Khế rất tốt nhưng không phải ai cũng ăn được bởi một loại độc tố có thể gây tử vong nếu mắc bệnh này

Theo các chuyên gia về y tế và sức khỏe, khế là một loại trái cây dễ ra trái, rẻ tiền nhưng lại chứa nhiều hàm lượng dinh dưỡng như vitamin C, vitamin A và các khoáng chất. Khế được biết đến là một loại quả mang đến nhiều lợi ích cho cơ thể như giảm cân, chống viêm, giảm cholesterol, kích thích sữa thậm chí còn có tác dụng ngăn ngừa ung thư.

Đặc biệt nguồn vitamin A dồi dào với các hợp chất beta-carotene có trong quả khế rất có lợi để duy trì đôi mắt khỏe mạnh, do đó cải thiện khả năng của tầm nhìn và tăng cảm giác ngon miệng ở phụ nữ mang thai. Vitamin A với tính chất chống oxy hóa có lợi để tăng cường hệ thống miễn dịch của cơ thể và sự trao đổi chất của phụ nữ. Vitamin C trong khế có thể đẩy độc tố ngoài da và giúp tổng hợp collagen, đây là một thành phần quan trọng để hồi phục và hình thành xương, động mạch và mạch máu. Điều này là rất quan trọng để làm dịu những thiệt hại ở cấp độ tế bào và mô…

Mặc dù khế là loại quả có nhiều lợi ích cho cơ thể như đã nêu ở trên, tuy nhiên trong khế có một loại độc chất mà người mắc tiền sử về thận nếu ăn vào có thể dẫn đến ngộ độc nặng và tử vong.

Khế có nhiều hàm lượng vitamin A và C nhưng có chứa độc chất kị với người bệnh thận. Ảnh internet

Chia sẻ trên trang Trí Thức Trẻ, chuyên gia Vũ Thế Thành cho biết: Đúng là có rắc rối giữa việc ăn khế và những người bị thận. Người bình thường ăn khế thì không sao, nhưng những người bị suy thận, phải chạy thận nhân tạo có thể bị ngộ độc sau khi ăn khế, với các triệu chứng nấc cụt, nôn mửa, co giật, động kinh, tâm thần hoảng loạn… thì thủ phạm đã được xác nhận. Đó là do chất caramboxin có trong khế. Cơ chế gây ngộ độc chưa được làm rõ, do phát hiện còn quá mới, chỉ cách đây vài năm.

Caramboxin không được xem là chất phản dinh dưỡng mà đó là một độc chất thần kinh. Ngoài ra, trong khế cũng có hàm lượng acid oxalic khá cao so với các loại trái cây khác. Acid oxalic mới được xem là chất phản dinh dưỡng. Những người bị sạn thận không nên ăn khế quá nhiều, vì với hàm lượng cao oxalic như thế, sỏi thận dễ tái phát.

Bệnh viện Đại học Y Dược TP.HCM từng tiếp nhận bệnh nhân T.V.Q, 65 tuổi, không có tiền sử về bệnh. Theo lời kể, nghe theo chỉ dẫn trên internet, người bệnh đã mua 1kg khế ép lấy nước uống cho sức khỏe được tốt hơn. Tuy nhên, 1 tiếng sau khi uống hết số nước ép khế thì người bệnh bị bị nôn ói, mệt, tiểu ít, nước tiểu đỏ sậm và phải nhập cấp cứu. Tại bệnh viện, bệnh nhân được chẩn đoán bị tổn thương thận cấp do nước ép khế, được chỉ định chạy thận nhân tạo. Sau một thời gian điều trị, bệnh nhân sau đó được xuất viện khi chức năng thận hồi phục.

Một trường hợp khác được ghi nhận vào tháng 5/2018, bệnh viện Đại học Y Dược Shing Mark tiếp nhận bệnh nhân N.T.Q (70 tuổi, ngụ xã Suối Trầu, H.Long Thành, Đồng Nai) trong tình trạng co giật, người tím tái và hôn mê sâu. Theo chia sẻ của người nhà, ông Q. đã ăn 4 quả khế, khoảng 30 phút sau thì có triệu chứng buồn nôn, vật vã co giật nên đưa đi cấp cứu. Được biết, ông Q. đang bị suy thận phải chạy thận định kỳ. Sau khi làm các xét nghiệm, các bác sĩ chẩn đoán bệnh nhân hôn mê vì bị ngộ độc caramboxin do ăn khế. Sau đó ông được làm thủ tục chuyển lên BV Chợ Rẫy (TP.HCM) để tiếp tục điều trị.

Theo các chuyên gia, Caramboxin không được xem là chất phản dinh dưỡng mà đó là một độc chất thần kinh. Không hề có thuốc giải độc cho nên bệnh nhân mắc bệnh thận không được phép ăn khế.

Theo dữ liệu về thực vật độc hại của FDA Hoa Kỳ vào năm 1998 và 2003, đã có các báo cáo về độc tính của quả khế trên thận và thần kinh của bệnh nhân chạy thận nhân tạo.

Bác sĩ LV Jianru của bệnh viện Đào Viên (Đài Loan) cho biết, trong quả khế có chứa một số chất kích thích thần kinh não. Sau khi ăn, nó sẽ gây ra phản ứng độc tố thần kinh, có thể dẫn đến mất ngủ, bồn chồn… Từ đó dẫn đến hôn mê, tê liệt và thậm chí là tử vong. Tuy nhiên, miễn là người có chức năng thận bình thường, ăn vừa đủ và đúng cách sẽ không gây ảnh hưởng đến sức khỏe.

Ngân Khánh (t/h)