Lên đỉnh Trường Sơn ăn mối đất
GiadinhNet - Người Cơ Tu gọi món ăn độc đáo này là cláp padieng.
 |
|
Thau nước và đèn cầy bắt mối. Ảnh: Sơn Tùng |
 |
|
Vợ chồng già Nguyễn Văn Dẽ và vợ là Mạc Thị Gách (79 tuổi)
rang mối. Ảnh: Sơn Tùng |
Cụ Nguyễn Văn Dẽ (87 tuổi) - một “chuyên gia” bắt mối đất ở tổ 1, thôn Tống Coói (xã Ba, Đông Giang, Quảng Nam) cho biết: “Mùa bắt mối diễn ra từ khoảng tháng ba đến tháng tám (âm lịch) hằng năm. Mối đất có thể rang, nhâm nhi với vài chén rượu tà vạt. Hoặc rang xong, dầm nước mắm ăn với cơm. Nếu không, có thể nấu cháo... mối. Món nào cũng đều thơm ngon đến nhức mũi! Thành thử người Cơ Tu có câu ca dí dỏm: “Con ơi bắt mối đem rang/Nhanh tay không kẻo mối sang nhà người...”- Vào mùa, có đêm nhà tôi bắt đến 5 cân mối. Thích thì rang ăn liền. Nếu nhiều có thể đảo qua cùng chút muối, để trong ống lồ ô, gác trên giàn bếp ăn dần...”.
Mối đất ra nhiều nhất là sau những cơn mưa chiều vào tiết Tiểu mãn (tháng tư âm lịch) hàng năm. Cơn mưa vừa dứt vào tầm chạng vạng. Lúc này không khí mát mẻ hẳn lên, cũng là lúc hàng đàn mối dày đặc từ tổ chui ra chấp chới đôi cánh mỏng, bay lấp lánh, chập chờn trong bóng hoàng hôn. Chúng rủ nhau quần tụ vào nơi có nhiều ánh sáng. Lúc này, mọi người đã chuẩn bị sẵn sàng để có món khoái khẩu!!!
Già Dẽ cho biết: “Nếu không có đèn điện, khi phát hiện có mối đang bay ra, chúng tôi thắp một cây đèn dầu, hoặc đèn cầy, cắm giữa cái thau lớn đặt ở nơi thuận tiện ngoài sân. Trong thau đổ nước gần ngập cây đèn. Mối thấy ánh sáng, rủ nhau bay đến, sà xuống, gặp nước, cánh bị ướt không bay lên được, nằm lại trong thau. Thỉnh thoảng, mình lấy tay khuấy nước trong thau. Nếu nhiều rồi thì vớt, bỏ ra mủng... Nếu vùng nào có điện, nhất là các ngọn điện ở trước sân, khi phát hiện có mối, lập tức tắt tất cả điện trong nhà để mối tập trung vào một chỗ. Lúc bấy giờ tha hồ mà bắt.
Công đoạn bắt mối chỉ diễn ra khoảng nửa giờ là kết thúc. Con mối vừa bị bắt còn nguyên cánh mỏng, thân dài khoảng 1cm, viền đen quanh thân màu vàng nâu... Người ta sẽ dùng nước sạch, nhẹ nhàng rửa nhiều lần cho sạch rồi vớt ra rá nhựa, để ráo nước...
Già làng Đinh Văn Bớt (65 tuổi), ở thôn Tà Lâu (xã Ba, Đông Giang) cho biết: “Những người Cơ Tu có kinh nghiệm, trước cơn mưa giông, chỉ cần nhìn ổ mối mà xác định chính xác ụ nào mối ra trước, ụ nào mối ra sau, lượng mối bay nhiều hay ít? Người ta sẽ lấy lá chuối quây lên theo hình nón. Trên đó được giăng bao nilon màu trắng. Mối bay lên gặp nilon rớt xuống lá chuối đã hứng sẵn. Do lá trơn và bị ướt cánh nên mối không bò và bay lên được nữa. Thế là chỉ việc mang mủng ra hớt mang về. Thông thường mỗi người “quản lý” khoảng 10 lỗ là tha hồ thu hoạch.
 |
|
Sảy mối đã rang cho bay hết cánh... Ảnh: Sơn Tùng |
 |
|
Bát mối rang thơm lừng. Ảnh: Sơn Tùng |
 |
|
Mối rang được ăn với xôi rất thơm ngon. Ảnh: Sơn Tùng |
Mối rang là món ăn ngon miệng, hấp dẫn đối với đồng bào Cơ Tu và cả bà con người Kinh.
Khi chế biến, ta đặt chảo lên bếp, chờ nóng đều, bỏ vài bát mối đã rửa sạch vào. Dùng đũa khuấy đều, mối bốc hơi, khô dần. Đến khi từ chảo tỏa ra một mùi thơm quyến rũ, ngào ngạt giống như mùi châu chấu rang; Những tiếng nổ lẹt đẹt, báo hiệu mối đã chín. Lúc này, đổ ra mẹt, lấy ngón tay đảo nhẹ và sảy, hay bật cái quạt điện cho cánh mối bay đi, chỉ còn lại thân mối vàng ươm béo ngậy, nhìn đã nhỏ nước miếng.
