Tags:
Đề xuất 'áp' khoản lỗ 44.792 tỷ đồng vào giá điện: Cần phân định nguyên nhân, tránh gây 'sốc' túi tiền người dân
GĐXH - Đề xuất 'áp' khoản lỗ 44.792 tỷ đồng vào chi phí tính giá điện của EVN đang nhận được sự quan tâm của người dân và có nhiều ý kiến trái chiều. Đặc biệt trong bối cảnh hóa đơn điện của người dân vừa tăng mạnh sau lần điều chỉnh giá gần nhất vào tháng 5/2025 (mức tăng 4,8%).
Để làm rõ vấn đề này hơn, Phóng viên Ban Chuyên trang Gia đình và Xã hội, thuộc Báo Sức khỏe và Đời sống đã có cuộc trao đổi với ông Nguyễn Tiến Thỏa - Chủ tịch Hội Thẩm định giá Việt Nam, Nguyên Cục trưởng Cục Quản lý giá (Bộ Tài chính).
Khoản lỗ 44.792 tỷ đồng: Cần phân định rõ nguyên nhân
Thưa ông, hiện nay, EVN đang đề xuất cho phép tính khoản lỗ lũy kế 44.792 tỷ đồng vào giá bán lẻ điện bình quân. Vấn đề này đang gây nhiều ý kiến trái chiều trong dư luận, ông nhận định thế nào về đề xuất này?
Ông Nguyễn Tiến Thỏa: Trước hết chúng ta cần bình tĩnh xem xét, làm rõ cái gọi là "khoản lỗ" này là gì và nguyên nhân từ đâu đến? Nếu không làm rõ thì dư luận phản ứng là đương nhiên.
Nếu là khoản lỗ trong sản xuất kinh doanh theo cơ chế thị trường do chủ quan của ngành điện làm ăn yếu kém, quản lý không hiệu quả thì không bàn, doanh nghiệp tự gánh vác theo hướng "Lời ăn, lỗ chịu" và dứt khoát không được phân bổ vào giá điện.
Tuy nhiên, điện lại là hàng hóa do Nhà nước định giá, giá không phải do doanh nghiệp tự chủ.
Ông Nguyễn Tiến Thỏa - Chủ tịch Hội Thẩm định giá Việt Nam, Nguyên Cục trưởng Cục Quản lý giá (Bộ Tài chính) trả lời phỏng vấn Phóng viên Ban Chuyên trang Gia đình và Xã hội.
Một số năm qua giá điện được quy định theo kiểu "đầu vào" thì thị trường, "đầu ra" thì phi thị trường, có nghĩa là giá điện được quy định luôn thấp hơn chi phí sản xuất, giá thành tính đúng, tính đủ hợp lý, hợp lệ (giá thành đã phản ánh đầy đủ biến động của các chi phí đầu vào) để phục vụ mục tiêu ổn định kinh tế vĩ mô, giảm bớt áp lực tác động bất lợi đến sản xuất, đời sống nhân dân (Giá điện tăng có kiềm chế vì lợi ích toàn cục), đương nhiên sẽ gây ra dòng tiền âm không bảo toàn được vốn Nhà nước (tạm gọi là "lỗ"). Đây là lỗ do khách quan.
Vấn đề này theo tôi cần có biện pháp xử lý phù hợp; việc phân bổ các chi phí vốn của giá khi không được giá phản ánh đủ nay trả lại cho giá (trong điều kiện Nhà nước không bù giá, bù lỗ) cũng là một biện pháp cần được tính đến và cần được chia sẻ. Biện pháp này không trái với nguyên tắc định giá của Luật Điện lực và Luật Giá.
Tuy nhiên "khoản lỗ" ấy hợp lý là bao nhiêu phải trên cơ sở đã được xem xét loại trừ các yếu tố, các chi phí bất hợp lý, trong đó không được phép tính vào giá theo quy định của pháp luật.
Nếu thực sự áp khoản lỗ này vào chi phí tính điện, có lẽ, cuộc sống của không ít người dân sẽ khó thêm khó khi trong hơn 1 năm qua, giá điện đã tăng đến ít nhất 2 lần và gần đây nhất là tháng 5/2025. Giá điện tăng sẽ kéo theo hàng loạt giá hàng hóa tăng. Theo ông, có giải pháp khác khả dĩ hơn và đảm bảo ổn định cho đời sống người dân hơn?
