Thần đồng thích chữ "Nhàn"
Giadinh.net - Năm 1974, Việt Nam tham dự kì thi Olympic Toán học Quốc tế lần đầu tiên. Sau 34 lần tham dự, đoàn VN đạt 42 HCV, 77 HCB. Năm 1981, VN tham dự kì thi Olympic Vật lý Quốc tế đầu tiên. Trừ 3 năm không tham gia, đến nay, đoàn VN đạt được 11 HCV. Năm 1996, đoàn VN dự thi Olympic Hóa học Quốc tế lần đầu tiên, đạt 10 HCV, 22 HCB…
Lặng lẽ về nước, âm thầm xin việc
Tôi thật sự ngạc nhiên khi người đàn ông giản dị, cao gày trước mặt mình lại là Lê Bá Khánh Trình, người từng làm chao đảo cuộc thi toán quốc tế tại London (Anh) năm 1979. Sau khi đoạt giải nhất với số điểm tuyệt đối 40/40 và chiếm luôn giải đặc biệt về lời giải độc đáo tại kì thi đó, tên anh được nhắc đến trong vài năm sau đó, rồi chìm vào quên lãng. Nhiều người bảo anh đang giữ chức này, chức kia, có người lại nói anh đã ra nước ngoài. Nhưng thật bất ngờ, "thần đồng" toán học ngày xưa giờ đang bình yên với nghề giáo tại một trường đại học ở TP Hồ Chí Minh.
|
>> Năm 1974, VN tham dự kì thi Olympic Toán học Quốc tế lần đầu tiên. Sau 34 lần tham dự, đoàn VN đã đạt được 42 HCV, 77 HCB. >> Năm 1981, VN tham dự kì thi Olympic Vật lý Quốc tế lần đầu tiên. Trừ 3 năm không tham gia, đến nay, đoàn VN đạt được 11 HCV. >> Năm 1996, đoàn VN tham gia kỳ thi Olympic Hoá học và Sinh học lần đầu tiên. Trong đó, Hoá học đạt 10 HCV, 22 HCB. Kì thi Omlympic Sinh học đạt tổng cộng 1 HCV. >> Năm 1981, đoàn VN tham gia kì thi Olympic Quốc tế Tiếng Nga lần đầu tiên và đạt được 41 HCV cho đến nay. |
Hồi đó bước vào phòng thi tầm quốc tế, Lê Bá Khánh Trình không nghĩ mình sẽ đoạt giải mà chỉ tự hứa với lòng sẽ làm bài với tất cả những gì mình có để không phải hối tiếc.
Đề thi gồm 6 bài toán, trong đó bài hình học yêu cầu giải "cùng chiều". Trình mừng rơn vì thấy "trúng tủ" môn hình mà anh đã nghiền ngẫm khá kỹ lâu nay. Gần hết giờ, đọc lại bài, anh mới hốt hoảng phát hiện bị lạc đề. Nhìn đồng hồ, Trình vã mồ hôi: Chỉ còn 15 phút, làm sao giải thật đúng bài hình trong thời gian nhanh nhất? Từ giây phút cấp bách ấy, anh nghĩ ra cách giải xuất thần, đơn giản, cực ngắn và cho kết quả đúng. "Tôi rút ra kết luận bài toán đó giải cùng chiều và ngược chiều đều đúng. Kỳ thi ấy có 8 người đoạt giải nhất. Tôi là một trong 4 người đạt điểm tối đa và đoạt thêm giải đặc biệt cho lời giải hay nhất", anh nhớ lại.
Năm 1981, Lê Bá Khánh Trình trở thành sinh viên khoa Toán thuộc Đại học Tổng hợp quốc gia Lomonosov (Liên Xô cũ). Anh đã được Giáo sư - Viện sĩ Viện Hàn lâm khoa học A. Gontrar hướng dẫn làm luận án tiến sĩ năm 1986. Năm 1990, Khánh Trình bảo vệ thành công luận án tiến sĩ toán lý thuyết.
