Sự thật về 'lời đồn' ăn đường gây ung thư
Đường có gây ung thư không? Đường có nuôi tế bào ung thư khiến chúng phát triển mạnh hơn? Nhiều câu hỏi được đặt ra về mối liên hệ giữa đường và ung thư.
Dạng đường quen thuộc là đường ăn, vị ngọt, tan trong nước, được tạo thành từ các tinh thể glucose và fructose.
Đường ăn được tinh chế, nghĩa là được xử lý để chiết xuất từ nguồn tự nhiên (mía, củ cải đường…). Thực phẩm chưa qua chế biến có thể chứa nhiều đường đơn, như mật ong gần như là đường nguyên chất.
Khi chuỗi đường dài ra, chúng sẽ mất vị ngọt và không hòa tan trong nước nữa, tạo thành một thành phần lớn trong thực phẩm giàu tinh bột.
Thực phẩm giàu tinh bột như gạo, bánh mì, mì ống và rau củ (khoai tây) có thể không có vị ngọt nhưng chứa nhiều carbohydrate.
Nếu chúng ta ăn, uống thứ chứa nhiều glucose (như đồ uống có ga), glucose sẽ được hấp thụ thẳng vào máu để sẵn sàng cho các tế bào sử dụng.
Nếu một loại thực phẩm giàu tinh bột (như mì ống), enzym trong nước bọt và dịch tiêu hóa sẽ phân hủy và chuyển hóa thành glucose. Vì lý do nào đó không có carbohydrate trong chế độ ăn uống, các tế bào có thể biến chất béo và protein thành glucose.
Ở đây, đường và ung thư bắt đầu xung đột, vì ung thư là bệnh của tế bào .
Các tế bào ung thư thường phát triển, nhân lên nhanh chóng nên tiêu tốn nhiều năng lượng, cần rất nhiều glucose và chất dinh dưỡng khác, như axit amin và chất béo.
Đây là cơ sở để các "lý luận" cho rằng "đường thúc đẩy ung thư" ra đời. Nếu tế bào ung thư cần nhiều glucose, thì cắt đường khỏi chế độ ăn uống phải giúp ngăn ung thư phát triển, thậm chí có thể ngăn chặn ngay từ đầu.
Không đơn giản vậy. Các tế bào khỏe mạnh đều cần glucose và không có cách nào bắt cơ thể cung cấp glucose cần thiết cho tế bào khỏe mạnh mà không cấp cho tế bào ung thư.
Không có bằng chứng cho thấy tuân theo chế độ ăn kiêng không đường làm giảm nguy cơ mắc ung thư hoặc tăng cơ hội sống sót nếu được chẩn đoán.
Trong khi tuân theo chế độ ăn kiêng nghiêm ngặt với lượng carbohydrate rất thấp có thể gây hại sức khỏe về lâu dài, do loại bỏ các loại thực phẩm cung cấp chất xơ và vitamin tốt.
Điều này đặc biệt quan trọng với bệnh nhân ung thư. Một số phương pháp điều trị có thể làm giảm cân và khiến cơ thể chịu nhiều căng thẳng. Dinh dưỡng kém từ chế độ ăn kiêng có thể cản trở quá trình phục hồi, thậm chí đe dọa tính mạng.
Nếu đường không gây ung thư, tại sao phải lo lắng?
Nếu cắt bỏ đường không giúp điều trị ung thư, tại sao chuyên gia y tế lại khuyến khích cắt giảm thực phẩm có đường trong lời khuyên về chế độ ăn uống?
Đó là bởi có mối liên hệ gián tiếp giữa nguy cơ ung thư và đường. Ăn nhiều đường lâu ngày có thể khiến bạn tăng cân. Bằng chứng khoa học cho thấy thừa cân, béo phì làm tăng nguy cơ mắc 13 loại ung thư. Béo phì là nguyên nhân gây ung thư lớn nhất có thể phòng ngừa, sau hút thuốc.
Một nghiên cứu công bố năm 2019 cho thấy người dùng nhiều đồ uống có đường có nguy cơ mắc ung thư cao hơn một chút, bất kể trọng lượng cơ thể.
Làm thế nào để cắt giảm lượng đường "xấu"? Hãy bắt đầu từ cắt giảm đồ uống có đường như đồ uống có ga, nước tăng lực. Kẹo, chocolate, bánh ngọt và bánh quy tốt nhất nên làm đồ ăn vặt. Đọc nhãn thông tin dinh dưỡng và kiểm tra thành phần có thể giúp bạn chọn loại thực phẩm ít đường hơn.
Nên ăn nhiều trái cây, rau, ngũ cốc nguyên hạt và các loại đậu, các thực phẩm nhiều chất xơ giúp tiêu hóa đường tự nhiên chậm hơn, giúp bạn duy trì cân nặng khỏe mạnh, giảm nguy cơ ung thư ruột.