Người Cơ Tu ngoài rang mối để “ăn chơi”còn giã nát nén lại thành... bánh để ăn dần. Khi rang mối, bà con cho thêm vào ít muối rồi bỏ trong ống để dành, ăn lai rai vào những ngày mưa.
Không gì thú vị bằng một ngày mưa trên đỉnh Trường Sơn bạt ngàn gió, được ngồi trong căn nhà của người Cơ Tu; Bên cạnh là bình rượu tà vạt và thưởng thức hương vị thơm lừng, beo béo, ngọt bùi… của món mối rang. Chủ - khách rôm rả trò chuyện đến khi bà chủ lại mang thêm bát cháo mối đặc quánh, thơm lừng... Gương mặt mọi người hồng lên, lấp lánh bên bếp lửa. Khách đường xa, đã một lần thưởng thức cái hương vị thơm ngon, độc đáo của món mối đất rang ở Đông Giang, chắc chắn không thể nào quên!!! |
Càng hay chứng tỏ bản thân càng bị xa lánh: 4 con giáp ảo tưởng về năng lực
Đời sống - 1 giờ trướcGĐXH - Trong 12 con giáp, có những người thường vô tình khiến người khác khó chịu vì thói quen thích "phô diễn" bản thân mà không để ý đến cảm nhận xung quanh.
Miền Bắc mưa dông, miền Trung bước vào đợt nắng nóng gay gắt
Xã hội - 4 giờ trướcChiều nay các tỉnh Lai Châu, Điện Biên, Lào Cai có mưa rào và dông rải rác. Mưa dông sau đó sẽ lan rộng ra miền Bắc từ ngày mai trong khi Trung Bộ bước vào đợt nắng nóng kéo dài.
Ninh Bình: Bãi rác Tu Cổ vẫn 'đỏ lửa', khói độc bủa vây, chính quyền xã Ý Yên ở đâu?
Đời sống - 4 giờ trướcGĐXH - Trong khi chính quyền một số địa phương đã nhanh chóng vào cuộc xử lý sau phản ánh của báo chí, thì tại xã Ý Yên (tỉnh Ninh Bình), bãi rác thôn Tu Cổ vẫn “đỏ lửa”. Khói đen, mùi khét và ô nhiễm tiếp tục bủa vây khu dân cư, khiến người dân bức xúc.
Tri ân tại Ngã ba Đồng Lộc
Xã hội - 5 giờ trướcNhững ngày nghỉ lễ, hàng nghìn người dân, du khách đã đến tham quan, dâng hương tại khu Di tích lịch sử Ngã ba Đồng Lộc để tri ân các anh hùng liệt sỹ.
Ngăn cản con kết hôn, cha mẹ có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự
Xã hội - 5 giờ trướcViệc cha mẹ cấm đoán, ngăn cản con cái kết hôn bằng các hành vi ép buộc, uy hiếp có thể bị xử phạt hành chính, thậm chí truy cứu trách nhiệm hình sự.
Mới 13 tuổi đã gây ra hàng loạt vụ trộm xe máy
Xã hội - 5 giờ trướcCông an xã Vị Xuyên (Tuyên Quang) vừa làm rõ 2 đối tượng liên tiếp thực hiện hành vi trộm cắp xe mô tô trên địa bàn.
Từ dấu vết nghi vấn, tìm thấy bé gái 10 tuổi bị lạc trong rừng
Xã hội - 5 giờ trướcTừ dấu vết nghi là của bé gái 10 tuổi trên nền đất mềm cách nhà khoảng hơn 200m, lực lượng chức năng tiến hành khoanh vùng, chia thành nhiều hướng tổ chức tìm kiếm và tìm thấy nạn nhân sau 2 giờ bị lạc trong rừng.
Ngược dòng ký ức tại Nhà tù Hỏa Lò: Giới trẻ tìm về 'địa chỉ đỏ' trong dịp 30/4 – 1/5
Thời sự - 7 giờ trướcGĐXH - Trong không khí kỷ niệm Ngày Giải phóng miền Nam 30/4 và Ngày Quốc tế Lao động 1/5, Di tích lịch sử Nhà tù Hỏa Lò trở thành điểm đến thu hút đông đảo người dân và du khách, đặc biệt là giới trẻ Thủ đô.
Dựng chuyện bị cướp để che giấu đánh bạc qua mạng
Pháp luật - 7 giờ trướcGĐXH - Sau khi tiêu sạch 7,5 triệu đồng thu hộ của khách vào đánh bạc trực tuyến, một nhân viên giao hàng ở Nghệ An dựng hiện trường giả, trình báo bị cướp nhằm trốn tránh trách nhiệm. Hành vi nhanh chóng bị lực lượng công an phát hiện, làm rõ.
Sinh vào 6 ngày Âm lịch này: Cả đời tất bật nhưng con cháu cực kì thành đạt
Đời sống - 9 giờ trướcGĐXH - Người sinh vào những ngày Âm lịch này luôn xoay quanh công việc và những lo toan không dứt. Đổi lại, phúc phần của họ dường như được chuyển giao cho thế hệ sau.
Sinh vào 6 ngày Âm lịch này: Cả đời tất bật nhưng con cháu cực kì thành đạt
Đời sốngGĐXH - Người sinh vào những ngày Âm lịch này luôn xoay quanh công việc và những lo toan không dứt. Đổi lại, phúc phần của họ dường như được chuyển giao cho thế hệ sau.
