Mầm non thoát cảnh “cõng” chữ

Theo quy định của Bộ GD&ĐT, từ năm học 2013-2014, các trường mầm non không được dạy trước chương trình lớp 1 cho trẻ. Ảnh: Q.Huy.

Tô chữ cũng… cấm

Sau khi khuyến khích cấp tiểu học hạn chế cho điểm, tăng cường nhận xét cho học sinh lớp 1, Bộ GD&ĐT lại trở thành điểm “nóng” khi yêu cầu các cơ sở giáo dục mầm non tuyệt đối không tổ chức dạy trước chương trình lớp 1 cho trẻ, thậm chí không được bắt trẻ tập tô, tập viết chữ. Cụ thể, tại hội nghị tổng kết năm học 2012-2013 và hướng dẫn nhiệm vụ giáo dục mầm non năm học 2013-2014 vừa qua, lãnh đạo Vụ Giáo dục mầm non (Bộ GD&ĐT) thông báo, từ năm mới này Bộ quyết định chấm dứt hoàn toàn việc sử dụng các tài liệu dạy trẻ viết chữ, đồng thời chuyển nội dung tập tô nét chữ sang hoạt động tạo hình.

Giải thích về nguyên nhân dẫn đến quy định mới nói trên, ông Nguyễn Bá Minh - Vụ trưởng Vụ Giáo dục mầm non (Bộ GD&ĐT) cho biết: “Chương trình tập tô tại mẫu giáo chỉ yêu cầu trẻ tập tô nét chữ không phải tô chữ cái nhằm phát triển cơ tinh, hình thành trí giác và làm quen với các biểu tượng nét chữ. Thế nhưng, hiện nay nhiều trường lạm dụng việc tập tô nét chữ để đưa vở ô ly rèn cho trẻ tô thật chính xác. Do đó, Bộ quyết định chấm dứt sử dụng tài liệu dạy trẻ viết chữ, tô chữ có ô ly trong trường mầm non và chuyển nội dung này sang hoạt động tạo hình để trẻ được tô tự do, không phải tô các nét chữ kỹ thuật”.

“Chúng tôi đã yêu cầu các sở GD&ĐT chỉ đạo phòng, các trường tiểu học, mầm non đẩy mạnh tuyên truyền để cha mẹ học sinh và xã hội nhận thức đúng đắn về tác hại của việc dạy học trước chương trình lớp 1. Tăng cường quản lý, giám sát chặt việc dạy học trước lớp 1, trong đó có việc yêu cầu trẻ mẫu giáo tập tô, tập viết chữ. Đồng thời, Bộ GD&ĐT cũng sẽ ban hành các quy định quản lý tài liệu sử dụng tại các trường mầm non”. Ông Nguyễn Bá Minh Vụ trưởng Vụ Giáo dục mầm non (Bộ GD&ĐT)

Nêu lý do dừng việc dạy tập tô, viết chữ vốn đã phổ biến ở cấp mầm non trong thời gian qua, ông Minh cho biết: “Với chương trình mầm non cũ, trẻ mẫu giáo có một số giờ để thực hiện việc tập tô, tập viết chữ. Tuy nhiên, theo nghiên cứu của các nhà khoa học và chuyên gia giáo dục thì hình thức này không còn phù hợp. Việc yêu cầu tính kỹ thuật chuẩn xác khi tô, viết chữ vở ô ly khiến trẻ mệt mỏi, không phù hợp với lứa tuổi mẫu giáo. Theo đó, thay vì bắt trẻ tập tô, viết chữ, các trường sẽ đưa vào các hoạt động tạo hình”.

Dạy trước là hại trẻ

Đồng tình với chủ trương mới của Bộ GD&ĐT, PGS.TS Nguyễn Công Khanh, Giám đốc Trung tâm Đảm bảo chất lượng giáo dục và khảo thí (ĐH Sư phạm Hà Nội) cho rằng: “Đối với lứa tuổi mầm non, vui chơi là hoạt động chủ đạo. Nhóm mầm non 5 và gần 6 tuổi đã có chương trình làm quen với chữ cái, làm toán, hệ thống âm… vừa đủ để cho trẻ sẵn sàng vào lớp 1. Tối kỵ để cho trẻ viết trước, phải 6 tuổi trở lên mới đủ những yêu cầu cần thiết để học viết. Đứa trẻ khi viết phải vặn cổ, vặn lưng rất mệt, cô giáo bắt phải đúng chữ, đúng nét thì rất khổ, đâm ra trẻ sẽ chán học. Mất hứng thú học đường rất nguy hiểm”.

PGS.TS Nguyễn Công Khanh phân tích thêm: “Nên cho trẻ được làm quen chữ, con số thông qua các trò chơi. Nhiều phụ huynh thấy người khác cho con đi học trước là cho con theo mà không biết là đang làm hại trẻ, làm thương tổn trẻ, mất hứng thú học đường. Giáo viên, phụ huynh hãy dạy trẻ những gì cần thiết vào lớp 1, tâm thế sẵn sàng đi học, làm quen với chữ cái, chữ số là vừa đủ. Hãy dạy cho trẻ có sự tương tác với thiên nhiên, xã hội, làm quen với các bạn tự tin, không nhút nhát, tập trung vào bài học, thực hiện đúng nội quy… Theo tôi, việc dạy chữ và làm toán là việc của giáo viên tiểu học”.

Đánh giá về tác dụng ngược nếu dạy trẻ học trước khi vào lớp 1, ông Phạm Ngọc Định - Vụ trưởng Giáo dục tiểu học (Bộ GD&ĐT) cho rằng: “Từ 1 đến 5 tuổi, trẻ cần được vui chơi là chính. Cho trẻ đi học chữ trước khi vào lớp 1 giống như bắt chín ép, rất phản khoa học. Trẻ ngồi sai tư thế, viết sai, sau này khó sửa. Hơn nữa, nếu học trước trẻ vào lớp 1 không còn sự háo hức,  sẽ chủ quan và càng về sau càng đuối”.