Bác sĩ Hoàng Phan Quỳnh Trang, Viện Ung thư, Bệnh viện Trung ương Quân đội 108
Sau tuổi 55, thiếu nhóm thực phẩm này, cơ bắp sẽ teo lại: 5 'siêu thực phẩm' giúp hồi phục cơ bắp thần kỳ
Sống khỏe - 4 giờ trướcGĐXH - Nhiều người sau tuổi 55 bắt đầu nhận thấy mình đi chậm hơn, xách đồ nặng thấy run tay, hay nhanh mệt khi đứng lâu. Đây không phải là "bệnh", mà là dấu hiệu của việc suy giảm khối lượng cơ bắp.
5 thói quen phụ nữ tuổi 40 cần loại bỏ ngay: Điều thứ 2 khiến bạn già nhanh hơn
Sống khỏe - 5 giờ trướcGĐXH - Phụ nữ tuổi 40 nên loại bỏ những thói quen như thiếu ngủ, lười vận động hay ăn uống thiếu lành mạnh nếu không muốn sức khỏe và nhan sắc xuống dốc nhanh chóng.
Elken Việt Nam: Hành trình hơn một thập kỷ và khát vọng bứt phá năm 2026
Sống khỏe - 6 giờ trướcChính thức gia nhập thị trường Việt Nam từ năm 2012, Elken Việt Nam đã trải qua một hành trình đầy tự hào để trở thành biểu tượng của sự tin cậy trong ngành chăm sóc sức khỏe và sắc đẹp.
Người đàn ông 68 tuổi phát hiện ung thư phổi di căn từ dấu hiệu nhiều người Việt bỏ qua
Sống khỏe - 9 giờ trướcGĐXH - Người đàn ông 68 tuổi, khàn tiếng suốt 10 ngày, không đau họng, không khó thở, đi khám phát hiện ung thư phổi di căn, gây liệt dây thanh.
3 hành vi quyết định tuổi thọ: Tập thể dục đứng thứ ba, ngủ đủ đứng thứ hai, điều đầu tiên nhiều người không làm được
Sống khỏe - 10 giờ trướcGĐXH - Có 3 hành vi quyết định trực tiếp đến tuổi thọ, được ví như kiềng ba chân giữ cho ngọn lửa sự sống luôn bền bỉ. Bạn đã thực hiện được bao nhiêu điều trong số đó?
Cô gái 25 tuổi phát hiện mắc ung thư hạch từ dấu hiệu tưởng vô hại, nhiều người Việt bỏ qua
Sống khỏe - 13 giờ trướcGĐXH - Cô gái được phát hiện mắc ung thư hạch sau khi sờ thấy khối bất thường ở vùng cổ. Đây là những dấu hiệu nhỏ nhưng tiềm ẩn nguy cơ bệnh lý ác tính.
5 thói quen buổi tối âm thầm 'hại gan', hại thận nhưng rất nhiều người Việt vô tư làm mỗi ngày
Sống khỏe - 1 ngày trướcDù chỉ có một trong số 5 thói quen có thể gây hại cơ thể, ảnh hưởng đến gan dưới đây, bạn cũng nên thay đổi ngay!
Người bệnh suy thận ăn hạnh nhân thế nào để tốt nhất?
Sống khỏe - 1 ngày trướcGĐXH - Hạnh nhân giàu dinh dưỡng, tốt cho tim mạch nhưng với người suy thận, loại hạt này có thể tiềm ẩn rủi ro nếu sử dụng không đúng cách.
Nhóm máu có nguy cơ mắc bệnh tiểu đường cao nhất: Ai có dấu hiệu này cần cảnh giác để phòng bệnh
Sống khỏe - 1 ngày trướcGĐXH - Dù có nguy cơ mắc bệnh tiểu đường cao hơn, nhưng người mang nhóm máu B hoàn toàn có thể chủ động phòng ngừa bệnh thông qua thay đổi lối sống.
Thường xuyên uống loại nước này, cẩn thận đột quỵ lúc nào không hay: Không phải rượu bia
Sống khỏe - 1 ngày trướcNhiều người vẫn nghĩ nguy cơ đột quỵ thường gắn với rượu bia, thuốc lá hay các bệnh lý tim mạch rõ rệt.
3 hành vi quyết định tuổi thọ: Tập thể dục đứng thứ ba, ngủ đủ đứng thứ hai, điều đầu tiên nhiều người không làm được
Sống khỏeGĐXH - Có 3 hành vi quyết định trực tiếp đến tuổi thọ, được ví như kiềng ba chân giữ cho ngọn lửa sự sống luôn bền bỉ. Bạn đã thực hiện được bao nhiêu điều trong số đó?
