Phát hiện ngôi nhà cổ từ thời Tây Sơn

| Giải trí

Ngôi nhà của ông Bùi Meo, ở phường Quang Trung, thị xã An Khê (Gia Lai), được kiến tạo trên đất dựng nghiệp của triều Tây Sơn cách nay đã 237 năm (1770). Đến nay, ngôi nhà này vẫn còn giữ được khá nguyên vẹn hình dáng ban đầu.

Ông Bùi Meo năm nay đã vào tuổi bát tuần nhưng trí nhớ vẫn còn rất minh mẫn. Ông là chủ nhân đời thứ 7 của ngôi nhà có một không hai này. Người tạo lập nên căn nhà này gốc ngoài bắc, di cư vào Quảng Ngãi, sau đó lên An Khê lập nghiệp vào khoảng năm 1765.

Nhìn bên ngoài ngôi nhà rất giản dị, không có vẻ gì đặc sắc. Thế nhưng khi hai cánh cửa bằng gỗ kiền kiền nặng trịch mở ra thì khách đã có thể nhận ra giá trị đặc sắc của nó...

Về tổng thể, nhà được kiến trúc theo lối tam đoạn ba gian hai chái, dài khoảng 16m; ngang 8m với 6 vì. Mỗi vì gồm 5 hàng cột ngang, 6 hàng cột dọc. Tất cả đều bằng lõi gỗ thò đo - một loại gỗ rất hiếm, nay trong rừng An Khê đã không còn loại gỗ đó nữa.

Kèo và xà đều uốn hình rồng, đầu chạm rồng. Xà gồ tròn liền cây và đều bằng gỗ kiền kiền. Ba gian ngoài cách biệt với gian trong bằng cửa ngăn. Các gian giữa bàn pha, bạo xổ, dây sen bằng gỗ tứ thiết. Không chạm trổ cầu kì, chỉ trang trí bằng gờ, chỉ nổi nhưng đã gần 240 năm mà hệ thống gờ mộng vẫn rất khít, chứng tỏ kíp thợ mộc dựng nên ngôi nhà này có tay nghề rất cao...

Một đặc sắc nữa là mái lợp liên hệ thống xà gồ rất dày (mỗi mái có tới 15 hàng) người ta lợp một lớp vỏ cây kiền kiền (rất cứng và đắng nên mối mọt không thể đụng tới) rồi đắp lên một lớp đất sét trộn nhuyễn với rơm, sau đó mới lợp tranh.

Nhờ kiểu mái độc đáo này mà người sống trong nhà gần như không có cảm giác đổi mùa...

Ông Bùi Meo cho biết, mãi tới năm 1959 ông mới cho thay lớp tranh bên ngoài bằng ngói - và đó cũng là sự thay đổi duy nhất của ngôi nhà từ lúc kiến tạo đến nay...

Cũng theo ông Bùi Meo thì ngôi nhà này có số phận khá đặc biệt. Trước ngày toàn quốc kháng chiến, những ngôi nhà tranh trong xóm đều bị giặc Pháp phá tan hoặc đốt rụi, chỉ riêng ngôi nhà này là thoát hiểm. Sau đó đã ba lần chúng bắt tháo dỡ nhưng chủ nhà đã khôn khéo lần khần rồi thoát. Thời chống Mỹ bom đạn ác liệt là thế, nhưng cũng rất may mắn ngôi nhà vẫn được bình yên...

Thị xã An Khê là nơi duy nhất ở Tây Nguyên còn những căn nhà gỗ cổ. Tuy nhiên trong số 5 căn còn lại thì nhà ông Bùi Meo cổ nhất, có giá trị nhất. Điều này đã được phát hiện và thừa nhận. Thế nhưng hiện phòng Văn hoá thông tin thị xã vẫn chưa nghĩ đến việc bảo tồn dù đây là chứng tích duy nhất còn lại ở An Khê Thượng đạo của một thời "áo vải cờ đào" oanh liệt...

Theo Nông thôn ngày nay

kieudiep
Bình luận (0)
Ý kiến của bạn

Cùng chuyên mục

Khánh Huyền 'Người thổi tù và hàng tổng' tái xuất màn ảnh rộng gây chú ý

Khánh Huyền 'Người thổi tù và hàng tổng' tái xuất màn ảnh rộng gây chú ý

Giải trí -

GĐXH - Sau thời gian vắng bóng trên màn ảnh rộng, nghệ sĩ Khánh Huyền trở lại với vai mẹ của Thúy Ngân trong phim điện ảnh "Bắt cá ba tay". Trailer vừa công bố hé lộ những mâu thuẫn giữa hai mẹ con, đồng thời phần nào lý giải những tổn thương trong quá khứ khiến nhân vật Yên có cách yêu đương khác thường.

Khánh Thi có tin vui

Khánh Thi có tin vui

Giải trí -

GĐXH - Khánh Thi bất ngờ có tin vui ở tuổi 44, đây cũng là niềm vinh dự của nữ kiện tướng dancesport Việt Nam.

Nhan Phúc Vinh hóa thân xạ thủ Hoàng Xuân Vinh, tái hiện cuộc đấu nghẹt thở tại Olympic Rio 2016

Nhan Phúc Vinh hóa thân xạ thủ Hoàng Xuân Vinh, tái hiện cuộc đấu nghẹt thở tại Olympic Rio 2016

Xem - nghe - đọc -

GĐXH - Bộ phim điện ảnh "Viên đạn cuối cùng" vừa tung teaser trailer đầu tiên, hé lộ hành trình đầy áp lực của xạ thủ Hoàng Xuân Vinh tại Olympic Rio 2016. Không chỉ tái hiện những giây phút quyết định trên trường bắn, phim còn khai thác những thất bại, mâu thuẫn và sự đánh đổi phía sau hành trình chạm tới vinh quang.

Diễn viên trẻ có cơ hội thử vai cho 3 phim Nhà nước đặt hàng tại HANIFF 2026

Diễn viên trẻ có cơ hội thử vai cho 3 phim Nhà nước đặt hàng tại HANIFF 2026

Xem - nghe - đọc -

GĐXH - Trong khuôn khổ Liên hoan Phim quốc tế Hà Nội lần thứ VIII (HANIFF VIII), mới đây, tại Hà Nội, buổi tuyển chọn diễn viên mở cơ hội thử vai cho ba phim do Nhà nước đặt hàng và một dự án hợp tác Việt Nam – Hàn Quốc. BTC dự kiến chọn 30 ứng viên tham gia các lớp huấn luyện với chuyên gia Hàn Quốc và Ấn Độ.

Bạn cần đăng nhập để thực hiện chức năng này!

Bạn không thể gửi bình luận liên tục. Xin hãy đợi
60 giây nữa.