Hà Nội
23°C / 22-25°C

GS Ngô Bảo Châu có bài giảng đầu tiên ở VN

Thứ bảy, 09:45 25/06/2011 | Xã hội

Vào lúc 9 giờ ngày 23/6, tại trụ sở của Viện Nghiên cứu cao cấp về Toán, GS. Ngô Bảo Châu đã có bài giảng đầu tiên.

Đây là bài giảng đầu tiên để bắt đầu một chuỗi các hoạt động khoa học khai trương Viện này.
 
Xin trân trọng giới thiệu bài viết của GS.TSKH. Trần Văn Nhung - Tổng Thư ký Hội đồng Chức danh giáo sư nhà nước - trên báo điện tử VietNamNet về bài giảng đầu tiên của GS.Ngô Bảo Châu tại Việt Nam.

GS. Ngô Bảo Châu giảng bài trong một căn phòng khá rộng và lịch sự. Thính giả với nhiều màu tóc khác nhau ngồi chật kín, lắng nghe rất chăm chú và ghi chép rất cẩn thận.

GS. Châu nói: Sau khi kết thúc, loạt bài giảng của mình và các đồng nghiệp sẽ được tập hợp và biên tập lại thành một cuốn sách: Lecture Notes in Mathematics (tạm dịch Ghi chú bài giảng về Toán học) do NXB Springer xuất bản.

Tôi để ý theo dõi cách GS. Ngô Bảo Châu giảng bài. Anh nói hoàn toàn bằng tiếng Việt, không lai từ Tây, vừa nói vừa dùng phấn viết nhanh lên bảng bằng tiếng Anh rất chuẩn mực, theo thói quen, vì anh đã từng giảng bài ở nhiều nơi trên thế giới bằng tiếng Anh.
 
GS Ngô Bảo Châu.
 
Tôi lại rất thích kiểu "2 trong 1" này, vì ở dưới các thính giả toán học trẻ Việt Nam còn được học thêm từ vựng toán học bằng tiếng Anh. Tất nhiên sau này khi có cả giảng viên và thính giả quốc tế đến Viện thì sẽ nói và viết đều bằng tiếng Anh.  

Trong suốt bài giảng hơn hai giờ, GS. Châu không hề dùng Powerpoint, không hề nhìn một trang tài liệu, giáo án nào, tất cả đều từ trong đầu mà ra, vừa nói vừa viết một cách từ tốn, sinh động, hấp dẫn.

Khi vào phòng hội thảo, anh có đeo một chiếc túi da nhỏ, nhưng chắc trong đó không có “giáo án”.

Trong một bức thư điện tử trước lúc về Việt Nam lần này, anh viết một cách rất khiêm tốn: “Tôi đang dạy một chuyên đề về các dạng tự đẳng cấu ở ĐH Chicago nên đang còn nhớ nhiều chi tiết, có thể kể lại, sợ sang năm lại quên mất. Ngoài ra, vì tôi cũng hiểu mỗi thứ một chút, nên sẽ chịu trách nhiệm tổ chức, giữ nhịp cho seminar”.

Người giảng bài còn trẻ trung, không hề có dấu hiệu mệt mỏi. Mặc dù trong phòng lớn có micro, nhưng anh không dùng và nói đủ to để mọi người vẫn nghe rõ. Tất cả người nghe đều bị cuốn hút, cho đến khi kết thúc bài giảng, không một ai ra về trước.

Từ năm 1967 đến nay, đã có một số nhà toán học hàng đầu thế giới sau khi nhận Giải thưởng Fields đã từng sang thăm và giảng bài tại Việt Nam, như GS. A. Grothendieck (Pháp), GS. L. Schwartz (Pháp), GS. A. Hironaka (Nhật Bản).

Chỉ trong vòng một khoảng thời gian ngắn ngủi như vậy, GS. Châu đã "kể" cho người nghe một câu chuyện toán học dài xuyên qua hơn hai chục thế kỷ từ thời các phương trình nghiệm nguyên Diophantine cho đến những thành tựu toán học kiệt xuất của nhân loại trong thế kỷ XX, XXI, trong đó có chứng minh của anh về Bổ đề cơ bản Langlands.

Anh đã "vẽ" ra một bức tranh toàn cảnh “nối những bến bờ xa lạ” trong toán học và vật lý lại với nhau, như phương trình Diophantine, biểu diễn Galois, biểu diễn các nhóm Lie, dạng Modular và dạng tự đẳng, hình học, tô pô, vật lý, …

Mặc dù lĩnh vực toán học chuyên ngành của tôi hơi xa những vấn đề mà GS. Châu đề cập đến trong bài giảng hôm đó, nhưng qua cách diễn đạt “dân dã” của anh, tôi cũng hiểu được phần nào “câu chuyện dài vừa cổ tích vừa hiện đại” này.

