Những bệnh nguy cơ bùng phát mùa tựu trường bố mẹ cần lưu ý để bảo vệ con nhỏ

Chăm sóc bệnh nhi mắc bệnh đường hô hấp tại Bệnh viện Nhi Trung ương. Ảnh: KC

Hà Nội lo bệnh đường hô hấp lây lan

Tại Bệnh viện Nhi Trung ương, hiện trong các nhóm bệnh trẻ tới khám và nhập viện thì lượng trẻ mắc bệnh đường hô hấp chiếm tỷ lệ lớn.

Đang chăm con trai chỉ mới gần 2 tuần tuổi bị viêm phổi ở Khoa Sơ sinh, Bệnh viện Nhi Trung ương, chị Trần T.H (ở Bắc Giang) cho biết, cách đây vài ngày, khi con có biểu hiện chảy nước mũi, ho khan, sốt nhẹ, nôn, ăn kém, sau đó lại khó thở, khò khè, chị liền mang ngay con lên Bệnh viện Nhi Trung ương, bỏ qua luôn bệnh viện huyện, tỉnh. Trên đường di chuyển từ nhà lên viện, chị H cho biết, con trai chị có dấu hiệu khó thở hơn. Ngay khi tới viện, cháu được đưa ngay vào cấp cứu, thở bằng bình oxy. Tại đây, cháu được chẩn đoán mắc viêm phổi do nhiễm virus RSV– có thể gây bệnh nặng cho trẻ sơ sinh.

Virus RSV là tên viết tắt của virus hợp bào hô hấp (RSV – respiratory syncytial virus), là một trong những nguyên nhân gây bệnh đường hô hấp thường gặp ở trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ với khả năng lây lan rất mạnh. Nhiễm RSV là nguyên nhân hàng đầu gây viêm tiểu phế quản và viêm phổi ở trẻ dưới 2 tuổi. Bệnh có thể gặp quanh năm nhưng tập trung vào các thời điểm giao mùa. Mỗi ngày, Bệnh viện Nhi Trung ương phải sàng lọc 80-120 bệnh nhân làm test RSV, 30-40% trong số đó nhiễm virus RSV. Bệnh nhân phải nhập viện chủ yếu là trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ dưới 6 tháng tuổi.

ThS.BS Trịnh Thị Thu Hà, Phó Trưởng khoa Hồi sức cấp cứu sơ sinh, Bệnh viện Nhi Trung ương cho biết, trong tổng số gần 200 ca hiện đang điều trị tại Khoa, có đến 60 ca dưới 1 tháng tuổi mắc viêm phổi do nhiễm virus RSV, đã có 3 trẻ tử vong. Điều đặc biệt, RSV là loại virus không có thuốc điều trị đặc hiệu. Khi mắc không cần dùng kháng sinh, chỉ điều trị triệu chứng như rửa mũi, long đờm, vỗ rung… Bệnh sẽ tự khỏi nếu không có biến chứng như nhiễm thêm vi khuẩn, suy hô hấp.

BS Thu Hà cũng cho biết, những trẻ dễ mắc bệnh và có nguy cơ tử vong cao bao gồm: Trẻ đẻ non, trẻ thiếu cân (suy dinh dưỡng bào thai), trẻ bị mắc các bệnh tim bẩm sinh và các bệnh mãn tính. BS Thu Hà khuyến cáo, khi nghi ngờ trẻ mắc bệnh như con trai chị H trên đây, các bậc phụ huynh nên đưa con đến cơ sở y tế gần nhất để được khám và có kế hoạch điều trị kịp thời, giúp bé thoát khỏi tình trạng khó thở là quan trọng nhất. “Nếu cha mẹ ngay lập tức đưa con lên tuyến Trung ương, sẽ vô tình khiến con nặng thêm do trẻ có thể suy hô hấp trên đường. Hơn nữa, khi các gia đình đổ dồn về tuyến cuối, bệnh nhi quá đông sẽ khó tránh lây nhiễm chéo, ảnh hưởng đến bệnh nhi khác cũng như chính bản thân trẻ đang mắc bệnh”, BS Thu Hà nhấn mạnh.

Ngoài bệnh về hô hấp, mỗi ngày Bệnh viện Nhi Trung ương điều trị nội trú cho khoảng 30 bệnh nhi mắc sốt xuất huyết, chiếm 50% số lượng khám vì các biểu hiện sốt xuất huyết hàng ngày. Tại Hà Nội, từ đầu năm đến nay đã ghi nhận gần 130 ca mắc tay – chân – miệng, cùng đó là bệnh đau mắt đỏ cũng rục rịch vào mùa.

