Cục Đăng kiểm Việt Nam nói gì về việc chưa đăng kiểm cho tàu PPC chở trên 12 người?

Sau khi Giadinh.net.vn có bài phản ánh về việc doanh nghiệp đóng tàu bằng vật liệu PPC kêu cứu trước việc hướng đi mới trong công nghệ đóng tàu này chết yểu, doanh nghiệp có thể phá sản sau khi thông tư 43/2016/TT-BGTVT (sẽ có hiệu lực vào ngày 28/7/2017) của Bộ GTVN được ban hành.

Theo đó không chấp nhận đăng kiểm cho tàu đóng bằng vật liệu PPC chở trên 12 người (trừ thuyền viên), Vr đã có thông cáo báo chí về vấn đề này.

Cục Đăng kiểm Việt Nam (Vr) nói gì qua thông cáo báo chí?

Tại thông cáo báo chí, Vr thừa nhận rằng: Vật liệu PPC có các ưu điểm như nhẹ, dễ sản xuất, không cần sơn chống ăn mòn, không hấp thụ nhiệt. Vr cũng cho rằng đã thành lập đoàn công tác, đã trao đổi với các tổ chức đăng kiểm thế giới, khảo sát thực tế việc sản xuất, sử dụng tàu thuyền chế tạo bằng vật liệu PPC tại Cộng Hòa Séc.

Một chiếc tàu được đóng bằng vật liệu PPC. (ảnh: HC)

“Đến thời điểm hiện tại, Việt Nam đang là nước đi đầu trong nghiên cứu, ứng dụng vật liệu PPC trong chế tạo phương tiện thủy có sức chở trên 12 người để sử dụng thử nghiệm và cũng là nước đầu tiên xây dựng quy chuẩn kỹ thuật quốc gia áp dụng đối với phương tiện thủy chế tạo bằng vật liệu này” - thông cáo báo chí của Vr nêu.

Vr cho rằng căn cứ vào kết quả thử nghiệm nêu trong báo cáo thử nghiệm sau khi so sánh với các yêu cầu nêu trong FTP Code thì vật liệu PPC cháy tại điều kiện thử 25kw/m2 có lửa mồi và 50kw/m2 không có lửa mồi, đồng thời có mật độ quang khói khi cháy cao hơn mức cho phép nêu trong FTP Code; khi cháy không sinh ra các khí hoặc khói độc vượt quá tiêu chuẩn cho phép nêu trong FTP Code…

Từ đó, Vr cho rằng cần phải xem xét thận trọng khi sử dụng vật liệu PPC trong chế tạo phương tiện thủy.

Tổ công tác của Vr đã hoàn thành việc xây dựng dự thảo Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về phân cấp và đóng phương tiện thủy nội địa chế tạo bằng vật liệu PPC.

Sau đó, QCVN 95: 2016/BGTVT đã được ban hành kèm theo Thông tư 43 của Bộ GTVT. Quy chuẩn này chỉ chấp nhận đăng kiểm cho tàu đóng bằng vật liệu PPC chở đến 12 người (trừ thuyền viên và người lái phương tiện).

Vr bị tố tự mâu thuẫn chính mình?

Trước quan điểm này của Vr, trao đổi với phóng viên, đại diện cho các doanh nghiệp đóng tàu bằng vật liệu PPC khẳng định Vr đã tự mâu thuẫn với chính mình khi trước đó chính Vr đã cấp đăng kiểm cho hai tàu đóng bằng vật liệu PPC chở 32 người và 56 người trái với QCVN 95 do chính Vr xây dựng, trình Bộ GTVT ban hành kèm theo Thông tư 43.

Theo tìm hiểu của phóng viên đó là các tàu Ferry 42 (có sức chở 32 người) và Ferry 56 (có sức chở 56 người).

Ông Nguyễn Vũ Hải - Phó Cục trưởng Vr trong buổi làm việc với phóng viên. (ảnh: HC)

Doanh nghiệp đóng tàu cho rằng việc Vr lấy lý do PPC dễ cháy (là một trong các lý do) để trì hoãn đăng kiểm cho tàu được đóng bằng vật liệu PPC là không thuyết phục bởi thử nghiệm vách ngăn A 60 trước đó (thử nghiệm chống cháy ở mức cao nhất) cho thấy vật liệu PPC an toàn.

Ngoài ra Vr cũng bị tố rằng trước đó không có bất cứ một cảnh báo nào về việc không đăng kiểm cho tàu đóng bằng vật liệu PPC thiết kế chở trên 12 người.

Việc xây dựng QCVN 95 được Bộ GTVT ban hành kèm Thông tư 43 đã đẩy doanh nghiệp dám tiên phong trong việc đưa công nghệ kỹ thuật mới vào Việt Nam trước nguy cơ phá sản.

