Ăn kiêng linh hoạt: Đây là những thực phẩm nên ăn và nên tránh bạn cần nắm rõ
Có nhiều lý do khiến mọi người áp dụng chế độ ăn kiêng linh hoạt, bao gồm ý thức sức khỏe, quản lý cân nặng...
Chế độ ăn kiêng linh hoạt (Flexitarian) còn được gọi là chế độ ăn bán chay là một chế độ ăn kiêng dựa trên thực vật ngày càng phổ biến, nhấn mạnh vào việc ăn thực phẩm có nguồn gốc thực vật và cho phép ăn thịt không thường xuyên với số lượng vừa phải. Có nhiều lý do khiến mọi người áp dụng chế độ ăn kiêng linh hoạt, bao gồm cả ý thức sức khỏe, quản lý cân nặng và các vấn đề liên quan đến quyền động vật.
Chế độ ăn kiêng linh hoạt là gì?
"Flexitarian" là sự kết hợp của hai từ "linh hoạt" và "ăn chay", có nghĩa là chế độ ăn kiêng cung cấp một cách tiếp cận ăn chay linh hoạt hơn khi so sánh với các chế độ ăn chay hoặc thuần chay khác. Chế độ ăn kiêng linh hoạt gợi ý bạn nên gặt hái những lợi ích của chế độ ăn chay mà không cần loại bỏ hoàn toàn các thực phẩm có nguồn gốc động vật khỏi chế độ ăn.
Chế độ ăn kiêng linh hoạt tập trung vào việc tiêu thụ nhiều thực phẩm có nguồn gốc thực vật hơn như trái cây, rau, các loại đậu, quả hạch và hạt và ngũ cốc nguyên hạt trong khi vẫn thưởng thức thịt ở mức độ vừa phải.
Chế độ ăn kiêng linh hoạt được phát triển bởi chuyên gia dinh dưỡng Dawn Jackson Blatner vào năm 2009 và xuất bản một cuốn sách có tựa đề The Flexitarian Diet: The Mostly Vegetarian Way to Lose Weight, Be Healthier, Prevent Disease and Add Years to Your Life. Trọng tâm của chế độ ăn kiêng là hạn chế và loại bỏ ít thực phẩm có nguồn gốc động vật và bổ sung nhiều hơn các thực phẩm có nguồn gốc thực vật. Chế độ ăn kiêng linh hoạt dành cho tất cả những ai muốn ăn một chế độ ăn uống lành mạnh, bổ dưỡng nhưng không muốn từ bỏ niềm đam mê ăn thịt.
Chế độ ăn kiêng linh hoạt dựa trên các nguyên tắc sau!
- Ăn nhiều thực phẩm có nguồn gốc thực vật như trái cây, rau, các loại đậu và ngũ cốc nguyên hạt. Lượng protein chủ yếu lấy từ thực phẩm có nguồn gốc thực vật.
- Linh hoạt trong chế độ ăn uống của bạn, trong đó bạn có thể ăn thịt và các thực phẩm từ động vật khác điều độ.
- Ăn ít thực phẩm chế biến sẵn, hạn chế thêm đường và đồ ngọt.
Năm 2019, chế độ ăn kiêng linh hoạt được xếp hạng 3 trong danh mục những chế độ ăn uống tốt nhất về việc thúc đẩy sức khỏe lâu dài và ngăn ngừa bệnh tật, xếp thứ hai trong chế độ ăn kiêng tốt nhất cho bệnh nhân tiểu đường.
Hỗ trợ giảm cân
Theo nghiên cứu đăng tải trên Healthline, những người trưởng thành thừa cân được áp dụng 5 chế độ ăn kiêng dựa trên thực vật khác nhau như thuần chay, bán chay và ăn tạp... Một nghiên cứu khác trong năm 2015 báo cáo rằng phụ nữ sau mãn kinh duy trì chế độ ăn bán chay trong hơn 20 năm có trọng lượng cơ thể, chỉ số khối cơ thể (BMI) và tỷ lệ mỡ trong cơ thể thấp hơn đáng kể so với những người không ăn chay.
Kiểm soát mức huyết áp
Chế độ ăn uống linh hoạt có thể giúp ổn định mức huyết áp của bạn. Một nghiên cứu năm 2020 được công bố trên Tạp chí Dinh dưỡng Anh chỉ ra rằng việc tuân theo chế độ ăn kiêng linh hoạt đã làm giảm mức huyết áp và chỉ số BMI.