Ông Nguyễn Tiến Thỏa: Tôi đồng tình với câu hỏi đặt ra và rất chia sẻ những khó khăn với người tiêu dùng điện.
Để giảm thiểu những khó khăn tôi nghĩ trước hết toàn ngành điện cùng phải chia sẻ theo hướng "đàm phán" xử lý hợp lý lại giá mua, bán điện (đầu vào lên lưới bán lẻ)… Nhà nước thì cần có chính sách mang tính ưu đãi đặc biệt trong trường hợp đặc biệt này về thuế, lãi suất, kể cả các quy định cho phép bù trừ lợi nhuận khi kinh doanh có lãi.
Đồng thời thực hiện tốt chính sách an sinh xã hội (trong đó có việc hỗ trợ tiền điện cho người nghèo, người có thu nhập thấp).
Cần lộ trình xử lý phù hợp, thay vì 'dồn cục' gây sốc cho xã hội.
Ngoài chuyện tăng giá hay bù lỗ, EVN cần làm gì để tránh tái diễn tình trạng lỗ lớn trong tương lai?
Ông Nguyễn Tiến Thỏa: Một trong những giải pháp có tính cơ bản là Nhà nước phải quy định giá theo đúng các nguyên tắc định giá điện của Luật Điện lực.
Còn về phía ngành điện dứt khoát phải thực hiện các giải pháp quản trị hiện đại, tối ưu hóa chi phí, nâng cao hiệu quả quản lý chi phí, hiệu quả đầu tư… và sớm "bước ra" thị trường bán lẻ điện cạnh tranh.
Đề xuất 'áp' khoản lỗ 44.792 tỷ đồng vào chi phí tính giá điện của EVN đang nhận được sự quan tâm của người dân và có nhiều ý kiến trái chiều. Đặc biệt trong bối cảnh hóa đơn điện của người dân vừa tăng mạnh sau lần điều chỉnh giá gần nhất vào tháng 5/2025 (mức tăng 4,8%).
Có ý kiến cho rằng cần minh bạch và linh hoạt hơn cơ chế giá điện, gắn chặt giá điện với biến động thị trường. Ý kiến của ông về điểm này thế nào?
Ông Nguyễn Tiến Thỏa: Đúng như vậy! Công khai, minh bạch là "chìa khóa" tạo ra sự đồng thuận trong xã hội. Sự minh bạch đầu tiên là các quy định của pháp luật và sự tuân thủ pháp luật. Tiến tới là công khai kết quả hoạt động sản xuất – kinh doanh, hoạt động tài chính và các phương pháp tính toán giá, kết quả hạch toán chi phí và tính toán mức giá.
Cơ chế giá điện tốt nhất phải tiến tới là giá điện cạnh tranh gắn với thị trường bán lẻ điện cạnh tranh. Cơ chế này giá điện sẽ phản ánh nhanh nhậy, kịp thời những biến động của các yếu tố chi phí đầu vào và chính cơ chế này sẽ tạo cơ hội cho người tiêu dùng được quyền lựa chọn đơn vị có giá bán điện hợp lý nhất, phục vụ tốt nhất…
Nếu được gửi một thông điệp ngắn gọn đến cơ quan quản lý trong quá trình xử lý bài toán lỗ của EVN, ông muốn nhấn mạnh điều gì nhất?
Ông Nguyễn Tiến Thỏa: Phải phân định và tách bạch rõ. Khoản lỗ nào do hoạt động sản xuất kinh doanh bình thường, khoản chi phí, giá thành nào không được pháp luật cho phép tính vào giá (lỗ do chủ quan) và khoản lỗ nào do Nhà nước tạm thời không cho phép giá điện tăng bù đắp hết các chi phí đã được tính đúng, tính đủ (lỗ do khách quan).
Trên cơ sở đó loại trừ và ngành điện tự chịu trách nhiệm và tự xử lý khoản lỗ do chủ quan. Khoản lỗ do khách quan nếu được Chính phủ xử lý thì có lộ trình phân bổ dần, tránh gây "sốc" về giá.
