Tăng cân cho người nhiễm HIV: Bí quyết ăn uống và thói quen giúp cơ thể khỏe mạnh
GĐXH - Sụt cân, mệt mỏi và thiếu năng lượng là những thách thức phổ biến ở người nhiễm HIV. Việc tăng cân đúng cách không chỉ giúp cải thiện vóc dáng mà còn tăng cường hệ miễn dịch, nâng cao sức khỏe tổng thể. Bài viết này cung cấp hướng dẫn chi tiết về chế độ dinh dưỡng, thực phẩm giàu năng lượng và thói quen sinh hoạt khoa học, giúp người nhiễm HIV tăng cân an toàn và sống khỏe mỗi ngày.
Làm thế nào để tăng cân cho người nhiễm HIV?
Khi bị nhiễm HIV, cơ thể phải làm việc nhiều hơn để chống lại các nhiễm trùng, khiến nhu cầu về năng lượng và dưỡng chất tăng cao. Đồng thời, tình trạng nhiễm trùng kéo dài hoặc sốt cũng làm cơ thể tiêu tốn thêm năng lượng. Nếu không bổ sung đủ dinh dưỡng, người nhiễm HIV dễ gặp tình trạng sụt cân. Do đó, việc tăng cân cho người nhiễm HIV cần được chú trọng thông qua chế độ ăn giàu năng lượng và dinh dưỡng, giúp cơ thể phục hồi và duy trì sức khỏe.
Theo PGS.TS. Bùi Khắc Hậu, nguyên giảng viên Bộ môn Nội, Đại học Y Hà Nội, nếu người nhiễm HIV bị sụt cân thì cần phải áp dụng các biện pháp để tăng cân trở lại mức bình thường bởi nếu tình trạng này kéo dài sẽ khiến hệ miễn dịch suy yếu, nguy cơ nhiễm trùng cơ hội tăng cao, khả năng đáp ứng điều trị kém đi. Thậm chí, đây còn được coi là một trong những yếu tố tiên lượng xấu về sức khỏe và chất lượng cuộc sống của người nhiễm HIV/AIDS.
Tại sao việc tăng cân cho người nhiễm HIV thường khó khăn?
Nguyên nhân gây khó tăng cân cho người bị nhiễm HIV là:
- Hệ miễn dịch suy giảm: Virus HIV tấn công tế bào miễn dịch, làm cơ thể dễ nhiễm trùng, dẫn đến mệt mỏi và giảm hấp thu dưỡng chất.
- Tác dụng phụ của thuốc: Một số thuốc ARV có thể gây buồn nôn, giảm cảm giác ngon miệng hoặc khó tiêu, ảnh hưởng đến việc ăn uống.
- Rối loạn tiêu hóa: Tiêu chảy, đầy bụng, khó hấp thu chất dinh dưỡng là vấn đề phổ biến.
- Tâm lý và stress: Lo âu, căng thẳng kéo dài cũng làm giảm cảm giác thèm ăn và ăn ít hơn.
Việc hiểu rõ nguyên nhân là bước đầu tiên để xây dựng kế hoạch tăng cân cho người nhiễm HIV hiệu quả.
Nguyên tắc tăng cân cho người nhiễm HIV
Ăn đủ năng lượng, ưu tiên thực phẩm giàu dinh dưỡng
- Chia nhỏ bữa ăn trong ngày, từ 4–6 bữa để dễ hấp thu.
- Ưu tiên thực phẩm giàu protein: thịt nạc, cá, trứng, sữa, đậu hũ.
- Bổ sung tinh bột phức hợp: gạo lứt, khoai lang, yến mạch giúp cung cấp năng lượng bền vững.
- Trái cây và rau củ đa dạng để cung cấp vitamin, khoáng chất và chất xơ.
Bổ sung chất béo lành mạnh
- Dầu ô liu, dầu hạt cải, các loại hạt, bơ thực vật giúp tăng calo mà không gây hại tim mạch.
- Tránh chất béo bão hòa và đồ chiên rán nhiều dầu mỡ.
