Nghi ngờ giải Vàng cho "Áo lụa Hà Đông": Do khuất tất hay đố kỵ?

>> Cánh diều vàng 2006

>> "Tôi có quyền nghi chuyện mua bán giải Cánh diều vàng"

Để rộng đường dư luận, GĐ&XH xin đăng tải những ý kiến về vấn đề này.

Những lý do để nghi ngờ

Có người cho rằng, nếu nhận xét giải năm nay không minh bạch mà ông không đưa ra được chứng cứ, thì ông sẽ bị họ kiện?

- Ai muốn kiện thì cứ cho họ kiện. Nếu mọi chuyện đúng pháp luật, đúng tình, đúng lý mà họ kiện thì là tôi sai. Tất nhiên, nghi ngờ chưa phải là vu cáo nhưng có thể xúc phạm người ta, nhưng bất cứ công dân nào cũng có quyền nghi ngờ khi thấy một hiện trạng không minh bạch. Vì thế, bây giờ chúng ta phải xét xem mọi chuyện có minh bạch không. Nếu không minh bạch, nghĩa là nghi ngờ của tôi có lý.

Ông nghĩ thế nào khi có người nhận xét, ông phanh phui những điểm đáng ngờ phía sau Cánh diều vàng năm nay chỉ là do đố kị?

- Tôi không đứng trong cơ quan nhà nước và có một thời gian, tôi cũng đã biên kịch cho tư nhân. Về mặt danh nghĩa, hiện tôi không đứng trên một chỗ dựa nào và không theo phe nào để bảo vệ cho ai cả. Bản thân tôi cũng không đụng chạm quyền lợi với bất kì ai để thù hằn. Tôi chỉ nói sự thật mà, sự thật ở đây cũng là theo luật thôi. Đáng ra, người ta phải tôn trọng quy chế và làm theo luật, nhưng người ta đã không làm đúng như thế thì tôi phát biểu thôi.

Ban giám khảo phải là số một

Nhưng họ nói là trao giải cho áo lụa Hà Đông là để khuyến khích phim nội. Việc này có hợp lý?

- Không! Vĩnh viễn không nên! Ở đây có vấn đề rất rõ ràng là khi đã lập một giải thưởng và có Hội đồng giám khảo, nghĩa là phải tôn trọng tính pháp lý và tình cảm phải đưa ra ngoài. Và hơn nữa đây là giải của hội nghề nghiệp thì tính nghề nghiệp, yếu tố pháp lý phải được đặt lên mức tôn trọng hàng đầu. Tôi cũng đã từng chấm giải như thế này rồi nên tôi biết, quy định từ 9,5- 10 điểm mới đoạt giải vàng. Từ 8,5- 9,4 mới đoạt giải bạc. Dựa trên các thang điểm này để người ta tính ra số điểm trung bình cộng cho mỗi giải. Dưới các mức quy định là không có giải. Và phải tôn trọng luật là số phiếu phải quá bán. Như vậy trong trường hợp này một phim 5 phiếu, một phim chỉ 4 thì phải trao giải vàng cho phim có 5 phiếu. Luật quá bán này cũng được ghi trong quy định của BGK. Và nếu cả hai phim đều không quá bán thì cả hai phải được giải bạc. Lần này người ta đã xuê xoa điều này để làm sai luật. Về luật, Ban Thường vụ chỉ can thiệp khi Ban Giám khảo sai quá mức mà thôi. Nếu chỉ xem BGK là những người làm nhiệm vụ tư vấn như thế này, thì tôi chắc cũng không ai chịu.

Nếu những điểm đáng ngờ của giải lần này là đúng sự thật, theo anh, Hội nên làm gì?  

- Tôi nghĩ, những sơ hở pháp lý như trên khiến tính pháp luật trong giải năm nay không được cao. Chẳng hạn như trong thể loại phim Tài liệu khoa học không đủ điểm để chấm giải vàng, thì chỉ cho giải bạc. Vậy tại sao ở đây lại phải “đôn” lên cho bằng nhau? Trong khi xét về nghề, tôi thấy “áo lụa Hà Đông” cũng rất nhiều lỗi. Vì thế tôi nghĩ cần phải công nhận để khắc phục trong những phim khác sau này. Tôi không phủ nhận vai trò của phim tư nhân nhưng phải dũng cảm khắc phục mà không vỗ ngực khen hay, nếu không sẽ lại rơi vào bi kịch của phim nhà nước như    trước đây.