TPHCM đối phó bệnh tay – chân – miệng

Sốt xuất huyết hiện là “mẫu số chung” trong các bệnh truyền nhiễm tại hai đầu đất nước. Nếu Hà Nội lo đối phó với các virus gây bệnh đường hô hấp cho trẻ, thì tại miền Nam, mỗi ngày các cơ sở y tế đang tiếp nhận hàng trăm bệnh nhân tới khám vì tay – chân – miệng. Số liệu thống kê của Trung tâm Y tế dự phòng TPHCM cho thấy, từ đầu năm đến nay, thành phố ghi nhận gần 3.300 ca mắc bệnh. Trong tuần qua, ghi nhận 121 trường hợp mắc tay – chân - miệng.

Tại Khoa Nhiễm Thần kinh, Bệnh viện Nhi Đồng 1, BS Trương Hữu Khanh, Trưởng khoa thông tin với PV Báo Gia đình & Xã hội, mỗi ngày Khoa điều trị nội trú cho khoảng 40 trẻ mắc tay-chân-miệng, cao hơn nhiều so với thời gian trước tháng 8, có ngày tiếp nhận nội trú lên tới 60 trẻ. Một số trẻ có diễn biến tăng nặng phải thở máy. Hầu hết, những trẻ mắc bệnh đều dưới 3 tuổi. Tương tự, tại Bệnh viện Nhi Đồng 2, tính từ đầu tháng 8 đến nay, đã có hơn 2.000 trẻ mắc bệnh tay - chân - miệng đến khám ngoại trú và hàng trăm trẻ phải nhập viện.

Theo các bác sĩ, dấu hiệu đặc trưng của bệnh là sốt, đau họng, tổn thương niêm mạc miệng và da, chủ yếu ở dạng phỏng nước thường thấy ở lòng bàn tay, lòng bàn chân, đầu gối, mông. Hầu hết các ca bệnh đều diễn biến nhẹ. Khi thấy trẻ có các dấu hiệu cảnh báo như nôn ói nhiều, ăn uống kém, lở miệng… cha mẹ nên đưa vào bệnh viện kịp thời. Một số trường hợp, bệnh có thể diễn biến nặng và gây biến chứng nguy hiểm như viêm não - màng não, viêm cơ tim, phù phổi cấp dẫn đến tử vong. Các bác sĩ nhi khoa chia sẻ, điều đáng ngại nhất là trẻ bị các biến chứng về thần kinh, lúc đó trẻ có những biểu hiện như sốt cao liên tục khó hạ, giật mình chới với, run tay run chân, đi đứng loạng choạng… Nếu bệnh diễn tiến nặng thì trẻ có thể khó thở, ảnh hưởng tuần hoàn cơ thể, tim mạch, phải phụ thuộc vào máy thở.

BS Trương Hữu Khanh lưu ý, mùa dịch tay – chân – miệng năm nay đã xuất hiện những quan niệm sai lầm khi điều trị, chăm sóc trẻ mắc bệnh, như tự ý bôi thuốc không đúng, không vệ sinh tắm rửa cho trẻ thường xuyên vì sợ nhiễm nước, nhiễm gió… Trong khi, với trẻ mắc bệnh này thì cần vệ sinh, tắm rửa cho trẻ bình thường để tránh nhiễm trùng. Nếu các nốt loét trong miệng khiến trẻ đau thì có thể dùng thuốc để bôi miệng cho trẻ. Những trường hợp sốt trên 39 độ liên tục, không hạ được sốt, hoặc trong mùa dịch tay – chân – miệng này, trẻ sốt trên hai ngày mà không hết, cần đi khám ngay. Khi trẻ có dấu hiệu như giật mình, run tay chân, ói mửa… thường là dấu hiệu muộn sau khi sốt, bắt buộc phải nằm viện.

Là bệnh nhiễm virus cấp tính, lây truyền theo đường tiêu hóa, có khả năng gây thành dịch lớn nhưng tay – chân – miệng hiện chưa có thuốc điều trị đặc hiệu. Quan trọng nhất vẫn là phòng ngừa bệnh. Cần thường xuyên rửa tay bằng xà phòng diệt khuẩn cho cả người lớn và trẻ nhỏ, đặc biệt là trước khi thay tã, sau khi đi vệ sinh, trước và sau khi chăm sóc trẻ, trước khi ăn và chế biến thức ăn, sau khi tiếp xúc với người bệnh… Khử trùng thường xuyên các đồ vật mà trẻ hay chạm vào như đồ chơi, các bề mặt bàn, ghế, tay nắm cửa…

Võ Thu