Sức khỏe tinh thần – liều thuốc giúp người cao tuổi sống vui, sống khỏe

Niềm vui tuổi già là được quan tâm, chăm sóc không chỉ về sức khỏe mà đặc biệt là về mặt tinh thần. Ảnh: TL

Khi về già tâm lý của con người thường như thế nào?

Khi về già, nhiều người có xu hướng ít giao tiếp, ít nói chuyện với người xung quanh và cả những người thân bên cạnh mình.

Trong đầu họ thường xuyên có những suy nghĩ tiêu cực về bệnh tật, cái chết ,về sự xa lánh của con cháu và người trong gia đình, về chuyện kinh tế, những vấn đề hàng ngày cuộc sống khiến sức khỏe tinh thần của người già không tốt, thường xuyên mệt mỏi, chán ăn.

Người cao tuổi thường hay có các biểu hiện tâm lý như: Cảm giác cô đơn khi con cháu đi làm và đi học thường xuyên khiến phần lớn thời gian của người cao tuổi là ở một mình. Nếu không còn người bạn đời bên cạnh thì sự cô đơn càng rõ rệt và người già rất dễ bị trầm cảm, sống thu mình lại và lúc này con cháu muốn quan tâm lại càng khó hơn. Tâm lý nhớ hoài quá khứ xuất hiện khi người già thường xuyên kể chuyện "ngày xưa", thường đem so sánh với hiện tại và điều này có thể khiến con cháu không cảm thấy thoải mái, muốn tránh xa những câu chuyện đó và vô tình lại làm người già cảm thấy bị cô lập.

Người cao tuổi dễ bị nóng nảy bởi tâm lý sợ mình đang làm phiền người khác, cảm giác tự ti hoặc bất lực khiến họ dễ cáu gắt khi được người khác chăm sóc, gây cản trở cho việc trợ giúp của người thân. Cảm giác bi quan nếu có dấu hiệu của bệnh tật, bệnh càng nặng thì người già càng bi quan khi phải phụ thuộc vào sự chăm sóc của người khác. Người cao tuổi biết khả năng hồi phục của mình không còn được tốt như những người trẻ tuổi nên thường hay lo lắng về một tương lai phải ngồi hoặc nằm một chỗ và không tự chủ được về sinh hoạt.

Sự đa nghi cũng thường xuyên xuất hiện trong tinh thần người cao tuổi, bởi có thể do tâm lý khó tin người khác từ trước; hoặc cũng có thể do lãng tai hoặc mờ mắt khiến họ dễ hiểu sai ý nói của nười khác. Sự tủi thân khi con cháu không quan tâm chăm sóc hoặc ít lại gần, lúc này thì người cao tuổi có thể dẫn đến tâm lý buông xuôi, và dần thu mình lại một góc.

Làm sao để sức khỏe tinh thần người cao tuổi luôn tốt?

Khi sức khỏe tinh thần không tốt, người cao tuổi sẽ bỏ bê sự chăm sóc và đặc biệt với những người có bệnh thì việc này ngăn cản hiệu quả điều trị và có thể dẫn đến việc bệnh nặng hơn hoặc bệnh bị biến chứng.

Điều tạo nên sức mạnh tinh thần của người cao tuổi chính là sự chăm sóc của những người xung quanh. Vì thế nếu trong nhà có bố mẹ già, ông bà thì bạn nhất định phải nhớ những điều sau:

- Tính cách của người cao tuổi phụ thuộc rất nhiều vào thái độ chăm sóc và sự biết ơn của chúng ta, họ đã mất cả đời người mới có chúng ta ngày hôm nay.

- Thường xuyên nói chuyện và chia sẻ mỗi ngày với ông bà, cha mẹ già từ những điều nhỏ nhặt nhất như những câu chuyện diễn ra hàng ngày.

- Khuyến khích người cao tuổi tham gia những câu lạc bộ người cao tuổi, những sự kiện văn hóa ở địa phương.

- Không tranh cãi với người cao tuổi, động viên thường xuyên để giữ tinh thần lạc quan cho người có bệnh và đang điều trị.

- Tránh kích động, gây căng thẳng bi quan cho người cao tuổi khi nói về vấn đề bệnh tật, thói quen cố hữu, hậu sự và tài sản…

- Thường xuyên đưa người cao tuổi đi kiểm tra sức khỏe định kỳ để phát hiện sớm và chữa trị kịp thời nếu có bệnh.

Sức mạnh tinh thần

Người cao tuổi cần được quan tâm nhiều hơn về tinh thần để có một cuộc sống khỏe mạnh những năm cuối đời và điều này xuất phát từ chính những người có trách nhiệm chăm sóc.

Một cuộc nghiên cứu quốc gia về người cao tuổi gần đây nhất chỉ ra rằng chỉ có 30% người cao tuổi được quan tâm và chia sẻ tình cảm trong khi sức khỏe tinh thần là một loại sức khỏe cần được duy trì liên tục thì mới mong có một thể chất tốt.

Khoảng cách về thế hệ luôn là vấn đề đặt ra nhiều thách thức, vậy nên hãy cố gắng dung hòa với ông bà, cha mẹ mình, cố gắng thấu hiểu họ cũng như đặt mình vào vị trí của họ để thông cảm và lắng nghe.

Chăm sóc người cao tuổi không chỉ là vật chất mà còn là lấp đầy những khoảng trống về tinh thần bằng sự quan tâm, chăm sóc, lắng nghe, thấu hiểu, giúp người cao tuổi sống vui, sống khỏe cùng con cháu.

Trang Minh