thể gồm viêm mũi xoang cấp tính và viêm mũi xoang mạn tính. Tùy vào tình trạng viêm mũi xoang cấp hay mạn tính, sẽ có phương pháp điều trị khác nhau. Bệnh nếu không được điều trị kịp thời có thể dẫn đến nhiều biến chứng nguy hiểm ảnh hưởng tới sức khỏe.
Viêm mũi xoang là bệnh lý tai mũi họng rất phổ biến tại nước ta hiện nay.
2. Các thuốc điều trị viêm mũi xoang cấp tính
ThS. BSCKII Hà Minh Lợi cho biết, viêm mũi xoang cấp thường do các nguyên nhân nhiễm virus, vi khuẩn, nhiễm lạnh, dị ứng… Người bệnh cần sử dụng thuốc trị theo chỉ định của bác sĩ, để làm giảm các triệu chứng, chăm sóc nâng cao thể trạng giúp bệnh nhanh chóng hồi phục.
- Thuốc hạ sốt: Người bệnh có thể sử dụng thuốc hạ sốt, giảm đau trong các trường hợp có triệu chứng đau nhức vùng mặt, trán trong đợt viêm mũi xoang cấp. Các loại thuốc thường sử dụng như acetaminophen, aspirin, ibuprofen… Lưu ý cần tham khảo ý kiến bác sĩ trước khi dùng aspirin hoặc ibuprofen cho bệnh nhân hen suyễn.
- Thuốc kháng sinh : Được chỉ định trong trường hợp viêm mũi xoang cấp tính do vi khuẩn. Tùy từng trường hợp cụ thể sẽ cân nhắc loại kháng sinh phù hợp. Thông thường kháng sinh được lựa chọn theo khuyến cáo của các nước trên thế giới cũng như Việt Nam là amoxicillin, sử dụng trong 7-10 ngày.
- Điều trị tại chỗ như xịt mũi, rửa mũi … giúp bệnh nhanh khỏi hơn. Người bệnh có thể tự rửa mũi tại nhà bằng nước muối sinh lý để làm sạch mũi, loại bỏ chất nhầy và giảm triệu chứng nghẹt. Ngoài ra, bác sĩ có thể chỉ định thuốc xịt mũi, nhỏ mũi có tác dụng co mạch, giảm viêm, thông mũi như naphazoline, phenylephrine… Tuy nhiên, những thuốc này không nên tự ý sử dụng hoặc dùng kéo dài, cần tuân thủ hướng dẫn của bác sĩ.
3. Thuốc điều trị viêm mũi xoang mạn tính
Tùy căn nguyên gây bệnh bác sĩ sẽ có phác đồ điều trị cụ thể. Các phương pháp điều trị viêm mũi xoang mạn tính bao gồm điều trị nội khoa (dùng thuốc) và điều trị ngoại khoa (phẫu thuật).
Trong điều trị nội khoa, bác sĩ có thể chỉ định các loại thuốc như:
- Thuốc chữa viêm xoang mũi có chứa corticoid dạng xịt hoặc uống: Tùy vào từng tình trạng mà bác sĩ sẽ chỉ định đường dùng corticoid phù hợp. Thuốc có tác dụng nhanh, giúp giảm các triệu chứng ngứa mũi, sổ mũi, nghẹt mũi... Tuy nhiên, thuốc có thể gây ra những tác dụng phụ không mong muốn, thâm chí nguy hiểm, nếu người bệnh không tuân thủ phác đồ của bác sĩ, lạm dụng thuốc.
- Thuốc kháng sinh : Thuốc kháng sinh cũng được chỉ định trong trường hợp viêm mũi xoang mạn tính do vi khuẩn. Việc lựa chọn loại kháng sinh nào, sẽ phụ thuộc vào mức độ bệnh cũng như tiền sử sử dụng kháng sinh ở mỗi bệnh nhân.