Trước đó, trong dự thảo tờ trình gửi Chính phủ về dự thảo Nghị định sửa đổi, bổ sung Nghị định 72/2025/NĐ-CP về cơ chế, thời gian điều chỉnh giá bán lẻ điện bình quân, Bộ Công Thương cho biết, EVN kiến nghị Bộ Công Thương báo cáo Thủ tướng cho phép tính toán khoản lỗ lũy kế 44.792 tỷ là một khoản chi phí được phép tính vào giá bán lẻ điện bình quân.
Bởi vì, do ảnh hưởng tình hình địa chính trị, chi phí mua điện tăng cao trong giai đoạn 2022-2023 khiến doanh nghiệp gặp nhiều khó khăn, lỗ lũy kế khoảng 50.029 tỷ đồng.
Đến hết năm 2024, lỗ lũy kế của công ty mẹ EVN vẫn còn khoảng 44.792 tỷ đồng. Điều này làm giảm vốn đầu tư Nhà nước vào EVN và không bảo toàn vốn Nhà nước tại doanh nghiệp.
Theo Bộ Công thương, nếu không được tính toán để thu hồi trong giá điện thì sẽ không bù đắp kịp thời phần vốn đầu tư Nhà nước giảm trong giai đoạn trước. Do đó, Bộ Công thương đề xuất cho phép tính toán và phân bổ vào giá điện những khoản chi phí sản xuất, cung ứng điện chưa được bù đắp từ năm 2022 trở đi.
Bình luận (0)
Ý kiến của bạn
Tin liên quan
Tổng Giám đốc Đồ hộp Hạ Long bị bắt, người tiêu dùng sử dụng pate Cột Đèn bằng lợn bệnh có quyền yêu cầu bồi thường như thế nào?
Bảo vệ người tiêu dùng - 12 giờ trướcGĐXH - Các luật sư cho rằng người tiêu dùng đã sử dụng sản phẩm có quyền cung cấp thông tin, chứng cứ cho cơ quan chức năng, tham gia tố tụng với tư cách người bị hại và yêu cầu bồi thường thiệt hại theo quy định của pháp luật.
Chuỗi cà phê, bán lẻ đồng loạt lên tiếng về việc sử dụng các sản phẩm của Đồ hộp Hạ Long có lợn bệnh
Bảo vệ người tiêu dùng - 1 ngày trướcGĐXH - Sau khi cơ quan chức năng công bố kết quả kiểm tra cho thấy lượng lớn thịt lợn nhiễm virus dịch tả lợn châu Phi tại kho lạnh của Công ty CP Đồ hộp Hạ Long, nhiều doanh nghiệp trong lĩnh vực dịch vụ ăn uống và bán lẻ đã nhanh chóng lên tiếng nhằm trấn an người tiêu dùng.
Đề nghị tiêu hủy hàng chục nghìn hộp pate Cột Đèn chế biến từ lợn bệnh, Đồ hộp Hạ Long vẫn khẳng định 'chưa đưa vào sản xuất'
Bảo vệ người tiêu dùng - 1 ngày trướcGĐXH - Liên quan vụ việc hơn 130 tấn thịt lợn nhiễm dịch tả lợn châu Phi và vi khuẩn Salmonella được phát hiện tại các kho lạnh của Công ty Cổ phần Đồ hộp Hạ Long (TP Hải Phòng), quá trình xử lý, tiêu hủy vật chứng đã cho thấy thực tế đáng chú ý là một lượng không nhỏ hàng thành phẩm đã được chế biến từ thịt lợn nhiễm bệnh, trái ngược với nội dung giải trình của doanh nghiệp.
Từng quảng bá pate Cột Đèn, các TikToker nói gì sau bê bối thịt lợn nhiễm dịch tại Đồ hộp Hạ Long?
Bảo vệ người tiêu dùng - 2 ngày trướcGĐXH - Sau bên bối gần 130 tấn thịt lợn nhiễm dịch tả châu Phi trong kho nguyên liệu của Công ty CP Đồ hộp Hạ Long, dư luận đặc biệt chú ý tới thái độ của các TikToker, KOL từng quảng bá hoặc review sản phẩm pate Cột Đèn - thương hiệu gắn liền với tên tuổi doanh nghiệp này.