Đạo diễn Việt Thanh, thành viên BGK: Nghĩ như thế là quá đố kỵ!

Bà Hồng Ngát – Trưởng BGK phim truyện nhựa đã nhận xét, “Áo lụa Hà Đông” năm nay có “sạn” thật nhưng còn hơn chán phim đã từng được trao giải Vàng trước đây. Như vậy nghĩa là, chất lượng của những phim “Vàng” trước đây không được cao?

- Chúng ta phải đặt lại câu hỏi: Nếu năm nay “Áo lụa Hà Đông” và “Võ lâm truyền kì” không tham dự giải thì sẽ buồn đến thế nào? Vì thế, theo tôi vai trò đóng góp của phim tư nhân năm nay là rất lớn và đáng kể.

Là thành viên BGK, ông giải thích thế nào nếu có người nhận xét đã có sự không minh bạch và không đúng luật khi xét giải Vàng năm nay?

- Hãng phim Phước Sang cũng đã phát biểu, họ sẽ trả lại giải nếu không xứng đáng. Nếu ai đó chê “Áo lụa Hà Đông”, thì tôi lại thấy phim đó tuyệt vời và tôi đã khóc không dưới 5 lần khi xem phim. Vậy tại sao một bộ phim đã được trao giải tại Liên hoan phim Pussan (Hàn Quốc) và đã làm cho cả giới học sinh và sinh viên TP. Hồ Chí Minh rung động mà lại không thể đoạt giải, so với một phim chưa được công chiếu rộng rãi như “Hà Nội - Hà Nội”? Nếu ai nói chúng tôi có gì đó không minh bạch, mà không đưa được chứng cứ, nghĩa là đang xúc phạm chúng tôi một cách trắng trợn. Nếu nói nghi ngờ có sự mua bán giải thì ai mua, ai bán? Và nếu người nói không đưa được chứng cứ thì sẽ bị kiện ra toà đấy. Và nghĩ như thế là quá đố kỵ!

Nhưng nhiều nhà chuyên môn cho rằng, việc can thiệp vào phút chót để thêm giải Vàng là không tôn trọng quyết định Ban giám khảo?

- Trước khi vào giải, chúng tôi đã nói với nhau, hãy vì sự tiến bộ của nghề và đừng nên đố kị quá. Tôi thấy sự điều chỉnh vào phút chót như thế này là hợp lý và tỉnh táo, bởi “Áo lụa Hà Đông” là phim tốt.

Từ trước đến nay, đã từng có những cuộc điều chỉnh vào phút chót tương tự thế này?

- Từ trước đến nay, sự can thiệp vào phút chót của Ban thường vụ không nhiều. Tôi đã làm BGK nhiều lần và thông thường, những cuộc điều chỉnh đó là để có những quyết định tốt hơn mà thôi.

BGK có quyền tối thượng không? Hay quyền cuối cùng vẫn phải là Ban thường vụ?

- Theo tôi, BGK nên có quyền. Nhưng sự điều chỉnh này nằm ở quy chế của Việt Nam. Và mỗi lần chấm, quy chế đó được điều chỉnh sao cho thích hợp chứ không nhất nhất giống nhau.

Đạo diễn Lê Hoàng: Việc trao hai giải Vàng là lố bịch

Đạo diễn Lê Hoàng

NSƯT Minh Châu, thành viên BGK: Không được phép “linh động”

Còn việc có những ý kiến này nọ xung quanh 2 giải Vàng, tôi cho là cũng bình thường. Đến giải quốc tế như Oscar còn có nhiều khen chê khác nhau nữa là. Bản thân tôi khi xem những phim đoạt Oscar cũng thấy có nhiều phim không hay, chưa đạt. Nói như vậy để thấy rằng việc đánh giá, khen chê là vô cùng, không thể có những ý kiến đồng nhất được. Nếu có việc “mua bán” thì phải tìm hiểu nhiều vấn đề khác nữa chứ, bản thân BGK thì tôi có thể khẳng định rằng chúng tôi đã làm việc hết sức khách quan.

Lương Mỹ - Thanh Hà