MV ngập cảnh nóng nhưng không dễ... phạt

Một cảnh táo bạo trong MV của Tóc Tiên được phát hành online vào năm ngoái.

Ai có quyền xử phạt?

Theo ông Ngô Thế Toàn, Trưởng phòng Thanh tra (Bộ Thông tin và Truyền thông) thì các sản phẩm âm nhạc được phổ biến trên Internet hay dưới dạng DVD/VCD/CD đều do phía Bộ VH-TT&DL quản lý và kiểm soát. Khi phát hiện sai phạm, Bộ này có quyền chiếu theo luật đã được quy định để xử phạt theo đúng người, đúng lỗi. Tuy nhiên, theo ông Toàn, cần phải có sự phối hợp chặt chẽ giữa Bộ VH-TT&DL với Bộ Thông tin và Truyền thông trong quá trình xử lý các sản phẩm âm nhạc được phổ biến trên các trang mạng xã hội hoặc trên các trang nhạc trực tuyến thì mới đạt hiệu quả, xử lý sai phạm mới triệt để.

Còn ông Nguyễn Đăng Chương, Cục trưởng Cục Nghệ thuật biểu diễn (Bộ VH-TT&DL) cho biết, năm 2014, khi phát hiện MV “Phiếu bé ngoan” của hai ca sỹ Yanbi và Mr T có nội dung ca từ tục tĩu, phản cảm, trái với thuần phong mỹ tục... Cục Nghệ thuật biểu diễn đã “đau đầu” tìm hướng giải quyết nhưng lại không có chế tài xử lý. Theo ông Chương, khi ca sỹ phát hành MV hay đăng tải ca khúc trên các trang mạng, nếu có nội dung vi phạm, trái với thuần phong mỹ tục Việt Nam thì nó sẽ thuộc thẩm quyền xử lý của Bộ Thông tin và Truyền thông cùng Chánh Thanh tra Bộ VH,TT&DL. Còn Cục Nghệ thuật biểu diễn chỉ có thể xử lý những trường hợp nghệ sĩ có hành vi vi phạm trong biểu diễn. Về điều này, Cục cũng đã giao quyền xử lý cho các Sở VH,TT&DL các địa phương để có trách nhiệm rà soát và giải quyết các vi phạm.  Ông Chương cũng cho biết thêm, năm ngoái Cục cũng đã hoàn thiện và trình dự thảo sửa đổi Nghị định 79 - quy định về biểu diễn nghệ thuật biểu diễn, trình diễn thời trang, thi người đẹp và người mẫu... lên Chính phủ để có thêm chế tài xử lý các trường hợp vi phạm tương tự.

Tuy nhiên, ông Phạm Xuân Phúc, Phó chánh Thanh tra Bộ VH-TT&DL cho rằng, sự phối hợp giữa các cơ quan chức năng chưa chặt chẽ nên nhiều sai phạm trong lĩnh vực âm nhạc vẫn tồn tại. Khung xử phạt hành chính đối với các vi phạm vẫn còn nhẹ, nương tay. Đây là một nguyên nhân để nhiều trường hợp đã từng vi phạm lại tiếp tục “thách thức” luật pháp khi vi phạm ở các lần tiếp theo.

Mức xử phạt chưa đủ tính răn đe

Theo Nghị định 79 của Chính phủ, những sản phẩm ghi âm – ghi hình trước khi phát hành phải được cơ quan quản lý nhà nước phê duyệt nội dung và cho phép phổ biến. Các cá nhân nghệ sỹ nếu tự ý phổ biến các sản phẩm âm nhạc dưới dạng MV, clip hoặc bản thu âm lên trên mạng Internet, hoặc bất kỳ một phương tiện nào khác nếu chưa được sự cấp phép của cơ quan quản lý nhà nước về lĩnh vực này là phạm luật.

