Cảm giác "thèm" tiết lộ sức khỏe của nội tạng: Cơ thể có vấn đề, khẩu vị sẽ mách bạn
Đây chính là sự liên kết giữa ngũ vị và ngũ tạng mà chúng ta cần biết để chăm sóc sức khỏe tốt hơn. Ăn đúng thì tránh được bệnh tật, ăn sai thì rước họa mà không biết.
Khẩu vị của mỗi người cũng giống như cái danh thiếp vậy, mỗi người một sở thích, một sự khác biệt riêng. Có người thích ăn chua, có người lại thích ngọt, người lại thích cay...
Thực tế, ngoài các yếu tố như môi trường địa lý, thói quen ăn uống và di truyền phát triển từ khi còn nhỏ, khẩu vị của một người đôi khi là dấu hiệu của sự mất cân bằng dinh dưỡng hoặc bất thường về sức khỏe, và sự thay đổi đột ngột về vị giác có thể là những cảnh báo về sức khỏe thể chất cần được chú ý.
Theo quan niệm Y học Trung Quốc truyền thống tin rằng ngũ vị (năm hương vị gồm chua, đắng, ngọt, cay, mặn) bắt nguồn từ khí của trời đất.
Ngũ tạng có sự kết nối với ngũ vị, ngũ vị lại quy về ngũ tạng, trong đó vị chua thuộc gan, vị đắng thuộc tim, vị ngọt thuộc lá lách, vị cay thuộc phổi, vị mặn thuộc thận.
Người nào ăn một vị nào đó trong thời gian lâu dài sẽ kích hoạt một "phản ứng dây chuyền" tương ứng với 5 cơ quan nội tạng thì cũng được xem là không tốt cho sức khỏe.
Ngược lại, năm cơ quan nội tạng sẽ ảnh hưởng đến chức năng vị giác của lưỡi, thay đổi sở thích và không thích của mọi người đối với năm vị giác bên trong và tạo ra những thay đổi đột ngột về khẩu vị hoặc vị giác khác nhau.
1. Người có thiên hướng thích vị chua thường có các vấn đề về gan
Theo quan niệm Đông y, vị chua thuộc gan, vị chua có tác dụng nuôi dưỡng gan. Ví dụ, các món ăn ở Sơn Tây và Thiểm Tây (TQ) có tính thiên về chua nhiều hơn. Do khí hậu địa phương khô, chất lỏng trong cơ thể dễ bị hao hụt và chất chua trong thực phẩm rất thích hợp có thể nuôi dưỡng âm.
Khi một người nào đó có sự thay đổi đột ngột về khẩu vị, bỗng nhiên thèm chua có thể là một tín hiệu phản ánh gửi tới bạn khi có các vấn đề về gan.
Khi bạn có cảm giác thèm ăn chua trong thời gian dài và/hoặc ăn quá nhiều thực phẩm có tính axit (vị chua) có thể dẫn đến hao hụt chức năng hoạt động gan, làm cho khí trong gan bị ngưng trệ.
Ngoài ra, do tính chất axit trong thực phẩm chua có thể gây ứ đọng và tích trữ, nên nếu chúng nhiều lên quá mức sẽ cản trở chức năng sinh lý bình thường của dạ dày và gây ra các vấn đề về lá lách và dạ dày.
Những người thích vị chua thường có thể chọn các loại trái cây và rau quả tươi như cà chua, cam, lựu, chanh, nho, táo xanh, táo gai, v.v ... để giảm tiêu thụ dưa cải muối và các sản phẩm chứa giấm. Tức là bạn nên ăn hoa quả có vị chua sẽ tối ưu hơn là ăn các món ăn chua chế biến.
2. Người có thiên hướng thèm ăn đắng thường có thể bị tim nóng, nội thịnh
Đông y quan niệm vị đắng sẽ vào tim, vị đắng có thể làm sạch trái tim và giảm nhiệt, hạ hỏa. Khi một người có thiên hướng thèm ăn vị đắng có thể là biểu hiện của sự bốc hỏa, nóng bên trong tim, thường đi kèm với hiện tượng đánh trống ngực, mất ngủ, lở loét ở khóe miệng và lưỡi đỏ.
Mặc dù thực phẩm đắng có một giá trị dinh dưỡng nhất định, nhưng hầu hết chúng đều có tính lạnh tự nhiên theo quan niệm của Đông y. Cho nên cần phải biết ăn đúng cách, liều lượng vừa đủ. Vì nếu ăn nhiều thực phẩm vị đắng trong lâu dài không chỉ làm tổn thương tim mà còn làm nặng thêm các triệu chứng của lá lách và dạ dày như kém ăn, đau bụng và tiêu chảy.
Các nghiên cứu đã chỉ ra rằng thường xuyên ăn thực phẩm đắng và trà thảo dược cũng có thể gây ra các bệnh về xương khớp.