Giảm nguy cơ tiểu đường
Theo Health, phụ nữ sau mãn kinh theo chế độ ăn bán chay trong thời gian dài có lượng đường và insulin thấp hơn đáng kể. Một nghiên cứu khác vào năm 2009 được công bố trên tạp chí Diabetes Care cho thấy nguy cơ mắc bệnh tiểu đường loại 2 ở những người bán chay thấp hơn những người không ăn chay.
Có thể kiểm soát ung thư
Tăng cường ăn trái cây, rau, các loại đậu, ngũ cốc nguyên hạt, các loại hạt đã được chứng minh là có thể ngăn ngừa ung thư. Một nghiên cứu được công bố trên tạp chí JAMA Internal Medicine cho thấy một nghiên cứu kéo dài 7 năm về các trường hợp ung thư ruột kết ở 78.000 người. Kết quả là những người ăn chay bán phần có nguy cơ mắc ung thư ruột kết thấp hơn 8% so với những người không ăn chay.
Điều trị bệnh viêm ruột (IBS)
Theo Webmd, chế độ ăn bán chay có hiệu quả trong việc ngăn ngừa tái phát các triệu chứng ở bệnh nhân IBS. Một nghiên cứu khác kết luận rằng tăng lượng chất xơ thông qua chế độ ăn bán chay có thể được sử dụng như một phương pháp điều trị hỗ trợ cho bệnh nhân mắc bệnh Crohn.
Thực phẩm nên ăn theo chế độ ăn kiêng linh hoạt
- Thực phẩm giàu protein như các loại đậu, đậu lăng, đậu nành và đậu phụ.
- Các loại rau giàu tinh bột như khoai lang, ngô và đậu Hà Lan.
- Các loại rau không chứa tinh bột như ớt chuông, cải Brussels, đậu xanh, cà rốt và súp lơ.
- Trái cây như táo, cam, nho, quả mọng và quả anh đào.
- Các loại ngũ cốc nguyên hạt như kiều mạch, quinoa và farro.
- Các loại hạt như hạnh nhân, hạt điều, quả óc chó, hạt chia, hạt lanh và quả hồ trăn.
- Sữa thực vật như sữa dừa, sữa đậu nành, sữa cây gai dầu và sữa hạnh nhân không đường.
- Chất béo lành mạnh như bơ và dầu ô liu.
- Các loại thảo mộc và gia vị.
- Đồ uống như trà, cà phê và nước lọc.
- Trứng và thịt gia cầm.
- Cá và thịt đỏ.
- Sữa từ động vật ăn cỏ hoặc được thanh trùng.

Thực phẩm nên tránh trong chế độ ăn kiêng linh hoạt
- Thịt chế biến như xúc xích và thịt xông khói.
- Carb tinh chế.
- Thức ăn nhanh.
- Đường, đồ ngọt nói chung.
Ăn kiêng linh hoạt - Điểm hạn chế cần biết
Chế độ ăn kiêng linh hoạt không loại trừ hoàn toàn bất kỳ nhóm thực phẩm cụ thể nào, vì vậy nó không gây ra bất kỳ rủi ro sức khỏe đáng kể. Tuy nhiên, ăn ít thịt và các sản phẩm động vật khác có thể khiến bạn có nguy cơ thiếu hụt các chất dinh dưỡng như vitamin B12, kẽm, sắt, canxi và axit béo omega-3... là điều cần lưu ý nhất.
(Nguồn: Health, Healthline, Boldsky)
Theo Tuấn Minh (Phụ Nữ Việt Nam)
Người đàn ông 34 tuổi suy gan cấp vì sai lầm trong lúc giảm cân nhiều người Việt mắc phải
Sống khỏe - 2 phút trướcGĐXH - Chỉ ăn thịt, cắt bỏ hoàn toàn tinh bột và rau củ để giảm cân nhanh, một người đàn ông 34 tuổi rơi vào suy gan cấp nguy hiểm.
Cuộc chiến giành sự sống cho người phụ nữ 55 tuổi bị viêm phúc mạc nặng, sốc nhiễm khuẩn nguy kịch
Sống khỏe - 3 giờ trướcGĐXH - Sốc nhiễm khuẩn do viêm phúc mạc là tình trạng cấp cứu đặc biệt nguy hiểm, có tỷ lệ tử vong cao nếu không được xử trí kịp thời.