4. Nguy cơ suy tuyến thượng thận - một tai biến nguy hiểm trong sử dụng thuốc
Hiện nay, có nhiều người bệnh viêm mũi xoang không đi khám bác sĩ mà tự ý sử dụng các thuốc giảm triệu chứng nghẹt mũi, chảy nước mũi. Thông thường, hầu hết các loại thuốc này có chứa thành phần corticoid. Khi sử dụng, các triệu chứng có thể giảm bớt tức thời. Tuy nhiên, sử dụng kéo dài có thể gây ra những tác dụng phụ toàn thân, trong đó nguy hiểm nhất là suy tuyến thượng thận - ThS. BSCKII Hà Minh Lợi cảnh báo.
Tuyến thượng thận nằm trên hai quả thận. Phần vỏ tuyến thượng thận nằm ở bên ngoài, có nhiệm vụ tiết hormon corticosteroid để góp phần tham gia vào quá trình kiểm soát trao đổi chất, chức năng miễn dịch, viêm của cơ thể. Trong khi đó, phần tủy nằm ở bên trong có nhiệm vụ tiết các hormon để duy trì, ổn định nhịp tim và huyết áp ở mức bình thường.
Lạm dụng corticoid trong điều trị viêm mũi xoang, sử dụng kéo dài rồi ngừng thuốc đột ngột, sẽ gây rối loạn chức năng và ức chế hoạt động của tuyến thượng thận. Điều này làm cho tuyến thượng thận chưa thể hoạt động trở lại bình thường, giảm chức năng tiết hormon.
Người bệnh lạm dụng corticoid dẫn đến biến chứng suy tuyến thượng thận thường gặp các triệu chứng:
- Mệt mỏi, sụt cân, ăn kém
- Buồn nôn, nôn, đau bụng, tiêu chảy
- Sốt, đau đầu, tụt huyết áp, tụt đường huyết
- Rối loạn tâm thần, ý thức, thậm chí hôn mê, lơ mơ...
Để phòng tránh suy tuyến thượng thận, người bệnh không nên tự ý mua và dùng thuốc mà không có chỉ định của bác sĩ. Nếu phải dùng thuốc, cần tuyệt đối tuân theo hướng dẫn của bác sĩ, tránh lạm dụng hoặc ngưng dùng thuốc đột ngột.
Người phụ nữ 68 tuổi bị đột quỵ 2 lần trong chưa đầy 24 giờ vì cục máu đông 'đổi hướng'
Y tế - 51 phút trướcGĐXH - Sau khi dùng thuốc tiêu sợi huyết, bệnh nhân gần như hồi phục hoàn toàn nhưng chỉ 21 giờ sau lại đột ngột liệt nửa người do một cục máu đông mới từ tim tiếp tục di chuyển lên não.
Người đàn ông 65 tuổi suy gan, suy thận vì chủ quan với hở van tim
Sống khỏe - 3 giờ trướcGĐXH - Chủ quan với hở van tim, người đàn ông nhập viện trong tình trạng suy tim, mất bù kèm suy gan, suy thận và tổn thương đa cơ quan do biến chứng hở van tim kéo dài.
Ổi và chanh, loại quả nào chứa nhiều vitamin C hơn? Kết quả khiến nhiều người bất ngờ
Sống khỏe - 16 giờ trướcGĐXH - Nhiều người cho rằng chanh là một trong những loại quả giàu vitamin C nhất. Tuy nhiên, xét trên cùng khối lượng 100g, ổi mới là loại quả chứa lượng vitamin C vượt trội, cao gấp khoảng 4 lần chanh. Vậy mỗi loại mang lại những lợi ích gì cho sức khỏe và nên lựa chọn ra sao?
Người phụ nữ 49 tuổi tăng gần 30 kg trong một năm, bác sĩ chỉ rõ nguyên nhân đến từ chứng mất ngủ
Sống khỏe - 18 giờ trướcGĐXH - Thăm khám chuyên sâu về nguyên nhân tăng cân, bác sĩ phát hiện nguyên nhân không nằm ở chế độ ăn mà xuất phát từ tình trạng mất ngủ kéo dài và căng thẳng mạn tính.
