Nhà thơ Trần Hòa Bình: “Tôi không sợ đàn bà vì tôi đã... lì đòn”

Nên định nghĩa đàn bà bằng tư duy đàn ông

- Quan niệm về đàn bà trong tư duy một nhà thơ và một nhà báo khác nhau như thế nào?

- Câu hỏi bất ngờ đấy! Có lẽ là thế này, trong cả hai thứ tư duy như anh nói, "đàn bà" đều gợi nên khái niệm thân phận. Chỉ có điều, với nhà thơ thì đó là một nguồn cội quan trọng cho cảm xúc của phần lớn các bài thơ, đẹp đẽ và thương cảm. Họ sẽ nâng niu cái đẹp này như nâng niu chính tâm hồn họ.

Còn với nhà báo, "đàn bà" là một đối tượng xã hội mà người làm báo thường nghĩ ngay đến việc phải dùng ngòi bút để bênh vực và bảo vệ. Anh biết đấy, người đàn bà trong xã hội nào cũng vậy, luôn gợi đến các khái niệm thua thiệt, cam chịu, bất công… Muốn biết trọn vẹn quan niệm về đàn bà, tôi nghĩ, tốt hơn cả là chúng ta nên tìm câu trả lời từ phía… tư duy một người đàn ông chăng!

- Người ta bảo văn nghệ sỹ thường đa tình, điều này với anh đúng hay sai?

- Tôi không từ chối điều này đúng với tôi, làm "nghề" tâm hồn mà trái tim không "phiêu" một tí thì thật đáng ngờ. Tôi thấy có một số vị cứ khăng khăng "Tôi không phải kẻ đa tình", tôi lấy làm lạ lắm. Để ý thì té ra toàn những vị đang có vợ cả, chắc là các vị sợ vạ miệng. Thông cảm thôi, đàn ông làm văn nghệ có mấy ông râu không quặp một chút đâu! Cũng chẳng sao, ngày xưa cụ Tản Đà có một câu vui lắm: "Sống ở trên đời này không nên sợ một cái gì cả. Mà nếu có sợ thì cũng chỉ… nên sợ vợ một tí thôi!".

Rất nhiều cô gái muốn lấy tôi

- Đã một lần thất bại trong hôn nhân, điều này có đồng nghĩa với việc anh đã thất bại trong hành trình chinh phục trái tim một người đàn bà?

- Hoàn toàn không phải. Hôn nhân là một vấn đề lớn hơn và khó khăn hơn rất nhiều việc chinh phục một người đàn ông hoặc một người đàn bà. Đấy là chỗ nhầm tai hại của thiên hạ, nó khiến cho nhiều người chỉ vì một bước hụt đối với vợ hoặc chồng mình mà đâm ra e sợ, thậm chí thù ghét hôn nhân.

- Anh có thể chia sẻ một chút suy nghĩ của mình về người vợ cũ?

- Đó là người đã sinh cho tôi một cô con gái như tôi muốn. Và tôi luôn biết ơn điều đó.

- Sau lần thất bại ấy, hình ảnh người đàn bà trong mắt Trần Hòa Bình có gì thay đổi?

- Hình ảnh họ không có gì thay đổi trong tôi, ngược lại, tôi muốn thay đổi hình ảnh mình trong mắt họ. Hình như tôi đã phần nào làm được điều đó, chứng cứ là sau đó, có nhiều cô gái… rất muốn lấy tôi làm chồng! Những bài thơ tôi viết về họ cũng đằm thắm hơn, xúc động hơn - ấy là tôi tự thấy thế.

- Những người đàn bà mà anh hay nghĩ đến?

- Mẹ tôi và chị tôi. Đó là sự an lành mà mình có thể trú ẩn giữa một cuộc sống có quá nhiều bất ổn mà mọi người đàn ông đều phải đối mặt.

"Bỏ lại sau lưng những dặm dài cát bụi / Những ưu phiền thành bại tuổi ba mươi / Mẹ ơi mẹ con lại về bẻ củi / Bữa cơm chiều cuối năm nghe lửa réo quanh nồi";

"Cái cội gốc trong mơ sao giờ con mới thấy / Như mẹ ta, như chị ta buồn bã trước hiên nhà…".

Đấy là những câu trong hai bài thơ tôi viết về "nơi trú ẩn" của tôi đấy.