Trước đây tôi chưa bao giờ dám mơ sẽ có một ngày mà người được mời về giảng bài tại Việt Nam, sau khi nhận Giải thưởng Fields, lại chính là một người Việt Nam, giảng bài bằng tiếng Việt!

Thật là có ý nghĩa khi nhớ lại: Năm 1974, GS. Tạ Quang Bửu đã mời một số nhà toán học giỏi người Pháp và người Việt Nam ở Pháp, như GS. B. Malgrange, GS. F. Phạm, GS. Lê Dũng Tráng và GS. A. Chenciner  sang Việt Nam để tổ chức một chuỗi bài giảng về Lý thuyết các kỳ dị, cũng tại ĐH Bách khoa Hà Nội.

Khi đó lý thuyết này còn rất mới mẻ trên thế giới nhưng đã hứa hẹn nhiều ứng dụng quan trọng. Nhờ vậy mà đến nay Việt Nam đã có hẳn một nhóm nghiên cứu rất mạnh trong lĩnh vực này.

Khác với năm 1974, đợt này, ta đã có hẳn một Viện để tổ chức các bài giảng một cách bài bản, đó là Viện NCCCT, và giảng viên là GS. NB Châu và các GS, các nhà toán học xuất sắc trong nước và ngoài nước, 100% là người Việt Nam. Chỉ qua ví dụ so sánh đơn giản này, chúng ta đã có thể thấy một bước tiến đáng trân trọng của nền Toán học nước ta.

Tôi đã cùng các thính giả Việt Nam khác nghe từ đầu đến cuối hơn hai giờ bài giảng đầu tiên của GS. Ngô Bảo Châu với nhan đề "Các dạng tự đẳng cấu" (tạm dịch từ "Automorphic Forms").
 

Tới dự bài giảng của GS Ngô Bảo Châu có các giáo sư toán học hàng đầu trong nước và các nhà toán học trẻ của Việt Nam từ Pháp và Mỹ về dự, như GS Hà Huy Khoái, GS Ngô Việt Trung, GS Lê Tuấn Hoa, GS Nguyễn Hữu Việt Hưng, GS Nguyễn Tự Cường, GS Đỗ Ngọc Diệp, GS. Đỗ Đức Thái, GS.Nguyễn Quốc Thắng, PGS Phùng Hồ Hải, TS Nguyễn Chu Gia Vượng, TS Lê Hùng Việt Bảo (từ ĐH Harvard), TS Ngô Đắc Tuấn, TS Bùi Hùng, TS Lê Minh Hà, TS Phạm Duy Hiệu, TS Ngô Quang Hưng…

 
GS.TSKH. Trần Văn Nhung
Tổng Thư ký Hội đồng Chức danh giáo sư nhà nước
Theo VietNamNet
  
kimvan
Bình luận (0)
Xem thêm bình luận
Ý kiến của bạn
Hàng chục người nhập viện nghi ngộ độc sau ăn bánh mì

Hàng chục người nhập viện nghi ngộ độc sau ăn bánh mì

Xã hội - 9 phút trước

Các bệnh nhân nhập viện nghi ngộ độc sau ăn bánh mì với triệu chứng chủ yếu như sốt cao, đau bụng quặn từng cơn... Qua khai thác bệnh sử, các ca bệnh đều từng ăn bánh mì tại xã Tân Lập (Quảng Trị).

Du khách chen chân khám phá Hoàng cung Huế dịp nghỉ lễ, lượng vé đạt kỷ lục

Du khách chen chân khám phá Hoàng cung Huế dịp nghỉ lễ, lượng vé đạt kỷ lục

Đời sống - 19 phút trước

GĐXH - Dịp nghỉ lễ 30/4 và 1/5, các điểm di tích thuộc Quần thể di tích Cố đô Huế đón lượng lớn du khách đến tham quan, trải nghiệm. Trong đó, Đại nội Huế tiếp tục là điểm đến thu hút đông đảo người dân và du khách.