Khác với suy nghĩ của nhiều người, cố tìm cho mình một vị trí ở lại nước ngoài làm việc, ngày tốt nghiệp, Lê Bá Khánh Trình từ chối những lời mời hấp dẫn, lặng lẽ xách túi về ngôi nhà bố mẹ mua cho tại TP Hồ Chí Minh. Và cũng lẳng lặng, mình anh mang hồ sơ đến ĐH Khoa học Tự nhiên TP. Hồ Chí Minh xin việc như một người bình thường.
Anh thú nhận: "Mình yêu nghề giáo". Đó là ước mong lớn nhất của anh khi đang đi học, đi thi và cả sau khi đã tu nghiệp ở một trường lừng danh như Đại học Tổng hợp Quốc gia Lomonosov. Với anh, được làm giáo viên không chỉ là mong muốn lớn nhất của bản thân mà còn của bố mẹ.
Bức thư định mệnh
Khi đã 33 tuổi, thầy giáo Khánh Trình chưa một mảnh tình vắt vai. Những năm tháng ở nước ngoài, anh chỉ biết cắm đầu vào đọc sách. Về nước, Sài Gòn xa lạ càng khiến anh chàng người Huế ngại ngùng hơn.
Mất một tuần chị giận anh, không nói nửa lời. Anh bảo, trong vô số những may mắn của đời mình, gặp được Ái Trinh là một may mắn lớn của số mệnh. Đến một lúc nào đó, bà xã anh sẽ là người đầu tiên được đọc bức thư định mệnh này. Bức thư được của người mẹ vợ tuyệt vời, vì quá thương và lo lắng cho con gái không nơi nương tựa khi mình qua đời nên bà đã viết khi đang nằm trên giường bệnh.
Lê Bá Khánh Trình hiện giảng dạy giải tích tại khoa toán Trường Đại học Khoa học Tự nhiên TPHCM. Anh cũng tham gia đào tạo các học sinh chuyên toán Trường Phổ thông năng khiếu trực thuộc Đại học Quốc gia TPHCM. Đội tuyển Việt Nam sang Mexico tham dự cuộc thi toán Quốc tế 2005, Lê Bá Khánh Trình làm trưởng đoàn. Kì thi toán Quốc tế năm 2007 tổ chức ở Hà Nội, Lê Bá Khánh Trình là thành viên trong ban giám khảo.
Học chữ "Nhàn" của Nguyễn Bỉnh Khiêm
Lê Bá Khánh Trình quá giản dị. Trước mặt tôi, người đàn ông đã từng làm chao đảo cuộc thi toán quốc tế tại London năm 1979 ấy vẫn giữ giọng nói, phong thái trầm tĩnh của một người Huế gốc.
Cặp kính cận trên mắt càng khiến anh "lành" đến "ngơ ngác". Anh kể, hai vợ chồng đều là công chức nên trong cuộc sống mình vẫn luôn cố gắng chia sẻ mọi gánh nặng cho vợ. Nhưng cho dù làm việc gì, vợ cũng bảo anh… "tồ". Thậm chí khi đi sửa xe về, bố vợ anh lại cười vì anh con rể lần này lại bị bọn thợ sửa xe "dụ", phải thay khối thứ. Tuy nhiên, với anh, trong cuộc sống cũng như công việc, hãy sống theo đúng bản chất bởi càng gắng gượng làm khác mình, càng tai hại.
Có lẽ vậy nên trong sự nghiệp, đã nhiều người thắc mắc: Với những thành tích xuất sắc và được đào tạo ở một trường ĐH lừng danh như vậy, anh có thể đạt được nhiều tham vọng hơn? Nhưng anh bảo: "Khát vọng tuổi trẻ hồi đó nhiều khi thôi thúc tôi cống hiến những điều mình đã học cho lĩnh vực nào đó mang tính chất đột biến của đất nước.