Nhìn mặt đoán bệnh: 7 dấu hiệu cảnh báo ung thư, đột quỵ và suy nội tạng bạn cần biết ngay
Sống khỏe - 7 giờ trướcGĐXH - Một nghiên cứu công bố năm 2025 trên trang của Đại học Cornell cho thấy, chỉ qua ảnh khuôn mặt, các thuật toán có thể ước tính tuổi thọ và nguy cơ tử vong. Nhiều bất thường trên gương mặt chính là “tín hiệu cảnh báo sớm” của cơ thể.
Loại quả đang bán đầy chợ Việt, giúp hỗ trợ thải độc gan, thận: Ăn đúng cách mới phát huy hiệu quả
Sống khỏe - 19 giờ trướcGĐXH - Dứa chứa nhiều vitamin C, mangan và enzyme bromelain, giúp chống viêm, hỗ trợ tiêu hóa và góp phần giảm gánh nặng chuyển hóa cho gan, thận khi sử dụng hợp lý.
7 cách tăng cường sức khỏe tim mạch, bảo vệ trái tim từ sớm
Sống khỏe - 21 giờ trướcDù bạn hoặc người thân đã bị hoặc chưa bị bệnh tim mạch cũng nên áp dụng những cách sau để duy trì sức khỏe tim mạch và kéo dài tuổi thọ cho trái tim.
Bí mật của cơ thể không bệnh tật: Dưỡng thân 10 năm không bằng dưỡng tâm 1 ngày
Sống khỏe - 1 ngày trướcGĐXH - Giữa vô vàn phương pháp chăm sóc sức khỏe hiện đại, nhiều người mải mê tìm kiếm bí quyết bên ngoài mà quên mất một điều cốt lõi: sức khỏe bền vững bắt đầu từ bên trong. Khi tâm an, thân mới ổn. Khi lòng rộng mở, cơ thể cũng dần nhẹ nhõm. Dưỡng sinh, suy cho cùng, chính là dưỡng tâm.
Hy hữu: Nam thanh niên 25 tuổi bị 2 chiếc đũa đâm thẳng vào 2 mắt cùng lúc
Y tế - 1 ngày trước"Sau khi tham khảo y văn thế giới, chúng tôi chưa tìm thấy 1 báo cáo nào mô tả về trường hợp người bệnh 2 bên mắt, mỗi bên bị một chiếc đũa cắm ngập sâu quá nửa", bác sĩ cho hay.
Người phụ nữ bất ngờ phát hiện phình động mạch chủ bụng nguy hiểm từ dấu hiệu nhiều người Việt mắc phải
Sống khỏe - 1 ngày trướcGĐXH - Hai ngày trước phát hiện phình động mạch chủ bụng, người bệnh có cảm giác yêu, tê chân...
3 món ăn quen thuộc giúp kéo dài tuổi thọ: Ăn sữa chua, phô mai và socola đúng cách có thể sống lâu hơn
Sống khỏe - 1 ngày trướcGĐXH - Một nghiên cứu quy mô lớn mới đây đã đưa ra kết quả đầy bất ngờ: những món ăn quen thuộc như sữa chua, phô mai và thậm chí là cả socola đều có khả năng kéo dài tuổi thọ con người.
Hơn 3.000 học sinh, phụ huynh tham gia ngày hội tư vấn tuyển sinh y dược
Sống khỏe - 1 ngày trướcNgày hội Tư vấn tuyển sinh, hướng nghiệp của Trường Đại học Y Dược TPHCM thu hút hơn 3.000 học sinh và phụ huynh tại TPHCM và các tỉnh tham gia. Sự kiện giúp học sinh tiếp cận thực tế ngành học, định hình rõ hơn lựa chọn nghề nghiệp trong lĩnh vực khoa học sức khỏe.
Loại quả đang bán đầy chợ Việt, giúp hỗ trợ thải độc gan, thận: Ăn đúng cách mới phát huy hiệu quả
Sống khỏeGĐXH - Dứa chứa nhiều vitamin C, mangan và enzyme bromelain, giúp chống viêm, hỗ trợ tiêu hóa và góp phần giảm gánh nặng chuyển hóa cho gan, thận khi sử dụng hợp lý.