Phương thức tiếp cận mới, lần đầu thí điểm trong chăm sóc sức khỏe sinh sản

Ngày 17/6, tại Đà Nẵng, Tổ chức Marie Stopes Việt Nam (MSV) phối hợp với Trung tâm Sức khoẻ Sinh sản Cộng đồng, Sở Y tế hai tỉnh Lâm Đồng và Quảng Bình tổ chức Hội thảo tổng kết dự án “Tăng cường Giám sát Trách nhiệm Giải trình có sự tham gia của cộng đồng trong cung cấp dịch vụ chăm sóc sức khỏe sinh sản (CSSKSS) và kế hoạch hóa gia đình (KHHGĐ) tại trạm y tế xã cho người dân vùng khó khăn thuộc hai tỉnh Lâm Đồng và Quảng Bình, Việt Nam”.

Gần 1.200 khách hàng nhận dịch vụ đặt dụng cụ tử cung ngay tại trạm y tế ở các xã thuộc dự án. Ảnh: MSV

Dự án do Liên minh Châu Âu (EU) tài trợ, thực hiện tại 10 xã thuộc hai huyện Đam Rông (Lâm Đồng) và Minh Hóa (Quảng Bình), trong giai đoạn từ 4/2013 - 6/2016.

Trong khuôn khổ của Dự án, trách nhiệm giải trình tập trung vào mối quan hệ giữa người cung cấp dịch vụ y tế tuyến xã và người sử dụng dịch vụ.

Dự án đã xây dựng một cơ chế giám sát trách nhiệm giải trình (TNGT) hiệu quả và dễ thực thi giữa người cung cấp dịch vụ (NCCDV) công và các cộng đồng dân cư sống tại các địa phương đặc biệt khó khăn.

Qua đó, quyền và sự tham gia của người dân, các tổ chức đoàn thể địa phương đã được phát huy thông qua việc đối thoại và giám sát TNGT của NCCDV đối với chất lượng dịch vụ y tế mà họ nhận được.

Đồng bào dân tộc thiểu số được nâng cao vị thế trong nhận dịch vụ chăm sóc SKSS/KHHGĐ. Ảnh: MSV

Những người dân vùng khó khăn, đặc biệt là người nghèo, đồng bào dân tộc thiểu số đã được nâng cao vị thế, cũng là người tác động đến nâng cao chất lượng dịch vụ y tế tại cơ sở. Họ được bày tỏ ý kiến về mức độ hài lòng, nhận xét và xếp hạng về chất lượng, hiệu quả và sự thỏa đáng các dịch vụ mà họ nhận được.

Năng lực cung ứng dịch vụ SKSS-KHHGĐ thiết yếu của trạm y tế xã được nâng cao; thái độ và hành vi của người cung cấp dịch vụ thay đổi căn bản và tích cực do kết quả của phản hồi của người dân và giám sát hỗ trợ cải thiện liên tục.

Với sự hỗ trợ kỹ thuật và tài chính của dự án, 10/10 trạm y tế đã được chuẩn hoá về các dịch vụ SKSS-KHHGĐ theo hướng dẫn quốc gia về các dịch vụ SKSS-KHHGĐ của Bộ Y tế.

Các nữ hộ sinh tại 10 TYT xã được nâng cao kỹ năng cung cấp dịch vụ, kiểm tra và cấp chứng nhận đủ điều kiện cung cấp dịch vụ đặt dụng cụ tử cung tại trạm y tế xã.

Hỗ trợ nâng cao năng lực quản lý/cung cấp dịch vụ của đối tác địa phương để thực thi hiệu quả các chính sách của Chính phủ Việt Nam đã ban hành nhằm cải thiện chất lượng dịch vụ trong chăm sóc SKSSvà KHHGĐ tại vùng khó khăn.

Tính đến 30/5/2016, đã có 30.069 lượt người dân được tiếp cận truyền thông nâng cao nhận thức về quyền của khách hàng đối với các dịch vụ SKSS-KHHGĐ có chất lượng; 9 vòng giám sát trách nhiệm giải trình được tổ chức với 90 cuộc họp và gần 3.000 lượt người dân tham gia; 25 khóa tập huấn được tổ chức nhằm nâng cao chất lượng dịch vụ y tế với sự tham gia của 500 lượt học viên.

10/10 trạm y tế đảm bảo cung cấp các dịch vụ KHHGĐ theo phân tuyến; 23.700 lượt khách hàng tiếp cận và nhận các dịch vụ SKSS-KHHGĐ có chất lượng, trong đó 1.177 khách hàng nhận dịch vụ đặt dụng cụ tử cung ngay tại trạm y tế; mức độ hài lòng của khách hàng luôn được ghi nhận ở mức 87-88% (tỷ lệ này chỉ ở mức 50% vào đầu kỳ dự án – báo cáo khảo sát số liệu đầu vào)

Kết quả đánh giá cuối kỳ của dự án cho thấy, 94,2% người dân ở độ tuổi sinh sản đã sử dụng các dịch vụ KHHGĐ ở TYT xã (tăng 15,1% so với đánh giá đầu kỳ). Hầu hết người dân lựa chọn nơi khám thai và sinh con là TYT xã. Trên 82.6% phụ nữ đã khám phụ khoa tại TYT (tăng 22,6 % so với thời điểm đánh giá đầu kỳ).

Việc gia tăng số lượt khách hàng đến sử dụng dịch vụ chăm sóc SKSS/KHHGĐ tại TYT giúp giảm quá tải cho bệnh viện huyện, chuyển tuyến, đồng thời tạo sự thuận tiện, giảm chi phí khám chữa bệnh và chi phí đi lại cho dân.

Tại Hội nghị, bà Nguyễn Thị Bích Hằng, Trưởng đại diện MSV cho biết: Dự án là một phương thức tiếp cận mới, lần đầu tiên được thí điểm trong lĩnh vực chăm sóc SKSS/KHHGĐ tại Việt Nam.

Cũng theo bà Bích Hằng, mô hình này phù hợp với định hướng và quyết tâm của Bộ Y tế về nâng cao chất lượng dịch vụ tại cơ sở y tế, hướng đến sự hài lòng của người bệnh và cần được chia sẻ nhân rộng đến các khu vực vùng khó khăn khác.

T.Nguyên