Người già, U70 bật điều hòa ngủ cả đêm cần lưu ý điều này để không ảnh hưởng sức khỏe
Sống khỏe - 21 giờ trướcGĐXH - Các chuyên gia cho rằng sử dụng điều hòa đúng cách, không chỉ giúp người cao tuổi ngủ ngon hơn, hỗ trợ bảo vệ tim mạch, hạn chế nguy cơ sốc nhiệt và nâng cao chất lượng cuộc sống.
BHYT mở rộng quyền lợi từ 1/7: Hà Nội đang làm gì để gỡ rào cản tâm lý 'ngại' đến trạm y tế của người dân?
Y tế - 23 giờ trướcGĐXH - Bên cạnh việc mở rộng quyền lợi BHYT cho người dân, Hà Nội đang từng bước xây dựng mô hình "y tế cơ sở là nền tảng, bệnh viện là nơi dẫn dắt chuyên môn". Mục tiêu không chỉ là bảo đảm quyền lợi khám chữa bệnh mà còn tạo dựng niềm tin để người dân lựa chọn trạm y tế là nơi chăm sóc sức khỏe ban đầu.
8 thực phẩm nếu ăn đúng cách lại mang đến nhiều lợi ích bất ngờ cho sức khỏe
Bệnh thường gặp - 23 giờ trướcGĐXH - Khoai tây, sô cô la đen, trứng hay cà phê đều từng bị "gắn mác" không tốt cho sức khỏe nếu ăn quá liều lượng. Thực tế, nếu sử dụng đúng cách và với lượng phù hợp, đây đều là những thực phẩm giàu dinh dưỡng, mang lại nhiều lợi ích cho tim mạch, não bộ và hệ tiêu hóa.
Thực phẩm bẩn vẫn diễn biến phức tạp: 58 vụ ngộ độc, 10 người tử vong trong 6 tháng đầu năm
Y tế - 23 giờ trướcGĐXH - Trong 6 tháng đầu năm 2026, cả nước ghi nhận 58 vụ ngộ độc thực phẩm, khiến 1.573 người mắc và 10 người tử vong.
Đau bụng tưởng viêm dạ dày, người đàn ông đi khám phát hiện ruột thừa vỡ tạo ổ áp xe nguy hiểm
Sống khỏe - 1 ngày trướcGĐXH - Người bệnh nhập viện trong tình trạng viêm ruột thừa đã vỡ, hình thành ổ áp xe trong ổ bụng - biến chứng nguy hiểm có thể đe dọa sức khỏe nếu không được phát hiện và xử trí kịp thời.
Matcha có gây thiếu máu, thiếu sắt? Chuyên gia: Đừng vội kết luận chỉ từ một ly trà xanh
Bệnh thường gặp - 1 ngày trướcGĐXH - Gần đây, thông tin uống matcha thường xuyên có thể gây thiếu máu, thiếu sắt, thậm chí rụng tóc đang lan truyền trên mạng xã hội, khiến không ít người yêu thích loại thức uống này lo lắng. Tuy nhiên, theo các chuyên gia dinh dưỡng, đây là vấn đề cần được nhìn nhận đầy đủ hơn, bởi nguy cơ phụ thuộc vào cách sử dụng, chế độ ăn và tình trạng sức khỏe của mỗi người.
Đi bộ mỗi ngày nhưng đường huyết vẫn cao? 2 cách hạ đường huyết hiệu quả hơn đi bộ
Sống khỏeGĐXH - Nhiều người tin rằng chỉ cần đi bộ đều đặn mỗi ngày là có thể kiểm soát đường huyết. Tuy nhiên, các nghiên cứu gần đây cho thấy đi bộ với cường độ thông thường chỉ mang lại hiệu quả hạn chế. Hai hình thức vận động khác mới là "chìa khóa" giúp cải thiện độ nhạy insulin và ổn định đường huyết tốt hơn.