Uống đủ nước
- Nước giúp tiêu hóa, hỗ trợ hấp thu dinh dưỡng và duy trì thể trạng.
- Nên uống từ 1,5–2 lít/ngày, có thể bổ sung sữa, sinh tố giàu năng lượng.
Thói quen sinh hoạt hỗ trợ tăng cân
- Tập luyện nhẹ nhàng
- Các bài tập aerobic nhẹ, đi bộ, yoga giúp kích thích cảm giác thèm ăn và duy trì cơ bắp.
- Tránh tập luyện quá sức làm cơ thể mệt mỏi và giảm cân.
Ngủ đủ giấc
- Giấc ngủ từ 7–8 tiếng mỗi đêm giúp cơ thể phục hồi và tăng khả năng hấp thu dưỡng chất.
Quản lý stress
- Thiền, đọc sách, trò chuyện với người thân hoặc tham gia nhóm hỗ trợ giúp tinh thần thoải mái, cải thiện thói quen ăn uống.
Khi nào nên tham khảo ý kiến chuyên gia?
- Nếu sụt cân nhanh >10% trong 3–6 tháng.
- Xuất hiện tiêu chảy kéo dài, buồn nôn hoặc mất cảm giác ngon miệng nghiêm trọng.
- Cần điều chỉnh liệu trình ARV hoặc bổ sung thực phẩm chức năng.
Luôn thảo luận với bác sĩ hoặc chuyên gia dinh dưỡng trước khi thay đổi chế độ ăn hoặc bổ sung thuốc/thực phẩm chức năng.
Việc tăng cân cho người nhiễm HIV là quá trình kiên nhẫn, cần kết hợp dinh dưỡng hợp lý, thói quen sinh hoạt khoa học và theo dõi sức khỏe định kỳ. Mỗi kg tăng thêm là một bước tiến giúp cải thiện miễn dịch và nâng cao chất lượng sống. Hãy bắt đầu từ những thay đổi nhỏ nhất, và duy trì đều đặn để cơ thể khỏe mạnh và năng lượng tràn đầy.
Xem chi tiết nội dung cuộc thi tại đây: Khởi động Giải Báo chí toàn quốc về HIV/AIDS 2025, đặt trọng tâm vào mục tiêu 2030
5 loại rau quả rất tốt cho thận, bác sĩ khuyên nên ăn thường xuyên
Bệnh thường gặp - 8 giờ trướcNhiều người ăn dưa chuột, uống nước chanh bổ sung vitamin C hàng ngày nhưng có thể chưa biết loại rau quả này rất tốt cho thận, giảm nồng độ axit uric và nguy cơ sỏi thận.
Bác sĩ tiết lộ phần bị vứt bỏ của bắp ngô lại có lợi cho thận, nhiều người không biết mà bỏ phí
Bệnh thường gặp - 10 giờ trướcGĐXH - Râu ngô thường bị coi là phần thừa khi chế biến bắp ngô, nhưng ít ai biết đây lại là vị thuốc quen thuộc trong y học cổ truyền. Nếu sử dụng đúng cách, râu ngô có thể hỗ trợ lợi tiểu, cải thiện các vấn đề đường tiết niệu và sỏi thận, tuy nhiên không phải ai cũng nên dùng tùy tiện.
Bác sĩ ung bướu nhắc nhở 5 việc phụ nữ nên làm ngay để giảm nguy cơ mắc ung thư
Bệnh thường gặp - 15 giờ trướcDù nam giới vẫn là nhóm có tỷ lệ mắc ung thư cao hơn, song tốc độ gia tăng ca bệnh lại đang diễn ra nhanh hơn rõ rệt ở phụ nữ. Để phòng tránh, chị em nên làm ngay 5 việc này.
Tại sao phụ nữ sau 40 tuổi khó giảm cân? Rất có thể bạn đang mê 4 món không dầu mỡ nhưng nhanh "béo không phanh"
Bệnh thường gặp - 21 giờ trướcNhiều người hay nói đùa rằng phụ nữ sau 40 tuổi "hít khí trời cũng béo". Hóa ra, có sự thật phía sau tình trạng dễ tăng nhưng khó giảm cân này.
