Việt Nam lần đầu tham dự 'thế vận hội mỹ thuật' Venice Art Biennale ở Italy

Sau hơn một năm cải tạo và trùng tu, cung điện Ca' Giustinian Faccanon lịch sử ở Venice  (Italy) đã mở cửa trở lại. Và điều đặc biệt là cung điện này sẽ trở thành không gian triển lãm các tác phẩm mỹ thuật Việt Nam.

Để đánh dấu sự trở lại của tòa nhà lịch sử gắn với đời sống văn hóa Venice, Art Events sẽ khánh thành và ra mắt không gian triển lãm vào cuối tháng 3 với một sự kiện chỉ dành cho khách mời.

Đặc biệt, trong số các dự án đầu tiên được xác nhận có dự án triển lãm của Việt Nam trong khuôn khổ Venice Art Biennale lần thứ 61. Triển lãm, mang tựa đề "Art in the Global Stream" (Nghệ thuật trong Dòng chảy Toàn cầu), sẽ do Đỗ Tường Linh làm giám tuyển.

Triển lãm nghệ thuật quốc tế Venice Art Biennale lần thứ 61 dự kiến khai mạc vào tháng 5 năm 2026 (kéo dài tới tháng 11 năm 2026), đánh dấu một cột mốc đáng chú ý khi Việt Nam lần đầu tiên tham gia với một dự án nghệ thuật độc lập tại không gian triển lãm riêng.

Sự kiện được xem như bước tiến quan trọng của mỹ thuật Việt Nam trên bản đồ nghệ thuật đương đại quốc tế, đồng thời mở ra cơ hội đối thoại sâu rộng hơn giữa nghệ sĩ Việt Nam và cộng đồng nghệ thuật toàn cầu.

Trong lịch sử hơn một thế kỷ, Venice Art Biennale luôn được xem là một trong những sự kiện nghệ thuật danh giá nhất thế giới. Được tổ chức từ năm 1895 và diễn ra định kỳ hai năm một lần, triển lãm này thường được ví như "Thế vận hội của mỹ thuật" bởi quy mô và sức ảnh hưởng lớn đối với đời sống nghệ thuật quốc tế.

Mỗi kỳ Biennale quy tụ hàng trăm nghệ sĩ, giám tuyển và tổ chức nghệ thuật đến từ nhiều quốc gia, mang đến những dự án sáng tạo phản ánh những xu hướng và vấn đề của nghệ thuật đương đại toàn cầu. Năm nay 99 quốc gia và vùng lãnh thổ đã được BTC chấp thuận tham dự sự kiện.

Trong bối cảnh đó, việc Việt Nam được công bố dự án nghệ thuật đầu tiên tham gia Venice Art Biennale lần thứ 61 được xem là một dấu mốc mang ý nghĩa đặc biệt. Triển lãm mang tên "Art in the Global Stream" (Nghệ thuật trong Dòng chảy Toàn cầu) do giám tuyển Đỗ Tường Linh phụ trách. Dự án hướng tới việc giới thiệu các góc nhìn nghệ thuật đương đại của Việt Nam trong bối cảnh toàn cầu hóa, nơi các nền văn hóa liên tục giao thoa và chuyển động.

Sự kiện Việt Nam lần đầu tham gia Venice Art Biennale cũng gắn với hành trình quốc tế hóa của một số nghệ sĩ trong nước. Trước đó, vào năm 2023, Lê Hữu Hiếu trở thành nghệ sĩ Việt Nam đầu tiên được Ban tổ chức Venice Art Biennale gửi Thư mời tham dự kỳ triển lãm lần thứ 60. Thư mời được gửi bởi ông Paolo De Grandis – Chủ tịch tổ chức PDG Arte Communications – tới Bộ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch Việt Nam.

Sinh năm 1982 tại Hà Tĩnh và hiện sống, làm việc tại Hà Nội, Lê Hữu Hiếu từng gây chú ý tại châu Âu với triển lãm cá nhân "Soul Energy" năm 2021 tại Venice. 

Sự kiện này gây ấn tượng mạnh với giới truyền thông và các giám tuyển quốc tế, đồng thời được xem là triển lãm chính thức đầu tiên của một nghệ sĩ Việt Nam tại Italy và cũng là triển lãm cá nhân đầu tiên của một nghệ sĩ châu Á tại Arsenale Nord.

Trước đó, vào ngày 19/4/2025, triển lãm - sắp đặt "Từ chiến thắng Bạch Đằng đến đại thắng 30/4/1975" của Lê Hữu Hiếu được khai mạc tại Phố đi bộ Nguyễn Huệ (TP. HCM) nhân kỷ niệm 50 năm Giải phóng miền Nam - thống nhất đất nước. Triển lãm thu hút hàng triệu lượt du khách tham quan và gây tiếng vang ở cả truyền thông trong nước và quốc tế. Tháng 10/2025, tại Tokyo, anh được Liên hiệp UNESCO Nhật Bản và Liên hiệp UNESCO Việt Nam vinh danh "Nghệ sĩ tiên phong trên hành trình di sản UNESCO 2025".

Lê Hữu Hiếu cho biết từ năm 2017 khi sang Italy tham dự triển lãm, anh đã trực tiếp tham quan Biennale và quyết tâm tham dự sự kiện này. Theo anh, việc tổ chức triển lãm cá nhân tại Venice là bước đi chiến lược để tiếp cận môi trường nghệ thuật quốc tế và chuẩn bị cho những dự án lớn hơn.

Việc công bố dự án nghệ thuật Việt Nam tại Venice Art Biennale 2026 không chỉ là sự kiện mang tính biểu tượng đối với mỹ thuật trong nước, mà còn mở ra một chương mới cho quá trình hội nhập của nghệ thuật Việt Nam với thế giới.

Trong bối cảnh Nghị quyết số 80-NQ/TW của Bộ Chính trị về phát triển văn hóa Việt Nam trong kỷ nguyên mới đã đặt ra một định hướng chiến lược: Phát triển văn hóa gắn với xây dựng con người Việt Nam toàn diện, qua đó nâng cao vị thế và sức mạnh mềm quốc gia. Theo đó, những năm gần đây, Việt Nam đẩy mạnh hội nhập văn hóa bằng các hoạt động cụ thể, thiết thực. Thời gian tới, Việt Nam tập trung kết nối đối tác quốc tế, quảng bá sản phẩm văn hóa ra nước ngoài, tham gia các sự kiện lớn như Oscar, Liên hoan phim Cannes, World Expo, Venice Biennale; đồng thời thúc đẩy đào tạo nhân lực, thu hút tài năng, chuyển giao công nghệ và đẩy mạnh quảng bá văn hóa trên nền tảng số. Đây không chỉ là nhiệm vụ của riêng ngành văn hóa mà còn là yêu cầu của hệ thống chính trị, mang tính lâu dài, thổi bùng khát vọng phát triển đất nước trong kỷ nguyên mới.