Những người thích vị đắng có thể chọn mướp đắng, cải xoăn, lô hội, khổ đinh, cỏ xô thơm... Khi ăn rau đắng, trước tiên bạn có thể ngâm vào nước muối, lọc nước và rửa sạch để giảm nồng độ đắng. Khi uống trà đắng hoặc ăn thực phẩm đắng, tốt hơn là không ên ăn uống lạnh, cũng cần tránh dùng khi bụng đói.
3. Thiên hướng thèm vị ngọt có thể làm tổn thương lá lách và dạ dày.
Theo quan niệm Đông y, vị ngọt vào lá lách, vị ngọt có tác dụng nuôi dưỡng lá lách và dạ dày, nhưng những người ăn ngọt nhiều thường gặp vấn đề với sự lá lách hư yếu. Người dân sống ở những nơi có địa hình thấp, khí hậu ẩm ướt, thường dễ bị bệnh lá lách và bệnh dạ dày vì ham ăn ngọt.
Trên nghiên cứu lâm sàng cho thấy, bệnh nhân mắc bệnh lách và dạ dày hầu hết đều nghiện ăn đường, và vị giác này sẽ làm tổn thương thêm cho lá lách và dạ dày. Đối với bệnh nhân mắc bệnh loét dạ dày, nó ăn ngọt sẽ kích thích một lượng lớn axit tiết ra từ dạ dày và làm nặng thêm bệnh.
Ngoài ra, đường có thể gây sâu răng, tiểu đường, béo phì và làm tăng nguy cơ mắc các bệnh về đường hô hấp.
Chúng tôi thường khuyên bạn nên chọn ngũ cốc, trái cây và rau quả có hàm lượng đường thấp mà không làm mất đi vị ngọt, chẳng hạn như khoai mỡ, ngó sen, bí ngô, khoai lang, ngô, đậu, táo, dứa, kiwi, v.v. Thông thường bạn có thể dùng cháo đậu xanh lá sen, sinh tố trái cây ít ngọt, khoai luộc thay cho món tráng miệng vị ngọt.
4. Người có thiên hướng thèm cay sẽ là tổn hại khí.
Đông y quan niệm rằng vị cay sẽ nhập vào phổi, và khi vị cay vận hành trong cơ thể có thể làm giảm khí và điều hòa khí huyết.
Những người thường xuyên ăn cay nhiều sẽ dễ mắc các vấn đề về phổi. Ăn thức ăn cay trong một thời gian dài có thể khiến khí trong phổi quá nhiều. Ngoài ra, nó rất dễ gây ra các bệnh về đường tiêu hóa và bệnh hậu môn, trực tràng.
Thường thì trong quá trình nấu ăn, bạn có thể cho một ít gừng tươi, hạt tiêu, hành tỏi, hành tây và các thực phẩm cay khác làm gia vị để cải thiện sự thèm ăn, nhưng nó phải "cân đong" sao cho có một lượng phù hợp để tránh gây kích ứng dạ dày.
5. Người có thiên hướng thích ăn muối có thể làm hỏng thận tinh.
Đông y cho rằng vị mặn sẽ đi vào thận, chỉ một lượng vừa phải vị mặn có tác dụng nuôi dưỡng thận. Ở những vùng có khí hậu lạnh, người dân sẽ có xu hướng ăn mặn hơn, vì vị mặn có thể giúp cơ thể chống lại sự lạnh giá.
Tuy nhiên những người bệnh thận thường bị suy giảm cảm giác khẩu vị trong phân biệt nồng độ mặn nhạt nên có thể sẽ dẫn đến ăn nhiều muối.
Nghiên cứu Đông y cho thấy, nếu người ăn nhiều muối trong thời gian dài có thể gây tổn thương thận có thể gây tăng huyết áp, bệnh tim, hen suyễn và bệnh thận mãn tính.
Thông thường nên có ý thức giảm lượng muối, chế độ ăn uống nhẹ nhàng thanh đạm để ngăn chặn vị giác bị đậm dần, hình thành một vòng luẩn quẩn ăn nhiều muối và ngày càng mặn hơn.

Nói một cách dễ hiểu, ngũ vị mà chúng ta ăn hàng ngày có thể nuôi dưỡng ngũ tạng, nhưng nếu ăn quá nhiều thì lại gây ra tác dụng ngược, làm hại chính cơ quan nội tạng đó.
Ngoài ra, bạn nên điều chỉnh khẩu vị theo sự thay đổi của quy luật tự nhiên. Ví dụ, bạn nên giảm vị chua và tăng vị ngọt vào mùa xuân để nuôi dưỡng lá lách, giảm vị đắng vào mùa hè tăng vị cay để tăng chức năng phổi phổi, giảm cay và tăng chua để nuôi dưỡng gan vào mùa thu, giảm mặn và tăng đắng vào mùa đông để tăng cường sức khỏe cho tim.