Thời gian vừa qua, Thanh tra Bộ VH-TT&DL đã phối hợp với nhiều đơn vị, trong đó có Cục Nghệ thuật biểu diễn tiến hành thanh, kiểm tra và xử lý vi phạm đối với một số nghệ sỹ có hành vi đăng tải một số sản phẩm âm nhạc trái với quy định. Cụ thể, năm 2014, 7 trang mạng cùng một số nghệ sỹ (Yanbi, Mr.T và T-Akayc) đã bị Thanh tra Bộ VH-TT&DL xử phạt vì phổ biến bản ghi âm ca khúc “Phiếu bé ngoan”, “Tan Ka Ka” (Ganja) có nội dung phản cảm, vi phạm thuần phong mỹ tục tại nơi công cộng.

Thực tế, phần lớn các sai phạm về lĩnh vực âm nhạc và điện ảnh mà cụ thể những sản phẩm: MV “Phiếu bé ngoan”, “Tan Ka Ka”, “Căn hộ 69”… bị các cơ quan quản lý nhà nước xử lý trong thời gian qua đều do báo chí phát hiện và phản ánh thì cơ quan quản lý mới vào cuộc thanh kiểm tra, xử phạt. Tuy nhiên, những sản phẩm trên mạng Internet bị phát hiện thì sai phạm chỉ là những con số đếm trên đầu ngón tay, còn sản phẩm tương tự đang trôi nổi nhưng chưa được “sờ gáy” lại còn rất nhiều, ngày càng táo bạo.

Ông Hoàng Vĩnh Bảo, Cục trưởng Cục Phát thanh, truyền hình và thông tin điện tử (Bộ Thông tin và Truyền thông) cho rằng, trong trường hợp nếu các ca khúc hoặc sản phẩm âm nhạc có nội dung vi phạm thuần phong mỹ tục, ca từ tục tĩu, hình ảnh phản cảm… có thể gây ảnh hưởng xấu tới đối tượng người nghe ở lứa tuổi thanh, thiếu niên thì theo Nghị định 72 về quản lý thông tin trên Internet, các cá nhân, đơn vị sản xuất sản phẩm này sẽ phải chịu trách nhiệm trước pháp luật về những nội dung mà họ tạo ra và phát tán trên môi trường Internet.

Các nhà cung cấp dịch vụ chia sẻ nội dung trên Internet cho phép tác giả phát tán nội dung vi phạm quy định của pháp luật, cụ thể ở đây là ca khúc có ngôn từ tục tĩu, MV có hình ảnh phản cảm… cũng sẽ phải chịu trách nhiệm liên đới vì đã không kiểm duyệt nội dung đưa lên dịch vụ của họ. Điều đó, tiếp tay cho việc phát tán nội dung xấu tới một lượng lớn người sử dụng dịch vụ chia sẻ nội dung đó.

Khi nắm được thông tin những trường hợp sai phạm, Cục Phát thanh, Truyền hình và Thông tin điện tử sẽ kiểm tra và yêu cầu các trang trên gỡ bỏ ngay những nội dung không phù hợp. Đồng thời, Cục sẽ cùng các cơ quan chức năng xác định mức độ vi phạm. Sai phạm đến đâu sẽ xử lý nghiêm đến đó.

Theo ông Bảo, hiện nay một số quy định về mức xử phạt chưa đủ mạnh để răn đe, nhất là đối với lĩnh vực liên quan tới nội dung số và môi trường Internet có doanh thu lớn. Tuy nhiên, theo Nghị định 72 về quản lý nội dung trên Internet, cơ quan quản lý có thể căn cứ theo mức độ vi phạm và tái phạm để tăng nặng mức xử phạt, thậm chí rút giấy phép kinh doanh dịch vụ nội dung trên Internet. Các dịch vụ cung cấp và chia sẻ nhạc trực tuyến tại Việt Nam cũng là dịch vụ nội dung trên môi trường Internet nên cũng chịu sự quản lý của Nghị định 72. Và Cục Phát thanh, Truyền hình và Thông tin điện tử sẽ căn cứ trên chức năng nhiệm vụ, lĩnh vực quản lý để có quyết định không trùng lặp với xử lý của Bộ VH-TT&DL.

Hà Tùng Long/Báo Gia đình & Xã hội