Đẩy mạnh nghiên cứu, ứng dụng y học cổ truyền trong chăm sóc sức khỏe nhân dân

Hà Nội cụ thể hóa Chỉ thị của Thủ tướng về phát triển y học cổ truyền

GĐXH - Phó Chủ tịch UBND TP Hà Nội Vũ Thu Hà vừa ký ban hành Kế hoạch số 340/KH-UBND ngày 15/12/2025 về thực hiện Chỉ thị số 25/CT-TTg ngày 15/9/2025 của Thủ tướng Chính phủ về đẩy mạnh phát triển nền y học cổ truyền (YHCT) Việt Nam trong giai đoạn mới.

Đào tạo lương y nhiều bước tiến nhưng còn "nút thắt" cơ chế

Y học cổ truyền Việt Nam là kết tinh của tri thức dân tộc qua hàng nghìn năm lịch sử, gắn với tên tuổi các danh y như Tuệ Tĩnh và Lê Hữu Trác. Đây không chỉ là phương thức chữa bệnh mà còn là một phần của bản sắc văn hóa.

Trong suốt quá trình phát triển đất nước, Đảng và Nhà nước luôn xác định rõ định hướng kết hợp giữa y học cổ truyền và y học hiện đại trong công tác chăm sóc và bảo vệ sức khỏe nhân dân. Đặc biệt, Nghị quyết số 72-NQ/TW ngày 9/9/2025 của Bộ Chính trị "Về một số giải pháp đột phá, tăng cường bảo vệ, chăm sóc và nâng cao sức khỏe nhân dân".

Với tầm nhìn phát triển bền vững, đội ngũ chuyên gia tâm huyết và hệ thống cơ sở hiện đại, Viện Đông y Việt Nam đang không ngừng nỗ lực trở thành trung tâm hàng đầu trong nghiên cứu, đào tạo và ứng dụng y học cổ truyền, đóng góp tích cực cho sự nghiệp chăm sóc sức khỏe cộng đồng và phát triển y học dân tộc trong thời đại mới.

PGS.TS Nguyễn Tuấn Hưng – Viện trưởng Viện Đông y Việt Nam cho biết, trong thời gian qua, Viện đã xây dựng đội ngũ chuyên gia, lương y, giảng viên; đẩy mạnh nghiên cứu, khám chữa bệnh và bảo tồn các bài thuốc cổ truyền. Đặc biệt, Viện hiện là cơ sở duy nhất được phép triển khai thí điểm chương trình đào tạo lương y.

Chương trình được thiết kế bài bản, kết hợp giữa lý luận, thực hành lâm sàng và truyền nghề. Nhiều học viên sau đào tạo đã có nền tảng chuyên môn vững vàng, góp phần lan tỏa giá trị y học cổ truyền trong cộng đồng. Tuy nhiên, trong thực tiễn triển khai vẫn còn một số nội dung cần được hoàn thiện về cơ chế, đặc biệt là quy trình tổ chức thi sát hạch và công nhận trình độ đối với học viên đào tạo lương y. Đây được xem là "điểm nghẽn" nếu không sớm tháo gỡ sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến việc chuẩn hóa đội ngũ hành nghề.

Viện Đông y Việt Nam kiến nghị Chính phủ chỉ đạo Bộ Y tế và các cơ quan liên quan sớm xây dựng dự án Luật y học cổ truyền và các văn bản liên quan, trong đó sớm có hướng dẫn cụ thể về việc tổ chức thi sát hạch, đánh giá và công nhận đối với các học viên đã hoàn thành chương trình đào tạo lương y. Qua đó tạo điều kiện để những người đã được đào tạo bài bản có thể được sát hạch và hành nghề theo đúng quy định của pháp luật.

Kết hợp công nghệ hiện đại để "nâng tầm" Đông y

Một hướng đi đáng chú ý được lãnh đạo Hội Đông Y Việt Nam nhấn mạnh là phát triển dược liệu sạch. Với hơn 12.000 loài sinh vật và khoảng 5.000 cây thuốc, Việt Nam sở hữu nguồn tài nguyên quý giá nhưng chưa được khai thác tương xứng.

Định hướng sắp tới là xây dựng các vùng trồng dược liệu bền vững tại địa phương, gắn với sinh kế và phát triển mô hình du lịch y tế xanh. Đồng thời, chuyển dịch từ xuất khẩu thô sang chế biến sâu, tạo ra các sản phẩm có giá trị cao.

Để đạt các mục tiêu, lĩnh vực y học cổ truyền đang chủ động tiếp cận các công nghệ tiên tiến. Trong thời gian tới, Viện Đông y Việt Nam xác định tiếp tục phát triển theo hướng: Đẩy mạnh nghiên cứu và ứng dụng y học cổ truyền trong chăm sóc sức khỏe nhân dân; Sưu tầm, bảo tồn và phát triển các bài thuốc, phương pháp chữa bệnh cổ truyền; Tập hợp đội ngũ chuyên gia đầu ngành về YHCT trong toàn quốc để tăng cường hoạt động Đào tạo và chuẩn hóa đội ngũ lương y, thầy thuốc y học cổ truyền theo quy định; Tăng cường hợp tác trong nước và quốc tế nhằm quảng bá và phát triển Y học cổ truyền Việt Nam.

Tại buổi làm việc, Phó Thủ tướng Mai Văn Chính khẳng định Đảng, Nhà nước luôn quan tâm phát triển công tác chăm sóc sức khỏe nhân dân. Phó Thủ tướng đánh giá cao các kết quả nghiên cứu, đào tạo bồi dưỡng đội ngũ chuyên gia và lương y, khám chữa bệnh của Viện; đồng thời ghi nhận những nỗ lực trong việc kế thừa và phát huy những tinh hoa, kinh nghiệm và các bài thuốc quý của cha ông để lại.

Phó Thủ tướng cho biết, sau sắp xếp, tinh gọn, Hội Đông y là một trong 29 hội quần chúng được Đảng, Nhà nước giao nhiệm vụ. Do đó, Hội và Viện cần tập trung vào các nhiệm vụ trọng tâm: đẩy mạnh phát triển để y học cổ truyền và y học hiện đại (Đông – Tây y) cùng đồng hành, hỗ trợ lẫn nhau, tạo nên hệ thống chăm sóc sức khỏe toàn diện cho nhân dân; tiếp tục kiện toàn và phát triển để đáp ứng yêu cầu ngày càng cao của xã hội; đồng thời chủ động nghiên cứu, tham mưu, đề xuất cơ chế, chính sách đặc thù trình cấp có thẩm quyền xem xét, ban hành.

Tăng cường công tác bảo vệ, chăm sóc sức khỏe nhân dân bằng y học cổ truyền

Ngày 22/11, Trung ương Hội Đông y Việt Nam đã long trọng tổ chức chương trình "Diễn đàn bảo tồn, phát huy giá trị bài thuốc gia truyền và phương pháp chữa bệnh độc đáo bằng y học cổ truyền (YHCT) phục vụ sự nghiệp bảo vệ chăm sóc sức khỏe nhân dân".