Theo Tổ Quốc
Cô gái 28 tuổi đối diện nguy cơ suy thận từ sai lầm trong lúc giảm cân nhiều người Việt mắc phải
Sống khỏe - 12 giờ trướcGĐXH - Trường hợp này là lời cảnh báo về nguy cơ gây suy thận do lạm dụng thuốc lợi tiểu không theo chỉ định y tế.
Người phụ nữ 75 tuổi gặp nạn thương tâm, nguy cơ mất chức năng vận động do bị chó tấn công
Y tế - 15 giờ trướcGĐXH - Bác sĩ cho biết, tổn thương do súc vật cắn là tổn thương đặc biệt nguy hiểm do vết thương thường bẩn, dập nát, vi khuẩn dễ xâm nhập sâu vào mô, gân, xương và cơ.
Vì sao JangSeang chọn sâm tươi 6 năm tuổi?
Sống khỏe - 15 giờ trướcSâm tươi 6 năm tuổi được xem là giai đoạn hoàn thiện giá trị sinh học của nhân sâm Hàn Quốc. Việc JangSeang lựa chọn phân phối sâm tươi 6 năm tuổi tại Việt Nam phản ánh định hướng chú trọng nguồn gốc, kiểm soát chất lượng và an toàn cho người tiêu dùng.
Xôi dẻo thơm nhưng không phải ai cũng hợp: 6 trường hợp nên hạn chế ăn gạo nếp
Sống khỏe - 20 giờ trướcGĐXH - Xôi và các món từ gạo nếp giúp no lâu nhưng có thể gây hại với một số người. Dưới đây là 6 trường hợp cần hạn chế để tránh ảnh hưởng sức khỏe.
Người phụ nữ 70 tuổi nhồi máu cơ tim lúc nửa đêm từ dấu hiệu nhiều người bỏ qua
Sống khỏe - 22 giờ trướcGĐXH - Lên cơn khó thở, khò khè giữa đêm, người phụ nữ 70 tuổi tưởng tái phát bệnh hô hấp nhưng thực chất là nhồi máu cơ tim nguy kịch.
7 cách gừng tươi giúp loại bỏ cholesterol ‘xấu’ tự nhiên
Sống khỏe - 23 giờ trướcCholesterol xấu (LDL) tăng cao là yếu tố nguy cơ hàng đầu gây bệnh tim mạch. Bên cạnh thay đổi lối sống, nhiều nghiên cứu cho thấy gừng tươi – gia vị quen thuộc trong bếp – có thể hỗ trợ kiểm soát cholesterol nhờ đặc tính chống oxy hóa và chống viêm tự nhiên.
Bài tập này hiệu quả hơn cả đi bộ, có khả năng 'làm chết đói' các tế bào ung thư
Sống khỏe - 1 ngày trướcGĐXH - Nói đến vận động để phòng ung thư, đa số chúng ta sẽ nghĩ ngay đến đi bộ nhanh hay chạy bộ, nhưng công bố dưới đây sẽ khiến chúng ta thay đổi hoàn toàn nhận thức về việc này.
Cô gái 27 tuổi bất ngờ phát hiện đột quỵ từ dấu hiệu nhiều người Việt bỏ qua
Sống khỏe - 1 ngày trướcGĐXH - Đau đầu kéo dài, hoa mắt, chóng mặt, cô gái 27 tuổi đi khám phát hiện cảnh báo đột quỵ tuyến yên nguy hiểm.
Bị suy giáp nên ăn gì, kiêng gì? Gợi ý cách kiểm soát bệnh hiệu quả
Bệnh thường gặp - 1 ngày trướcGĐXH - Suy giáp khiến cơ thể mệt mỏi, tăng cân, rối loạn chuyển hóa. Chế độ ăn uống phù hợp giúp hỗ trợ kiểm soát bệnh và cải thiện sức khỏe mỗi ngày.
6 nguyên nhân âm thầm gây suy thận, phá hủy chức năng thận của bạn
Sống khỏe - 1 ngày trướcGĐXH - Hiểu rõ các nguyên nhân gây tổn thương thận là bước quan trọng giúp phòng ngừa suy thận hiệu quả.
Đừng đợi đến khi chạy thận mới hối hận: 5 tín hiệu 'cầu cứu' từ thận bị 90% người bệnh bỏ qua
Bệnh thường gặpGĐXH - Suy thận mạn tính được ví như một "kẻ sát nhân thầm lặng" bởi quá trình tiến triển cực kỳ kín đáo. Nhiều người chỉ đi khám khi thấy mặt sưng, chân phù, hụt hơi khi đi bộ, để rồi bàng hoàng nhận tin thận đã suy kiệt.