Siêu thị đồng loạt gỡ sản phẩm pate Cột Đèn ra khỏi kệ hàng sau vụ phát hiện gần 130 tấn thịt lợn bệnh
Bảo vệ người tiêu dùng - 3 ngày trướcGĐXH - Sự việc phát hiện gần 130 tấn thịt lợn nhiễm dịch tả châu Phi trong kho nguyên liệu của Công ty cổ phần Đồ hộp Hạ Long (Halong Canfoco) đang gây chấn động thị trường, nhiều hệ thống bán lẻ lớn tạm ngừng bày bán sản phẩm pate Cột Đèn của công ty này.
Yêu cầu Nestlé Việt Nam rà soát, ngừng kinh doanh nếu lưu hành lô sữa bột trẻ em chứa độc tố
Bảo vệ người tiêu dùng - 4 ngày trướcGĐXH - Cục An toàn thực phẩm đề nghị các sàn TMĐT gỡ bán sữa bột Beba, Alfamino nếu lưu hành; yêu cầu Nestlé Việt Nam rà soát công bố, báo cáo số lượng nhập, bán và phương án xử lý.
Hà Nội điều chỉnh dừng chạy tàu qua nội đô: Người dân ủng hộ, tiểu thương băn khoăn
Bảo vệ người tiêu dùng - 4 ngày trướcGĐXH - Nhiều người dân mong mỏi đề xuất điều chỉnh tổ chức chạy tàu qua khu vực nội đô sớm thực thi nhằm giảm nguy cơ tai nạn đường sắt, nhất là khi lượng du khách tụ tập đông, thiếu kiểm soát và giảm ồn, rung chấn từ tàu khách, cải thiện chất lượng sống.
Hội chợ Mùa Xuân lần thứ Nhất - năm 2026 của Hà Nội có quy mô thế nào tại 30 xã, phường?
Bảo vệ người tiêu dùng - 4 ngày trướcGĐXH - UBND TP Hà Nội giao Sở Công Thương chủ trì tổ chức Hội chợ Mùa xuân lần thứ nhất – năm 2026 và chuỗi hoạt động hội chợ, triển lãm, quảng bá sản phẩm thương mại tiêu biểu phục vụ Tết Nguyên đán Bính Ngọ, bảo đảm thiết thực, tiết kiệm và an toàn thực phẩm tuyệt đối.
Vietcombank, VietinBank, Agribank… sẽ tạm ngừng toàn bộ giao dịch rút/chuyển tiền đối với trường hợp sau từ hôm nay
Bảo vệ người tiêu dùng - 1 tuần trướcGĐXH - Vietcombank, VietinBank, Agribank và hàng loạt ngân hàng thương mại đều đã thông báo sẽ ngừng cung cấp dịch vụ thanh toán và rút tiền trên tất cả các kênh đối với khách hàng là người Việt Nam đang sử dụng Hộ chiếu làm giấy tờ tùy thân, bắt đầu từ ngày 1/1/2026.
Bộ Công thương thông tin vụ gần 500 container chè Việt Nam mắc kẹt tại cảng Karachi (Pakistan)
Bảo vệ người tiêu dùng - 1 tuần trướcGĐXH - Chiều 31/12, Bộ Công thương thông tin chính thức gần 500 container chè của doanh nghiệp Việt Nam bị ách tắc tại cảng Karachi (Pakistan).
Siêu thị đồng loạt gỡ sản phẩm pate Cột Đèn ra khỏi kệ hàng sau vụ phát hiện gần 130 tấn thịt lợn bệnh
Bảo vệ người tiêu dùngGĐXH - Sự việc phát hiện gần 130 tấn thịt lợn nhiễm dịch tả châu Phi trong kho nguyên liệu của Công ty cổ phần Đồ hộp Hạ Long (Halong Canfoco) đang gây chấn động thị trường, nhiều hệ thống bán lẻ lớn tạm ngừng bày bán sản phẩm pate Cột Đèn của công ty này.