Những trường hợp này sẽ bị dừng hưởng lương hưu trong năm 2026

Những trường hợp này sẽ bị dừng hưởng lương hưu trong năm 2026

Đời sống - 19 phút trước

GĐXH - Luật Bảo hiểm xã hội 2024 đã quy định cụ thể các trường hợp bị tạm dừng hoặc chấm dứt hưởng lương hưu, trợ cấp bảo hiểm xã hội hằng tháng. Đó là những trường hợp nào?

Hà Nội: Nữ quái trộm kim cương, túi hàng hiệu trị giá hơn 10 tỷ của mẹ người yêu để 'nuôi' bạn trai mới

Hà Nội: Nữ quái trộm kim cương, túi hàng hiệu trị giá hơn 10 tỷ của mẹ người yêu để 'nuôi' bạn trai mới

Pháp luật - 32 phút trước

GĐXH - Lợi dụng sự tin tưởng của gia đình bạn trai, Nguyễn Đỗ Mỹ Anh (trú tại Hà Nội) đã 8 lần thực hiện hành vi trộm cắp nhẫn kim cương, đồng hồ Rolex và hàng loạt túi xách hàng hiệu với tổng trị giá khoảng 10 tỷ đồng. Đáng chú ý, phần lớn số tiền bán đồ trộm cắp được thiếu nữ này dùng để chuyển cho... bạn trai mới.

Hà Nội: Tin vui cho hàng ngàn tài xế điều khiển xe bán tải từ ngày 30/4

Hà Nội: Tin vui cho hàng ngàn tài xế điều khiển xe bán tải từ ngày 30/4

Đời sống - 36 phút trước

GĐXH - UBND TP Hà Nội vừa ban hành Quyết định số 52/2026/QĐ-UBND nhằm điều chỉnh quy định về hoạt động của các phương tiện giao thông trên địa bàn. Điểm đáng chú ý nhất là việc "cởi trói" hoàn toàn cho dòng xe bán tải (pickup), cho phép loại xe này lưu thông 24/24 giờ trong nội đô như xe ô tô con.

Học bổng đến 8,4 triệu đồng mỗi tháng cho 15 nhóm ngành chiến lược

Học bổng đến 8,4 triệu đồng mỗi tháng cho 15 nhóm ngành chiến lược

Xã hội - 39 phút trước

Chính sách hỗ trợ tài chính mang tính đột phá đang mở ra cơ hội lớn cho những cá nhân xuất sắc dấn thân vào lĩnh vực khoa học, công nghệ, đồng thời khẳng định quyết tâm của quốc gia trong việc đầu tư cho nguồn nhân lực chất lượng cao.

Thời tiết 1/5: Miền Bắc nắng nhẹ, chiều tối và đêm nhiều nơi có thể xuất hiện mưa rào và dông

Thời tiết 1/5: Miền Bắc nắng nhẹ, chiều tối và đêm nhiều nơi có thể xuất hiện mưa rào và dông

Xã hội - 1 giờ trước

GĐXH - Theo Trung tâm Dự báo Khí tượng Thủy văn Quốc gia, ngày và đêm 1/5, thời tiết trên cả nước phổ biến có mây, ngày nắng, chiều tối và đêm nhiều nơi xuất hiện mưa rào và dông, cục bộ có thể xảy ra lốc, sét, mưa đá và gió giật mạnh.

Loạt chính sách giáo dục quan trọng chính thức áp dụng từ tháng 5

Loạt chính sách giáo dục quan trọng chính thức áp dụng từ tháng 5

Xã hội - 1 giờ trước

Bắt đầu từ tháng 5/2026, hàng loạt chính sách giáo dục quan trọng sẽ chính thức có hiệu lực, tạo ra những thay đổi căn bản trong quản lý trường học, hoạt động dạy thêm học thêm và số hóa hồ sơ người học.

Quảng Ngãi liên tục động đất trên 3 độ

Quảng Ngãi liên tục động đất trên 3 độ

Xã hội - 2 giờ trước

Hai trận động đất có độ lớn 3.0 và 3.1 vừa liên tiếp xảy ra ở Quảng Ngãi gây rung lắc. Những ngày gần đây, khu vực này liên tiếp xảy ra động đất.

Top check-in hấp dẫn, đẹp quên lối về cho kỳ nghỉ 30/4- 1/5 tại Hà Nội

Top check-in hấp dẫn, đẹp quên lối về cho kỳ nghỉ 30/4- 1/5 tại Hà Nội

Đời sống - 3 giờ trước

GĐXH - Nếu bạn đang tìm kiếm các địa điểm gần Hà Nội cho ngày nghỉ, thì đây là top check-in hấp dẫn, đẹp quên lối về mà bạn có thể tham khảo.

Top