Chứng nhận thử nghiệm của Vr cho tàu Ferry 56. (ảnh: HC)

Để làm rõ những vấn đề này, chiều ngày 9/5 phóng viên GĐ&XH đã có buổi làm việc với lãnh đạo Vr. Tại buổi làm việc có các ông Nguyễn Vũ Hải - Phó Cục trưởng Vr, ông Vũ Anh - Trưởng phòng công nghiệp Vr, ông Đỗ Trung Học - Trưởng phòng tàu sông Vr.

Ông nguyễn Vũ Hải thừa nhận những đặc tính nổi bật của vật liệu PPC và cũng đưa ra các nhược điểm của vật liệu này, trong đó nổi bật là đặc tính dễ cháy. “Trước đó chúng tôi đã có các văn bản bày tỏ quan ngại về vật liệu PPC. Tháng 9/2012, Vr mới tiếp nhận thông tin về vật liệu PPC” - ông Hải thông tin.

Tại buổi làm việc với phóng viên, các cán bộ của Vr cũng thừa nhận quá trình thử nghiệm kết cấu chống cháy A-60 với PPC (mức thử cao nhất như khẳng định của ông Vũ Anh - Trưởng phòng công nghiệp Vr) là đáp ứng yêu cầu.

Trả lời câu hỏi của phóng viên về việc vì sao trước đó Vr cấp đăng kiểm cho tàu Ferry 42 (chở 32 người) và Ferry 56 (chở 56 người) các đăng kiểm này vẫn còn hiệu lực?

Ông Nguyễn Vũ Hải - Phó cục trưởng Vr khẳng định các đăng kiểm được cấp cho hai tàu trên là đăng kiểm thử nghiệm. Dựa trên các tiêu chuẩn: Tính năng an toàn; đảm bảo độ ổn định; có đủ độ bền; phải chạy được; không cháy; không phát sinh nguy hại cho môi trường; tính nổi. Việc thử nghiệm này kéo dài trong 3 năm, đến hết quý II/2018 kết thúc.

Lãnh đạo, cán bộ Vr thừa nhận đến thời điểm hiện tại chưa ghi nhận, chưa có kết luận về các sự cố được cho là do vật liệu PPC gây ra.

Sự cố tràn nước vào khoang máy tàu thử nghiệm Ferry 56, ông Đỗ Trung Học - Trưởng phòng tàu sông Vr thừa nhận là hiện tại chưa có kết luận là do PPC gây ra.

Văn bản của đơn vị sử dụng tàu này ghi rõ: “Thiết bị làm kín nước của khớp nối cắt đăng bị rách hoàn toàn, ổ bi đỡ trục nối giữa đầu máy chính và khớp nối các đăng bị vỡ vòng bi trong và bi đỡ dẫn đến việc nước tràn vào khoang máy”.

Như vậy liên quan đến sự cố tràn nước khoang máy tàu Ferry 56 đến thời điểm này không có căn cứ, kết luận nào là liên quan đến vật liệu PPC.

Trả lời câu hỏi của phóng viên về việc trong thời gian tới Vr có xem xét đăng kiểm cho tàu đóng bằng vật liệu PPC được chở trên 12 người? Đại diện cho Vr khẳng định là không cản trở doanh nghiệp và tiếp tục thử nghiệm để xây dựng quy chuẩn kỹ thuật quốc gia cho các phương tiện này.

“Sau khi Thông tư 43 ra đời chưa bao giờ chúng tôi nói là cấm đóng các phương tiện có sức chở trên 12 người. Chúng tôi chỉ nói là quy chuẩn áp dụng cần tiếp tục được nghiên cứu” - ông Nguyễn Vũ Hải nói.

Nói về việc cấp đăng kiểm thử nghiệm của Vr, các luật sư khi được hỏi đều khẳng định: Theo luật Giao thông đường thủy nội địa 2004 đã được ban hành và có hiệu lực thì phương tiện thủy nội địa là hợp pháp khi đạt chất lượng, an toàn kỹ thuật và bảo vệ môi trường; có giấy chứng nhận đăng ký phương tiện thủy nội địa, giấy chứng nhận an toàn kỹ thuật và bảo vệ môi trường.

Khi đăng kiểm, cơ quan đăng kiểm thực hiện kiểm tra an toàn kỹ thuật của phương tiện phải tuân theo hệ thống quy phạm, tiêu chuẩn Việt Nam, tiêu chuẩn ngành. Theo các luật sư thì khi tiêu chuẩn chưa được xây dựng mà đã cấp đăng kiểm là trái với quy định.

Hà Châu