Niềm vui xóm chài ven sông Lam
Giadinh.net - Triền sông thoai thoải, hàng chục chiếc thuyền neo đậu san sát bên nhau. Lâu lắm rồi, làng chài Giang Thủy, xã Thanh Giang, huyện Thanh Chương, Nghệ An mới có một ngày đông vui như thế. Lũ trẻ được lên bờ, chạy nhảy, đùa nghịch huyên náo cả bến sông.
 |
|
Truyền thông dân số ở Giang Thủy (Ảnh: H.Hà). |
Khổ vì đông con
Cha truyền con nối, bao đời, người dân làng chài ven sông Lam này vẫn miệt mài như thế, bám sông lần hồi kiếm kế sinh nhai. Mọi hoạt động của người dân vạn chài đều trên sông nước, nhưng mơ ước có nước sạch để tắm rửa, ăn uống lại luôn luôn thường trực. Không có nước “ngọt”, họ múc nước sông để cho cặn đất lắng xuống rồi gạn lấy nước trong để ăn. Cũng chính vì vậy, mà biết bao dịch bệnh đều xuất phát từ đây. Nước sông ngày càng ô nhiễm nặng nề. Cá tôm thưa dần. Cuộc sống của dân vạn chài lại càng thêm vất vả.
 |
|
Cộng tác viên Nguyễn Thị Dũng (ngồi thứ 3 từ trái sang) đang tuyên truyền chính sách DS-KHHGĐ tại hộ ông Nguyễn Thanh Việt. |
|
Ông Nguyễn Bảo Hùng - Chủ tịch xã Thanh Giang tâm sự: “Họ sống phụ thuộc hoàn toàn vào sông nước. Đàn ông thì quăng câu, thả lưới. Đàn bà, trẻ con thì mò cua, cào hến, nướng cá. Bữa nhiều thì đem đi chợ Phuống bòn ít tiền. Một bộ phận khác làm nghề xúc cát, sỏi thì luôn rời làng đi xa, khi Bến Thuỷ, Nam Đàn, Đô Lương, lúc ngược nguồn sông Cả Những ngày mưa bão, nước sông lên cao không chài lưới; đào đãi được, thì nhiều nhà phải nhịn đói. Đây là bộ phận dân cư có đời sống thấp nhất xã. Mức thu nhập trung bình cả xã là 8,3 triệu đồng/năm/người, nhưng họ thì chỉ có thu nhập từ 1,2 triệu đến 1,8 triệu/người/ năm là tối đa”. |
Chưa bao giờ xóm vạn chài Giang Thuỷ lại sáng và vui như thế. Ánh đèn từ sân khấu ngay trên bến sông hắt ra những con thuyền đang bồng bềnh trên sóng nước loang loáng, tròng trành. Từ mỗi con thuyền, ló ra những gương mặt đã bớt đi vẻ vất vả, mưa nắng, những đôi mắt lấp lánh, ấm áp... Những tiết mục văn nghệ của “văn công” xã tự biên tự diễn, xen kẽ với những bài truyền thông về dân số trở thành “đặc sản” được dân làng đón nhận nhiệt tình. Chiều nay, cán bộ trung tâm DS- KHHGĐ huyện và đội ngũ chuyên trách, cộng tác viên các xóm đã đến tận từng thuyền, thăm hỏi, thuyết phục và tư vấn các biện pháp, cung cấp các phương tiện tránh thai cho các gia đình. Nụ cười ngượng ngùng, vẻ xấu hổ đã biến mất, khi được nghe các cán bộ hướng dẫn biện pháp thực hiện KHHGĐ. Chị Trần Thị Liên (35 tuổi) tâm sự: “Vợ chồng tôi đã có 3 đứa, trai gái đều có cả rồi. Tôi không muốn sinh thêm nữa, vì đông con khổ lắm. Không có cho con ăn, mặc, học hành thì có tội. Lúc sinh xong đứa thứ 2 tôi đã muốn dừng, không đẻ nữa, nhưng rồi lại “vỡ” kế hoạch. Tôi sinh đứa thứ 3 ngay dưới chân cầu Bến Thủy, trên nốc nhà mình. Thực sự, lúc nào tôi cũng lo mình lại có bầu, lại đẻ...”.
Như nhiều người dân trong xóm, chị Liên và chồng chị là anh Trần Văn Vinh không sử dụng biện pháp tránh thai nào cả. Lênh đênh trên sông nước tháng này qua năm khác, họ không biết xã thường tổ chức Chiến dịch DS- KHHGĐ hàng năm. Mà biết thì cũng khó lòng về được. Chị Nguyễn Thị Dũng, xóm trưởng, kiêm CTV dân số, Chi hội trưởng phụ nữ xóm Giang Thuỷ, cho biết: “Xóm có gần 100 hộ dân nhưng mỗi năm chỉ gặp nhau đông đủ vào dịp Tết hoặc Rằm tháng Bảy, còn ngày thường thì mỗi nhà mỗi nơi. Muốn thông tin gì với các hộ thì phải ra chợ để xem có ai bán cá thì nhắn lại cho những người khác. Họp xóm, họp phụ nữ, thanh niên... phải tin trước đó cả tuần nhưng cũng không bao giờ về đủ, một nửa là đông lắm rồi”.
Không biết đêm liên hoan văn nghệ và các hoạt động truyền thông dân số có làm đổi thay cuộc sống của người dân xóm vạn chài hay không, nhưng chắc chắn đã thổi một luồng sinh khí mới, đã làm nhiều người hiểu ra, ý thức rằng việc sinh đẻ không chỉ là câu chuyện “dài tập” của nhà mình, làng mình, mà còn là bài toán khó về giáo dục, việc làm, an sinh xã hội... của đất nước. Và có lẽ một điều chắc chắn rằng, người dân ở Giang Thuỷ và nhiều xóm làng vạn chài khác, rất cần những hoạt động mang tính cộng đồng như những buổi truyền thông DS- KHHGĐ hôm nay.