Thế nhưng thật may mắn vì tôi thấy sự chọn lựa của mình không sai. Tôi hài lòng với cuộc sống bây giờ. Có lẽ chữ "nhàn" của cụ Nguyễn Bỉnh Khiêm, là chữ tôi thích nhất. "Nhàn" trong tâm tưởng để xa lánh những xô bồ phàm trần. Tuy vậy tôi không bao giờ chịu yên trong giảng dạy mà luôn truyền đạt hết tất cả những kiến thức mình có để "trồng" lên những lớp "măng" đầy sinh lực".
Vừa trò chuyện với tôi, thi thoảng anh lại húng hắng ho. Những năm tháng dưới thời tiết buốt giá của Nga khiến sức khỏe anh ngày càng yếu hơn. Điều thầy Trình lo lắng nhất là một mắt của mình do cận quá nặng (cận và loạn 15 độ), lại không được chăm sóc trong thời gian dài nên bị bong và thoái hóa võng mạc gần như không thấy gì. Mắt còn lại của anh cũng chỉ thấy mờ mờ. Dự tính sắp tới của Lê Bá Khánh Trình là chuẩn bị thời gian và chi phí để chữa lành đôi mắt…
Cầu chúc cho đôi mắt của anh mau lành. Chia tay anh, không hiểu sao tôi nhớ lại nét mặt người thầy của tôi mấy chục năm trước, khi đó tôi đang ở cấp tiểu học. Câu chuyện về Lê Bá Khánh Trình mà thầy kể cho chúng tôi nghe với vẻ hân hoan, tự hào đã theo tôi suốt những năm tháng cắp sách tới trường.
|
Ứng dụng phải "đẻ" ra tiền nuôi khoa học cơ bản TS Nguyễn Chánh Khê, người có 30 phát minh, sáng chế khoa học tại Nhật Bản, 36 phát minh tại Mỹ, hiện là Giám đốc Trung tâm nghiên cứu thuộc Khu công nghệ cao TP Hồ Chí Minh cho biết: "Đối với khoa học cơ bản, ở nước ngoài người ta đầu tư rất nhiều, thậm chí ngang ngửa với khoa học ứng dụng.
Nhiều nước quan niệm, cả hai lĩnh vực hỗ trợ cho nhau, Ứng dụng phải "đẻ" ra tiền để nuôi khoa học cơ bản. Trên thế giới, người đã từng đoạt giải tại các kỳ thi sẽ được giao cho một dự án mang tính thử thách, ngay sau khi họ tốt nghiệp ĐH. Nếu người đó thực hiện tốt, họ sẽ được giữ lại suốt đời với các chế độ đãi ngộ đặc biệt". |
TS Nguyễn Chánh KhêLương Mỹ Hà
Hà Nội: Cháy dữ dội tại kho sơn ở Đông Anh, ngọn lửa bốc cao hàng chục mét
Đời sống - 1 giờ trướcGĐXH - Tối 25/4, đám cháy lớn bất ngờ bùng phát tại một kho xưởng chứa sơn, dung môi... nằm trên quốc lộ 3 (xã Đông Anh, Hà Nội). Cột khói đen bốc cao hàng chục mét kèm theo nhiều tiếng nổ lớn từ các thùng dung môi khiến nhiều người không khỏi hoảng sợ.
Chiêm ngưỡng những tác phẩm phong lan, cây kiểng tuyệt đẹp được dâng tiến vào Hoàng cung Huế
Đời sống - 3 giờ trướcGĐXH - Nhiều tác phẩm phong lan, cây kiểng đặc sắc được cung tiến vào Hoàng cung Huế qua lễ "Cung tiến Kỳ hoa Dị thảo", tái hiện nghi lễ thời nhà Nguyễn.