- Giờ nếu phải chọn cho mình một người đàn bà để gắn bó, anh sẽ chọn một người như thế nào?

- Có bà chị đã hỏi tôi một câu tương tự, tôi trả lời rất hoành tráng: Đó là một cô gái truyền thống trong dáng vẻ hiện đại! Bà chị cười ngất: Cậu nói thế thì khác gì cậu tuyên bố không bao giờ lấy vợ nữa! Có lẽ tôi sẽ điều chỉnh lại "tiêu chí" này xem sao. Chẳng cứ tôi mà gã đàn ông nào cũng muốn người phụ nữ của mình phải có phẩm chất đầu tiên là bản tính nữ.  Riêng tôi thì có thêm điều này, phải là người… nói ít thôi. Cứ cô nào nói nhiều là tôi lảng!

Phụ nữ giờ yêu doanh nghiệp hơn yêu nhà thơ

- Đàn bà là phái đẹp, phái yếu. Nhưng lạ lùng là có rất nhiều người đàn ông sợ đàn bà. Anh thì sao?

- Nếu anh hỏi câu này vào năm tôi 20 tuổi, tôi sẽ nói: Sợ. Sợ vì chẳng hiểu gì cả. Nhưng bây giờ thì không. Chẳng phải vì tôi đã hiểu phụ nữ, hiểu làm sao được họ, mà chỉ đơn giản là vì tôi đã…lì đòn!

- Là một nhà thơ có cái chất phong trần và nhiều bài thơ tình được công chúng yêu thích, chắc chắn sẽ có rất nhiều người phụ nữ có tình cảm với anh. Anh có đón nhận hết những tình cảm đó? Có khi nào anh cảm thấy bị "quá tải" không?

- Tôi không nghĩ là phụ nữ bây giờ còn nhiều người yêu thơ đến độ yêu luôn cả người làm ra bài thơ! Chúng tôi đã phải nhường vị trí này cho các nhà doanh nghiệp rồi. Những cô gái có cảm tình với tôi vì lẽ gì tôi cũng không hiểu! Sao anh không hỏi họ giúp tôi nhỉ! Cảm giác "quá tải" thì có đấy, nhưng tôi không thấy khó chịu vì cảm giác này (Cười ranh mãnh).

- Anh đã bao giờ phụ tình một người đàn bà nào trong cuộc đời chưa?

- Trong ý thức, tôi không bao giờ phụ tình một người đàn bà. Nhưng rất có thể, tôi đã từng vô ý hoặc tình cờ mà dẫn tới điều ấy chăng…

- Mọi người thường nói, mối tình đầu thường khó quên, anh có quên không?

- Người ta thường nói vậy, nhưng chưa hẳn đã như thế. Thiếu gì mối tình đầu nhạt như nước ốc, trôi đi và chẳng để lại gì! Có nhạc sỹ khuyên chúng ta "Hãy yêu nhau như yêu lần đầu", thế nhưng lại có ông nhà thơ nói "Hãy yêu nhau như yêu lần cuối". Thật chẳng biết đường nào mà lần!

- Thế còn mối tình đầu của anh?

- Đây không phải là một mối tình theo đúng nghĩa của nó, chỉ là chuyện thời tuổi "teen" của tôi! Trái tim tôi đã rung rinh vào thời điểm sắp thi tốt nghiệp cấp III, bởi một cô bạn học cùng khối, tất nhiên là xinh nhất trường!

 Tôi hì hục làm những bài thơ đầu tiên, giờ không còn nhớ nhưng ngô nghê là cái chắc và tôi đã không đủ can đảm để giúi vào tay nàng, giống như trong các tiểu thuyết tình yêu vẫn kể. Kỷ niệm còn lại chỉ là nhờ cô ấy mà tôi khám phá ra "sức mạnh của thơ ca", tôi bắt đầu làm thơ từ đấy.

- Đến thời điểm này anh vẫn chưa viết tiếp "tập 2" của cuộc đời mình. Anh chưa tìm được người đàn bà như mong đợi hay sợ thêm một lần thất bại?

- Không phải là tôi chưa tìm thấy ai, cũng không phải tôi lo sợ điều gì. Chỉ đơn giản là tôi chưa nghĩ đến việc này - vào thời điểm này. Tôi là kẻ luôn tin vào tình yêu, bởi vậy tôi tin là vẫn còn nhiều điều bất ngờ với chính mình còn đang ở phía trước.

Nguyễn Thắng