AI hỗ trợ bác sĩ nội soi tiêu hóa nhưng không thể thay thế con người

Tại Hội thảo khoa học "Những tiến bộ vượt bậc trong nội soi chẩn đoán và điều trị bệnh lý đường tiêu hóa " do Bệnh viện Hoàn Mỹ Sài Gòn (HMSG) tổ chức hôm 4/10 tại TPHCM, TS.BS Hồ Đăng Quý Dũng - Chủ tịch Liên Chi hội Nội soi Tiêu hoá Việt Nam kiêm Trưởng khoa Nội soi Tiêu hoá Bệnh viện Chợ Rẫy - đã giới thiệu tới đại biểu những ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) trong chẩn đoán bệnh lý đường tiêu hóa.

Theo chuyên gia, ung thư dạ dày - đại tràng là ung thư phổ biến, đứng hàng thứ 3 tại Mỹ và nhiều nước khác, thuộc top 5 tại Việt Nam. Trong bối cảnh đó, nội soi tầm soát giúp phát hiện và cắt bỏ polyp hoặc ung thư sớm, nhờ đó làm giảm tỷ lệ mắc và tử vong do ung thư thực quản, dạ dày và đại tràng. Tuy nhiên, vẫn tồn tại điểm khuyết là tỷ lệ bỏ sót polyp cao (20 tới 30%) làm tăng nguy cơ ung thư.

Vì vậy, nội soi thực quản - dạ dày - đại tràng có hỗ trợ AI đã cải thiện vấn đề này, giúp tăng tỷ lệ phát hiện ung thư sớm, polyp... Chưa hết, nội soi có hỗ trợ AI còn giúp phân loại polyp nhanh chóng, chính xác, nhờ đó bác sĩ sớm lập kế hoạch điều trị (cắt hay không cắt polyp qua nội soi).

TS.BS Hồ Đăng Quý Dũng đã dẫn một số kết quả nghiên cứu lâm sàng để chỉ rõ vai trò hỗ trợ của AI. Theo đó, tỷ lệ phát hiện polyp của hệ thống nội soi tiêu chuẩn đạt 44%, với hệ thống nội soi có AI hỗ trợ thì đạt được 48,8%. Ngoài ra, trong phân loại polyp, đối với polyp u tuyến thì hệ thống nội soi có AI hỗ trợ vượt trội hơn 5.4 điểm phần trăm, với polyp răng cưa thì vượt trội hơn 1,1 điểm phần trăm.

Ngoài ra, chuyên gia cũng dẫn kết quả nghiên cứu lâm sàng trong phân loại polyp đại trực tràng. Theo chuyên gia, nội soi đại tràng hỗ trợ AI có vai trò tốt trong phát hiện và phân loại polyp, giúp cải thiện rõ rệt tỷ lệ phát hiện polyp và u tuyến, đặc biệt các polyp nhỏ. Bên cạnh đó, AI còn cho độ chính xác tốt trong phân loại tổn thương.

"AI đang có những đột phá mới trong nhiều lĩnh vực của nội soi tiêu hoá" - TS.BS Hồ Đăng Quý Dũng nhận định.

Mặc dù nhìn nhận và đánh giá cao vai trò của AI đối với bác sĩ nội soi chẩn đoán và điều trị bệnh lý đường tiêu hóa, song chuyên gia vẫn khẳng định rõ kỹ năng và kinh nghiệm của bác sĩ là vốn quý tuyệt đối.

"Máy bay có chế độ lái tự động giúp phi công rất nhiều. Song, lúc cất và hạ cánh, phi công phải tự thân thực hiện bằng kỹ năng và kinh nghiệm. Tương quan giữa bác sĩ nội soi tiêu hóa và AI cũng vậy mà thôi", ông ví von.

Cũng tại hội thảo khoa học, các chuyên gia thuộc Bệnh viện Hoàn Mỹ Sài Gòn đã giới thiệu tới đại biểu những kỹ thuật mới trong nội soi mật tụy ngược dòng; nội soi chẩn đoán và điều trị ung thư dạ dày sớm…

Đáng chú ý, đối với nhóm kỹ thuật cắt tổn thương trong nội soi tiêu hóa, các chuyên gia đã chỉ ra ba phương pháp mới và nổi bật: Cắt tổn thương ở lớp dưới niêm mạc (ESD); cắt tổn thương ở lớp sâu hoặc sau niêm mạc (ESR); cắt tổn thương xuyên thành ống tiêu hóa (ESTR).

Đây được xem là những bước tiến vượt bậc, mở ra khả năng điều trị triệt để nhiều loại tổn thương phức tạp trong ống tiêu hóa, mà trước đây chỉ có thể xử lý bằng phẫu thuật mở.