Lào Cai: 5 cán bộ lĩnh án tù vì 'bòn rút' tiền hỗ trợ chăn nuôi của người dân
Pháp luật - 4 giờ trướcGĐXH - Yêu cầu người dân nộp tiền để được nhận hỗ trợ từ chính sách của Nhà nước, 5 bị cáo tại Phòng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn huyện Yên Bình cũ (tỉnh Lào Cai) đã chiếm đoạt hơn 1 tỷ đồng.
Hà Nội thí điểm cấm xe máy xăng theo giờ tại lõi Hoàn Kiếm: Người dân bớt lo, nhưng vẫn trăn trở
Thời sự - 4 giờ trướcGĐXH - Khi thông tin về việc tiến tới hạn chế, thậm chí cấm xe máy xăng trong khu vực Vành đai 1 được đưa ra, không ít người dân Hà Nội đã bày tỏ tâm lý lo lắng về nguy cơ đảo lộn sinh hoạt và công việc hằng ngày.
Bắt tạm giam Mai Thành Trung SN 2000 về tội cưỡng dâm
Xã hội - 6 giờ trướcMai Thành Trung dùng video nhạy cảm để đe dọa, nhiều lần ép bạn gái cũ quan hệ với mình và người khác nhằm trục lợi.
Nam Bộ xuất hiện đợt nắng nóng kéo dài hết tháng 4
Xã hội - 6 giờ trướcNgày 26-27/4, khu vực Nam Bộ có nắng nóng với nhiệt độ cao nhất phổ biến 35-36 độ, có nơi trên 36 độ, độ ẩm tương đối thấp nhất phổ biến từ 50-55%. Nắng nóng có khả năng kéo dài hết tháng 4.
Lịch bắn pháo hoa ở Phú Thọ: Hướng dẫn lộ trình di chuyển và phân luồng giao thông
Xã hội - 6 giờ trướcTheo Đội CSGT đường bộ số 1, Công an tỉnh Phú Thọ, từ 18h ngày 25/4, nhiều tuyến đường quanh hồ Văn Lang (TP Việt Trì) sẽ tạm cấm phương tiện phục vụ chương trình nghệ thuật và bắn pháo hoa Giỗ Tổ Hùng Vương 2026.
Tuyên Quang: Khởi tố đối tượng thu tiền 'chạy' học đại học, làm giả giấy chứng nhận tốt nghiệp
Pháp luật - 7 giờ trướcGĐXH - Lợi dụng danh nghĩa lớp đại học hệ vừa làm vừa học, Phạm Quốc Dương (xã Thanh Trì, Hà Nội) đã nhận tiền của nhiều người để “lo” đầu vào, sau đó làm giả giấy chứng nhận tốt nghiệp nhằm che giấu hành vi chiếm đoạt tài sản.
Ứng lương là gì? Người lao động được tạm ứng tiền lương trong trường hợp nào?
Đời sống - 7 giờ trướcGĐXH - Theo quy định của Bộ luật Lao động, người lao động được ứng lương nếu đáp ứng đủ điều kiện. Năm 2026, quy định về ứng lương cho người lao động có điểm gì mới?
Hà Nội: Khởi tố đối tượng say rượu, phóng hỏa xưởng gỗ gây thiệt hại gần 2 tỷ đồng
Pháp luật - 8 giờ trướcGĐXH - Say rượu thiếu kiểm soát hành vi, Nguyễn Bá Khoa đã dùng bật lửa đốt giấy rồi ném vào xưởng gỗ tại làng nghề Tân Hội (xã Ô Diên, Hà Nội) gây ra đám cháy lớn, thiệt hại về tài sản trị giá 1,9 tỷ đồng.
4 con giáp thông minh bẩm sinh: Thành công chỉ là chuyện sớm muộn
Đời sốngGĐXH - Trong 12 con giáp, có những tuổi được đánh giá là có trí thông minh thiên bẩm, thể hiện qua sự nhanh nhạy, khả năng phân tích và tư duy vượt trội.