Trái cây tưởng càng ăn càng tốt, nhưng 5 loại quả này người axit uric cao nên dè chừng
Bệnh thường gặp - 1 ngày trướcGĐXH - Trái cây giàu vitamin, tốt cho sức khỏe là điều không phải bàn cãi. Thế nhưng với người có nồng độ axit uric cao, ăn trái cây không đúng loại, không đúng cách lại có thể khiến tình trạng gout và rối loạn chuyển hóa nặng hơn. Một số loại quả quen thuộc, vị ngọt dễ ăn nhưng lại tiềm ẩn nguy cơ làm axit uric tăng cao nếu sử dụng thường xuyên. Dưới đây là 5 loại trái cây người axit uric cao nên lưu ý để tránh “tốt hóa hại”.
Ăn đúng 7 'siêu thực phẩm' này, làn da sáng mịn dần lên mà không cần mỹ phẩm đắt tiền
Bệnh thường gặp - 1 ngày trướcGĐXH - Muốn da sáng mịn, căng khỏe không chỉ trông chờ vào mỹ phẩm hay spa đắt tiền. Những thực phẩm quen thuộc, giàu vitamin và chất chống oxy hóa nếu ăn đúng cách có thể nuôi dưỡng làn da từ sâu bên trong. Dưới đây là 7 siêu thực phẩm được chuyên gia đánh giá cao, giúp da cải thiện rõ rệt nếu duy trì đều đặn mỗi ngày.
Người đàn ông 45 tuổi phát hiện ung thư tuyến tụy từ dấu hiệu nhiều người Việt bỏ qua
Bệnh thường gặp - 2 ngày trướcGĐXH - Nhiều người cho rằng rối loạn tiêu hóa, đau bụng, tiêu chảy chỉ là "chuyện vặt” của dạ dày, đường ruột. Thế nhưng, ít ai ngờ rằng, những biểu hiện tưởng chừng đơn giản ấy đôi khi lại là tín hiệu cảnh báo sớm của ung thư tuyến tụy – căn bệnh được mệnh danh là “vua của các loại ung thư” vì mức độ nguy hiểm và khó phát hiện.
7 loại thực phẩm cực giàu chất xơ: Sử dụng đúng cách giúp giảm mỡ máu, ổn định đường huyết
Bệnh thường gặp - 2 ngày trướcGĐXH - Không chỉ ngon miệng, những loại trái cây giàu chất xơ này còn giúp giảm mỡ máu, ổn định đường huyết và bảo vệ sức khỏe lâu dài nếu ăn đúng cách.
Nhiều người tăng vọt vài ký: Cảnh báo nguy cơ tái phát bệnh mạn tính và béo phì sau Tết
Bệnh thường gặp - 2 ngày trướcGĐXH - Tết là dịp sum họp nhưng ăn uống thả phanh nhiều ngày liền có thể khiến cân nặng tăng nhanh, bệnh mạn tính âm thầm tái phát sau kỳ nghỉ.
Bị suy giáp nên ăn gì, kiêng gì? Gợi ý cách kiểm soát bệnh hiệu quả
Bệnh thường gặp - 4 ngày trướcGĐXH - Suy giáp khiến cơ thể mệt mỏi, tăng cân, rối loạn chuyển hóa. Chế độ ăn uống phù hợp giúp hỗ trợ kiểm soát bệnh và cải thiện sức khỏe mỗi ngày.
Ngứa dai dẳng ở 4 vị trí này: Cảnh báo ung thư gan sớm, nhiều người Việt đang bỏ qua
Bệnh thường gặpGĐXH - Ngứa da là hiện tượng cực kỳ phổ biến, khiến đa số chúng ta nghĩ ngay đến dị ứng, chàm hoặc do thời tiết. Tuy nhiên, y học lâm sàng đã phát hiện một loại ngứa da không đến từ kích ứng bên ngoài mà do tổn thương gan, đặc biệt là ung thư gan giai đoạn đầu gây ra.
