Dạy thêm, học thêm: Xử lý hành chính không dễ

Ông Lê Tiến Thành, Vụ trưởng Vụ Giáo dục tiểu học (Bộ GD&ĐT).

Khó quản lý

Ông Nguyễn Văn Ngai, nguyên Phó Giám đốc Sở GD&ĐT TPHCM cho biết, việc dạy thêm, học thêm là vấn đề xã hội đã tồn tại từ rất lâu. Đấy là nhu cầu có thật của người dân nên có thể khẳng định là không thể cấm được. Tuy nhiên, nhà quản lý một mặt đáp ứng được nhu cầu nhưng mặt khác cần tổ chức sao cho hợp lý. Theo ông Ngai, nói hơi quá, việc dạy học thêm ở nhiều nơi còn thiếu lương tâm người thầy, nếu không muốn nói là bất lương. Nhưng việc quản lý hiện rất khó và mặc dù có quy định mới từ năm nay nhưng giáo viên vẫn có thể “lách” được.

Chẳng hạn, Bộ GD&ĐT quy định: “Đối tượng học thêm là học sinh có nhu cầu học thêm, tự nguyện học thêm và được gia đình đồng ý. Không được dùng bất cứ hình thức nào để ép buộc gia đình học sinh và học sinh học thêm…”. Tuy nhiên, ông Ngai cho rằng, có giáo viên ở trên lớp dạy lướt, không dạy hết trách nhiệm để học trò theo học thêm tại gia nhằm tăng thêm thu nhập ngoài lương. Nếu học sinh nào không đi học thì “thất thế” vì không làm được bài. Hoặc có nơi, giáo viên hỏi bắt bí học sinh trên lớp, hỏi những điều đã dạy ở lớp học thêm để ai không đi không thể trả lời. Những kiểu “lách” như trên đúng là khó xử lý. Ngoài ra, quy định phụ huynh học sinh phải kí đơn, con em mới học thêm, theo lý giải của ông Ngai, đấy chỉ là hình thức bởi lẽ việc làm đơn nhưng có tự nguyện hay không lại là chuyện khác. Có người làm đơn vì cả nể, có người vì “ép” tự nguyện…

Cũng tại quy định mới, các trường hợp không được dạy thêm gồm: học sinh đã được nhà trường tổ chức dạy 2 buổi/ngày. Không dạy thêm đối với học sinh tiểu học, trừ các trường hợp bồi dưỡng về nghệ thuật, thể dục thể thao, rèn luyện kỹ năng sống. Theo ông Phạm Xuân Tiến, Trưởng phòng giáo dục tiểu học (Sở GD&ĐT Hà Nội), học sinh tiểu học nên học mà chơi, chơi mà học, không nên ép các cháu học quá nhiều. Còn theo ông Ngai: “Với học sinh yếu phải phụ đạo là đúng và trước nay không thu tiền. Nhưng dạy thêm tràn lan như hiện nay thì sợ quá. Rõ ràng quy định của chúng ta đúng nhưng việc kiểm soát đang còn bỏ ngỏ”.

“Hiện nay, phụ huynh cứ kí đơn, con cái cứ đi học và báo chí cứ phản ánh thì rất khó. Cái chính là cần chỉ đích danh ra, Bộ GD&ĐT biết để xử lý. Còn việc dạy thêm, học thêm, không có quốc gia nào trên thế giới này cấm cả.  Bộ GD&ĐT vẫn khuyến khích dạy thêm, học thêm cho trẻ em vùng núi, vùng khó khăn và đấy là việc phải làm. Cái chính là cấm dạy thêm, học thêm tràn lan trái đạo đức nhà giáo. Nếu vậy phải tách bạch ra, chỗ nào dạy thêm theo nhu cầu, chỗ nào dạy thêm, học thêm tràn lan. Chúng tôi rất cần tiếng nói ấy của công luận để xử lý. Còn một khi đã tự nguyện rồi thì Bộ không thể xử lý được việc tự nguyện”, ông  Thành nói.